خواب در بیداری؛ درباره زندگی و آثار شمس لنگرودی

محمد تقی شمس لنگرودی، شاعر و پژوهشگر معاصر، که کتاب هایش را با امضای شمس لنگرودی منتشر می کند، در ۲۶ آبان ۱۳۲۹ با نام خانوادگی جواهری گیلانی در لنگرود به دنیا آمد.

او نامش را از تخلص پدرش که روحانی و امام جمعه لنگرود بود و شعر نیز می گفت، گرفته است و در سال های اخیر، یکی از جمله شاعرانی بوده که دفترهای متعدد اشعارش را که اغلب هم به چاپ های متعدد رسیده اند، منتشر کرده است.

هرچند اولین کتابش، "رفتار تشنگی" را در سال ۱۳۵۵ منتشر کرد، اما در اواخر دهه شصت بود که کتاب "قصیده لبخند چاک چاک" او را به عنوان شاعری جدی در این دهه تثبیت کرد. پیش از این کتاب، که روایت و بازتابی از زندان یک ساله او در اوایل دهه شصت است، او سه دفتر شعر دیگر به نام های "در مهتابی دنیا"، "خاکستر و بانو" و "جشن ناپیدا" منتشر کرده بود.

در سال ۱۳۷۰، وجوه دیگری از کار شمس با انتشار رمان "رژه بر خاک پوک" و جلد اول از مجموعه چهار جلدی "تاریخ تحلیلی شعر نو" منتشر شد.

"تاریخ تحلیلی شعر نو" خیلی زود در میان علاقه مندان به عنوان کتابی مرجع برای شناخت تاریخچه شعر نو، شاعران، کتاب ها، نشریات و تحولات سیاسی موثر بر شعر معاصر پذیرفته شد.

از شمس لنگرودی، دو کتاب تحقیقی دیگر، یکی در باره مکتب هندی یا اصفهان و دیگری در باره مکتب بازگشت منتشر شده است.

او پس از ده سال سکوت شعری، در سال ۱۳۷۹ دفتری از شعرهای تازه اش را با عنوان "نت هایی برای بلبل چوبی" منتشر کرد که تفاوت هایی عمده با کارهای قبلی اش داشت. او سپس با انتشار دفتر "۵۳ ترانه عاشقانه" در مسیر جدیدی که برگزیده بود پیش رفت و از آن هنگام تا کنون کتاب های شعر متعددی از جمله "باغبان جهنم"، "ملاح خیابان‌ها"، "لب خوانی های قزل آلای من"، "رسم کردن دست های تو"، "می میرم به جرم آنکه هنوز زنده بودم"، "شب نقاب عمومی است" و "مرثیه در تیرماه" منتشر کرده است.

تابستان امسال، سفر او به آمریکا برای دیدار خانواده اش، این فرصت را به من داد که او را پس از چند سال دوباره ببینم و در ادامه فیلم هایم در باره زندگی و آثار شاعران و نویسندگان معاصر، این بار با او همراه شوم.

ماحصل این دیدار و سفر، همچون کارهای قبلی، یک فیلم تلویزیونی نیم ساعته و یک گفت و گوی مشروح و مفصل است.