دیدار ایران و انگلیس در جام جهانی قطر؛ مهاجمانی که کابوس کی‌روش شدند

تیم ملی فوتبال ایران جام جهانی را با شکست آغاز کرد و با دریافت شش گل از تیم ملی فوتبال انگلیس سنگین‌ترین شکست خود در تاریخ جام جهانی را تجربه کرد. برای انگلیس جود بلینگام، باکایو ساکا (۲ گل)، رحیم استرلینگ، مارکوس رشفورد و جک گریلیش گل زدند و دو گل‌ ایران را هم مهدی طارمی وارد دروازه انگلیس کرد.

کارلوس کی‌روش، مربی تیم ملی فوتبال ایران، از زمانی که هدایت تیم ایران را به عهده گرفت، تاکید می‌کرد که تمرکز اصلی او معطوف به بازی اول ایران در قطر است، یعنی بازی در مقابل انگلیس.

او در دو دوره قبلی که سرمربی ایران بود نیز همین استراتژی را اجرا می‌کرد: بازی به بازی پیش رفتن. در آستانه این بازی وقتی ترکیب اصلی دو تیم اعلام شد، در ترکیب ایران نکات غافلگیرکننده بسیار بیش از ترکیب انگلیس بود.

شجاع خلیل‌زاده و محمدحسین کنعانی‌زادگان که از بازیکنان اصلی ایران در جریان صعود به جام جهانی بودند و یک زوج مطمئن را در قلب دفاع تشکیل داده بودند، در ترکیب قرار نداشتند و در خط میانی و حمله هم خبری از وحید امیری، علی قلی‌زاده و سردار آزمون نبود.

قرار گرفتن روزبه چشمی، مرتضی پورعلی‌گنجی، میلاد محمدی و علی کریمی از نکاتی بود که کسی نمی‌توانست آن را پیش‌بینی کند اما سرمربی پرتغالی این تصمیمات ویژه را برای شروع بازی مقابل انگلیس گرفت.

بازگشت غافلگیرکننده پیکفورد

در ترکیب انگلیس مهم‌ترین نکته این بود که جردن پیکفورد در چارچوب دروازه ایستاده بود. دروازه‌بان اورتون که در جام‌ جهانی ۲۰۱۸ و یورو ۲۰۲۰ هم دروازه‌بان اصلی انگلیس بود اما در یک سال گذشته بارها در بازی‌های انگلیس نیمکت‌نشین شده بود و انتظار می‌رفت رمزدل یا نیک پوپ در چارچوب دروازه انگلیس بایستند.

گرث ساوت‌گیت اما در همین اولین بازی تیمش در جام جهانی نشان داد که پیشرفت رقبای پیکفورد، برای او قانع‌کننده نبوده است.

انگلیس بازی را با سیستم ۱-۳-۲-۴ شروع کرد. میسون مانت پشت هری کین بازی می‌کرد و بوکایو ساکا و رحیم استرلینگ هم در بال راست و چپ قرار گرفته بودند.

در خط دفاع و میانی البته نکته غافلگیرکننده‌ای دیده نمی‌شد. زوج رایس-بلینگام در قلب خط میانی بودند و پشت سر این دو، لوک شاو، هری مگوایر، جان استونز و کیران تریپیر بازی می‌کردند.

تعویض اجباری با مصدومیت بیرانوند

انگلیس در ۷ دقیقه ابتدایی بازی کاملا بر بازی مسلط بود و در این دقایق توپ به ندرت توسط بازیکنان ایران لمس شد.

روی یک کرنر،درگیری فیزیکی چشمی با مگوایر و افتادن مدافع انگلیس باعث شد انگلیسی‌ها در انتظار تصمیم کمک داوران ویدئویی باشند اما داور پنالتی اعلام نکرد و بعد روی یک ارسال خوب از سوی کین از سمت راست، هرچند علیرضا بیرانوند نگذاشت دروازه ایران باز شود اما پس از لمس توپ، برخورد شدیدی با حسینی داشت و آسیب‌دیدگی دروازه‌بان ایران، ۶ دقیقه بازی را متوقف کرد.

ضعیف‌ترین نیمه کی‌روش در تیم ملی

بیرانوند خیلی تلاش کرد که پس از مصدومیت هم در ترکیب بماند اما نمی‌توانست به بازی ادامه بدهد و جالب اینکه حسین حسینی جای او را گرفت تا مشخص شود که دروازه‌بان دوم ایران، امیر عابدزاده نیست. امیر عابدزاده در بازی‌های مقدماتی جام جهانی در چند بازی حتی به عنوان دروازه‌بان اول ایران هم به زمین رفت.

