بهزاد بلور
|  |
آهنگ های پاپ رو تصور کنيد. ما می خوايم دنده عقب در زمان به عقب برگرديم و برسيم به اونجايی که آهنگ ها تازه داره ساخته ميشه و صدای خواننده که با اون مخلوط شده و در نهايت شده اون کاستی که شما دارين! من توی يکی از استوديوی های لوس آنجلس با اروين خاچيکيان هستم. اروين مسئول اين استوديوست و خودش هم گيتار ميزنه و تنظيم دو تا از آلبوم های سياوش قميشی رو هم انجام داده! يکی آلبوم "نقاب" و يکی آلبوم "بی سرزمين تر از باد".
اروين چطوری؟ مرسی. خوبم. اروين اول از همه بگو چرا ديوارها و سقف اينجا با موکت پوشيده شده؟ به خاطر اينکه صدايی که از بلندگوها بيرون مياد انعکاس پيدا نکنه و صدای واقعی رو بشنوی. اما اگه صدا انعکاس داشته باشه که خوبه! مثلاً ميگن تو حموم بخون چون کاشی ها صدا رو انعکاس ميدن! اين خوبه! اما اون موقع اصل صدا رو نمی تونين بشنوين! يک ميز کار چند طبقه جلوت هست. دربارش برامون توضيح بده. اينجا من بلندگو و کامپيوتر دارم. تمام کارها توی کامپيوتر انجام ميشه. در طبقه دوم اين ميز کيبورد من هست که با اون صدا درست می کنم. بعد صدا رو يکی يکی موازی با هم می چينم و تنظيم می کنم. تنظيم يعنی چه صداهايی در چه زمان هايی در يک آهنگ بيان. اين ها رو بايد انقدر امتحان کنی و با سليقه بچينی که حس آهنگ رو به شنونده بدن.
از بچگی به ما می گفتند که موسيقی رو با صدای خيلی باند گوش نکنيد. اما من می بينم که دو تا بلندگو خيلی بزرگ دو وجبی صورت تو هستند!!! بگو چرا انقدر نزديکه و چرا با زاويه ۴۵ درجه قرار دارن؟ اين بلندگوها نزديک و در زاويه مثلثی گذاشته شدن تا تنظيم کننده بتونه بهترين صدا رو بشنوه. اروين تصور کن من يک خواننده هستم و با تو نشستم و ميگم يک آهنگ درست کن که حس عاشقانه داره! تو چه صداهايی انتخاب می کنی؟ من اين حالت رو با صدای پيانو شروع می کنم! بعد کم کم صداهای بيس و پد رو توش ميارم. يک آهنگ از چند لايه مختلف صدا تشکيل شده و به تدريج اينها رو درست می کنيم تا زمينه يک آهنگ درست بشه. بعد از اون خواننده روش آواز می خونه. مثلاً آهنگ "اگه تو بری" از سياوش قميشی از ۱۶ تا لايه تشکيل شده!
خواننده کجا روی آهنگ آواز می خونه؟ در يک استوديوی ديگه و در يک اطاق ميره و يک گوشی روی گوشش ميزاره و اونجا شروع می کنه به خوندن. خوب حالا ما توی استوديوی ديگه هستيم که اينجا خواننده روی آهنگ ساخته شده می خونه! اروين همه آهنگ ها رو توی يک خشاب نقره ای رنگ ضبط کرده تا بتونه اينجا پخش کنه! اطاق روبرو هم يک اطاقی هست که شيشه داره و خواننده در اونجا می خونه. ديوارها و سقف اين قسمت هم با موکت پوشيده شده. زاويه های ديوارها رو هم با ابر پر کرديم. برای اينکه صدای بم معمولاً در گوشه ها می مونه و اين ابرها باعث ميشن که صدای بم گرفته بشه.
پس تو آهنگ های توی اين خشاب رو پخش می کنی و خواننده روش می خونه؟ بله. خواننده توی اون اطاق يک گوشی داره و يک ميکروفن. آهنگ رو گوش ميده و به من ميگه که مثلاً بعضی از صداها رو بالا و پايين بکنم. بعد شروع می کنه به خوندن. بعد از اينکه صداها رو تنظيم کرديم و خواننده هم خوند، آهنگ ميره به قسمت ميکس يا مخلوط کردن. بعد از مخلوط کردن آهنگ ها رو به يک استوديوی ديگه می بريم تا صدای اونها رو با هم مساوی کنيم که به اين کار ميگن مسترينگ.
تا حالا شده اين خشاب که صداها رو روش ضبط کردی از دستت بيفته؟ اگه بيفته زمين که ميشکنه! اما معمولاً هر شب ازش فايل های پشتيبان می گيريم. اما توی ساخت آلبوم "بی سرزمين تر از باد"، اين بلا سر آهنگ "لعنت" اومد و ما آهنگ رو گم کرديم بنابراين کار رو از اول درست کرديم! من شنيدم وقت استوديو خيلی گرونه. ساعتی چنده؟ استوديو ها از ۱۰۰ تا ۱۵۰ دلار در ساعت هستند.
خوب اين خيلی گرونه. فرض کن يک خواننده مياد و يک روزی هم زياد حال و حوصله نداره و بعضی قسمت ها رو خوب نميخونه. آيا ميشه با تکنولوژی امروز اين قسمت ها رو درست کرد بدون اينکه خواننده دوباره بخواد بياد توی استوديو و بخونه؟ بله. بستگی به اشتباه داره. بعضی ها رو ميشه درست کرد. مثلاً نت اون ها رو ميشه درست کرد و يا جای جمله ها رو عوض کرد. ضبط يک آلبوم برای يک خواننده چقدر هزينه داره؟ بستگی به خواننده داره. اينکه از چه کسی شعر ميخره و تنظيم کننده چه کسی هست. ولی معمولاً استوديوئی که کارش خوب باشه، از ۲۰ تا ۳۰ هزار دلار هزينه می بره. کلاً برای يک آلبومی که مثلاً ۸ تا آهنگ داره يک رقم حدودی بين ۴۰ تا ۷۰ هزار دلار هزينه داره!
پس امشب شام مهمون تو هستيم! اروين با چه کسانی کار کردی؟ آقای سياوش قميشی، اندی و خانم شهره. کار جديد چی داری؟ من بيشتر کارهای خارجی می کنم و گروه موسيقی خودم رو دارم. به اسم "Slow Motion Reign" که با شرکت های "کلمبيا" و "سونی" قرارداد داريم. من توی گروه بيس و کيبورد می زنم. سبک گروه هم راک هست. اعضای گروه شما چه کسانی هستند؟ چهار تا پسر ارمنی از کشورهای مختلف هستيم. من خودم از ايران هستم، نارگ از ارمنستان، ويگن که جاز می زنه از عراق هست و سم، گيتاريست ما هم از ارمنستان هست.
سپاس. تموم شد؟ آره. آخيش! |