شهريار رادپور
|  |
 |  روی جلد کتاب پرتره های اصفهانی |
کتاب عکس "پرتره هايی از اصفهان" به کوشش پريسا دمندان عکاس و پژوهشگر ايرانی، تاريخچه مصوری است از زندگی در بزرگترين شهر تاريخی ايران در نيمه اول قرن بيستم، زمانی که چهره ايران و ايرانی تغيير کرد. اين تغييرات ناشی از مردمی شدن تجدد خواهی در دوران سلطنت رضا شاه پهلوی و ورود بی سابقه مردم اروپايی به ايران به علت افروخته شدن جنگ اروپا ناشی می شد. مجموعه پرتره هايی از اصفهان بهترين داستان گوی اين تغييرات است، چون در اين شهر زيبا و استثنايی است که دو جامعه مسلمان و مسيحی چند قرن در کنار هم زيسته اند. در اصفهان است که نخستين مراکز و کارگاه های نيمه مدرن صنعتی بنا می شود و در اين پايتخت شاهان صفوی است که شمار کثيری از پناهجويان لهستانی سکنی می گزينند.  |  پريسا دمندان |
پريسا دمندان با جمع آوری عکسها و نگاتيوهای تقريبا فراموش شده و معنی دادن به آنها يا به عبارتی جان بخشيدن به تصاويری استثنايی و کمياب، عشق خود به عکس به عنوان سندی از هويت فردی، اجتماعی و ملی را به بهترين شکل ممکن نشان داده است. بيننده مجموعه پرتره هايی از اصفهان بايد ممنون دو چيز باشد اول علاقه اصفهانی های سالهای 1330 - 1315 به عکس گرفتن و دوم عشق و علاقه يک اصفهانی هنرمند به تاريخچه مصور زادگاهش. در مجموعه 230 صفحه ای "پرتره هايی از اصفهان" ما همه ساکنان اصفهان را می بينيم. در پرتره های تکی و خانوادگی، عکسهای گروهی و انجمنی و حزبی و مدرسه ای، پوسترهای تبليغاتی و دسته های موسيقی و ژستهای جلوی دوربين هنرمندان تئاتر شهر و همچنين اجتماعات کارگری و ورزشی را می بينيم. در پرتره هايی از اصفهان همه هستند؛ ايرانی و خارجی، آخوند و کشيش، مسلمان و مسيحی، عروسی و تشييع جنازه و پرتره هايی از چند روسپی شهر که نه نامشان را می دانيم، نه انگيزه شان از رفتن به عکاسخانه را. کتاب "پرتره هايی از اصفهان" گنجينه ای است، برای هر بيننده کتاب يک شهر فرنگ به حساب می آيد و برای پژوهشگران سرنخی برای آغاز کاری نو محسوب می شود. افسوس که کتاب او در ايران اجازه چاپ نيافت. اين کتاب در انگلستان به چاپ رسيده است. |