بارش «صفر مطلق» در ۱۵ استان ایران؛ وضعیت قرمز منابع آب پایتخت تا دو ماه آینده

‌مقام‌های آب و فاضلاب استان تهران برای چندمین بار متوالی از وضعیت «قرمز» منابع آب در پایتخت ۱۰ میلیون نفری ایران تا دو ماه آینده خبر داده‌اند و در همین حال میزان بارش در سال آبی جدید در ۱۵ استان هم تاکنون «صفر مطلق» اعلام شده است. مسعود پزشکیان، رئیس جمهوری ایران، هم هشدار داده که اگر تا آذرماه باران نیاید، باید آب را در تهران جیره‌بندی کرد و اگر باز هم نبارید، این شهر باید تخلیه شود.

محسن اردکانی، مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب (آبفا) استان تهران با هشدار درباره شرایط سدهای تهران، وضعیت منابع آب سطحی پایتخت را «قرمز و بسیار شکننده» خواند.

آقای اردکانی، بحران بی‌آبی ایران را در ۶۰ سال گذشته بی‌سابقه خواند و گفت: «وارد ششمین سال آبی همراه با خشکسالی شده‌ایم و از ابتدای سال آبی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ تاکنون حتی یک قطره باران در کشور نباریده است؛ در حالی که در مدت مشابه سال گذشته ۲۰ میلی‌متر و در دوره بلندمدت ۳۰ میلی‌متر بارش ثبت شده بود.»

دولت ایران پیش از این تلاش کرده با انتقال آب از سد طالقان، بحران آب در پایتخت را مدیریت کند.

به گفته مدیرعامل آبفای استان تهران، بر اساس پیش‌بینی سازمان هواشناسی، از نیمه دوم آذرماه بارش‌ها در استان تهران آغاز می‌شود و پس از آن درصورتی که بارش‌ها دست‌کم به اندازه سال گذشته باشد، «مشکلی در تأمین آب نخواهیم داشت.»

مدیرعامل آبفا می‌گوید که شهروندان تهرانی طی هفت ماه گذشته حدود ۱۲ درصد در مصرف آب صرفه‌جویی کرده‌اند اما به گفته او «با توجه به شرایط اقلیمی و ادامه خشکسالی، لازم است این میزان صرفه‌جویی به حدود ۲۰ درصد افزایش یابد تا بتوانیم تا دو ماه آینده، پایداری شبکه آبرسانی را حفظ کنیم.»

مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران هم پیش از این از مردم خواسته بود که مصرف آب را دست‌کم ۲۰ درصد کاهش دهند.

همزمان حسام خسروی، مدیرعامل شرکت تامین و تصفیه آب و فاضلاب تهران، میزان آب موجود پشت سدهای تهران را کمتر از ۱۱ درصد ظرفیت آنها اعلام کرد و شرایط آب پایتخت را «بسیار حاد» توصیف کرد.

بهزاد پارسا،‌ مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای تهران نیز روز یکشنبه (۱۱ آبان) به خبرگزاری ایرنا گفت: «در حال حاضر تنها ۱۴ میلیون مترمکعب آب پشت سد امیرکبیر ذخیره شده که معادل هشت درصد ظرفیت این سد است.»

مقام‌های مختلف طی ماه‌های اخیر بارها در مورد وضعیت کمبود آب در ایران هشدار داده‌اند و خواستار صرفه‌جویی مردم در مصرف آب شده‌اند. این در حالی است که ایران برای چندمین سال متوالی با بارش کمتر از میانگین معمول و خشکسالی روبرو است.

ایران همچنین برای تامین بخشی از برق خود هم به سدها وابسته است و خشکسالی موجب کمبود تولید برق و وابستگی بیشتر به نیروگاه‌های فسیلی هم شده است.

در تابستان ۱۴۰۴ برای صرفه‌جویی در مصرف انرژی، ادارات دولتی در تهران و برخی دیگر از شهرها به‌طور مرتب تعطیل می‌شدند؛ اقدامی که اعتراض برخی کسب‌وکارها را به دلیل زیان اقتصادی به دنبال داشت.

پایتخت ایران برای تامین آب مورد نیاز خود به پنج سد اصلی وابسته است که بر اساس گزارش‌ها دست‌کم یکی از آن‌ها، یعنی سد لار، به گفته بهره‌بردارش عملا به طور کامل خشک شده است.

علاوه بر تهران، وضعیت دیگر نقاط ایران هم به لحاظ خشکسالی و کمبود آب وخیم است.

علی سیدزاده، ‏مدیر کل دفتر مدیریت آبفای ایران روز چهارشنبه (۱۴ آبان) گفت که از ابتدای سال آبی جدید که از مهر آغاز شده «برای نخستین‌بار میزان بارش در ۱۵ استان صفر مطلق بوده است و هم اکنون ۶۷ درصد ظرفیت سد‌های کشور خالی است.»