یوگنی پریگوژین؛ واگنر پوتین را به چالش کشید و رهبر آن ممکن است کشته شده باشد

دو ماه پیش هنگامی که یوگنی پریگوژین، رهبر گروه مزدوران روسی واگنر، و نفرات او علیه تشکیلات نظامی دولت روسیه شورش کردند،

ولادیمیر پوتین، رئیس جمهوری، این اقدام را «خیانت» توصیف کرد و گفت که آنان «از پشت به روسیه خنجر زده‌اند.»

رئیس جمهوری روسیه با بیان واضح احساسات خود، قول داد که عاملان شورش مجازات خواهند شد، بنابراین وقتی که نشانه‌‌ای از این «مجازات» مشاهده نشد، نوعی ناباوری در میان مردم بروز کرد.

زمانی که رسما اعلام شد که تمام اتهامات علیه رئیس و بنیانگذار واگنر و نفراتش کنار گذاشته شده است هرچند در جریان این شورش، چند تن از نفرات ارتش هم کشته شده‌اند، این نظر مطرح شد که پریگوژین و دولت روسیه به توافقی در مورد خاتمه شورش دست یافته‌اند.

وعده مجازات و در پی آن، نبود هیچگونه مجازاتی طبیعتا باعث شد تا ولادیمیر پوتین شخصیتی ضعیف جلوه کند.

یک روزنامه روسی در اظهار نظری در مورد «مصالحه واگنر و دولت روسیه» برای پایان به شورش در ازای مصونیت از تعقیب قضایی، نوشت: «این نوع مصالحه بین دولت‌ها و مخالفان سیاسی بدون سابقه نیست اما هرگز بین دولت و مجرمان و تروریست‌ها صورت نمی‌گیرد. آیا این بدان معناست که از این پس باید آقای پریگوژین را یک شخصیت سیاسی تلقی کنیم؟»

اما حالا ناگهان همه چیز متفاوت به نظر می‌رسد.

درست دو ماه بعد از این ماجرا، گفته می‌شود که آقای پریگوژین در سقوط و انفجار جت شخصی او در یک مزرعه، کشته شده است. دیمیتری اوتکین، از فرماندهان ارشد واگنر هم همراه او بود.

نخبگان روسی در سوگ آقای پریگوژین اشک چندانی نخواهند ریخت. همین وضعیت در مورد رهبران نظامی روسیه هم مصداق دارد.

آقای پریگوژین آشکارا آنان را محکوم کرده و خواستار برکناری آنان شده بود.

رئیس واگنر مدعی بود که شورش او، که آن را «راهپیمایی برای عدالت» می‌خواند، دولت ولادیمیر پوتین را هدف قرار نداده بلکه هدف آن سرگتی شویگو، وزیر دفاع، و والری گراسیموف، رئیس ستاد کل ارتش هستند.

اما در حقیقت، شورش واگنر چالشی مستقیم در برابر اقتدار ولادیمیر پوتین و نتیجه آن ۲۴ ساعت تحقیرآمیز برای کرملین بود.

خود آقای پوتین اشاره کرد که دولت روسیه از واگنر حمایت مالی کرده است اما ظاهر پول او وفاداری لازم را خریداری نکرده بود.

اگر کشته شدن یوگنی پریگوژین تایید شود، باید آن را انتقام‌گیری صاحبان قدرت در روسیه دانست.

این اقدام دو پیام روشن را به وفاداران به آقای پریگوژین و هر کس دیگری در روسیه خواهد فرستاد که احتمالا به مقاومت مسلحانه در برابر صاحبات قدرت فکر می‌کند.

این دو پیام این است:

فکر چنین کار را نکن! ببین بر سر کسانی که چنین کنند چه می‌آید!

نتیجه کشتن پریگوژین این است که ولادیمیر پوتین در پایان این ماجرا به شکل فردی نیرومندتر در داخل و خارج روسیه ظاهر می‌شود.

اما اگر برای طرفدارا آقای پریگوژین، قتل او به معنی شهادت باشد، چه خواهد شد؟ اگر کسانی که به او وفادار بوده و همه هم جنگجویان آموزش دیده و با تجربه هستند در پی انتقام باشند چه؟

یک کانال تلگرامی مرتبط با گروه واگنر به نام «منطقه خاکستری» گفته است که «خائنان به روسیه» مسئول مرگ پریگوژین هستند.

این کانال مشخص نکرده که چه کسانی را خائن می‌داند و واکنش واگنر نسبت به این خیانت چه خواهد بود.

اگر سانحه هوایی منجر به کشته شدن پریگوژین یک توطئه هم بوده باشد، بسیاری از مردم روسیه آن را چندان عجیب نخواهند دانست.

از زمان شورش واگنر، گمانه‌زنی در باره سرنوشت پریگوژین ادامه داشته و این سئوال مطرح بوده که آیا او واقعا بخشیده شده است؟

خود او البته باید این واقعیت را می‌دانست. با این حال، در هفته‌های اخیر که با هواپیمای شخصی خود به روسیه رفت و آمد می‌کرد قاعدتا سفر هوایی را خطرناک تلقی نمی‌کرد.

شاید هم واقعا تصور می‌کرد که در روسیه امروز قدرتمندتر از آن است که بتوانند او را از صحنه خارج کنند.