بازی حدود ۱۰ دقیقه متوقف بود اما پس از شروع دوباره بازی، تغییری در روند بازی ایجاد نشد. هافبک‌های ایران به خصوص حاج‌صفی و علی کریمی عملا در کنترل میانه میدان نمی‌توانستند نقش خود را به خوبی ایفا کنند و به همین دلیل بلینگام و رایس می‌توانستند به راحتی انگلیس را به یک سوم دفاعی ایران برسانند.

تیم ملی فوتبال انگلیس در نیمه اول چه در جریان آزاد بازی و چه روی ضربات ایستگاهی، بسیار موثر و خطرناک برای ایران بود.

روی یک کرنر، مگوایر با ضربه سر توپ را به تیر دروازه زد و دقایقی بعد بلینگام با ضربه سر دروازه ایران را باز کرد.

با عبور از دقیقه ۴۰ فشار حملات انگلیس بیشتر هم شد و استرلینگ و ساکا هر کدام یک گل دیگر زدند.

گل ساکا روی ضربه کرنر به دست آمد و استرلینگ ارسال کین از سمت راست را قطع کرد تا دروازه ایران برای سومین بار باز شود.

ایران در جام جهانی ۲۰۲۲ هم ضعیف‌ترین نمایش خود را در نیمه اول بازی نخست مقابل مراکش داشت اما آن نمایش ضعیف با نتیجه صفر-صفر در نیمه اول به پایان رسید.

این بار اما نمایش ضعیف و منفعلانه ایران در نیمه اول مقابل انگلیس، درحالی با دریافت ۳ گل همراه شد که انگلیس در این نیمه ۸۲ درصد مالکیت توپ داشت و سهم ایران فقط ۱۸ درصد بود؛ آماری شگفت‌انگیز از نمایش ایران در نخستین ۴۵ دقیقه مرحله گروهی.

ادامه حملات انگلیس در نیمه دوم

کی‌روش همانطور که قابل انتظار بود نیمه دوم را با ۳ تعویض شروع کرد؛ حسین کنعانی‌زادگان، سعید عزت‌اللهی و علی قلی‌زاده وارد میدان شدند و چشمی، کریمی و جهانبخش از بازی خارج شدند.

قلی‌زاده نزدیک به طارمی بازی می‌کرد تا از توانایی خود در دادن پاس‌های آخر استفاده کند. در عمل اما باز هم بازی مثل این نیمه اول پیش می‌رفت و انگلیس در ۱۰ دقیقه ابتدایی نیمه دوم به ندرت توپ را از دست می‌داد.

کین در این دقایق عقب کشیده بود تا استرلینگ و ساکا که جلوتر از او بازی می‌کردند را با پاس‌های خوبش تغذیه کند. سرانجام در دقیقه ۶۲ انگلیس روی تکرار حملات خود، با ضربه پای چپ ساکا از داخل محوطه جریمه به گل چهارم خود رسید.

هرچند ۳ دقیقه پس از این گل، حرکت ترکیبی محرمی، قلی‌زاده و طارمی با پاس عالی قلی‎زاده و ضربه طارمی ایران را به گل اول رساند اما ساوت‌گیت چند دقیقه پس از این گل ۴ تعویض همزمان انجام داد تا نشان دهد که خیالش از پیروزی پرگل تیمش آسوده است.

طوفان ذخیره‌های ساوت‌گیت

آمدن اریک دایر، مارکوس رشفورد، جک گریلیش، فیل فودن و بعد کالم ویلسون به بازی به این مفهوم بود که ساوت‌گیت می‌خواهد انرژی چند بازیکن مهمش مثل ساکا، استرلینگ و مانت را برای بازی‌های آینده ذخیره کند.

انگیزه ویژه بازیکنان تازه وارد به زمین، کار ایران را سخت‌تر هم کرد. رشفورد در دقیقه ۷۱ برای اولین بار صاحب توپ شد و پس از یک دریبل خوب در محوطه جریمه ایران، دروازه حسینی را باز کرد و نتیجه بازی ۵ بر یک شد.

ورود سردار آزمون و مهدی ترابی، کمی به بازی ایران در انتقال سریع از دفاع به حمله، اثر مثبت داده بود اما همچنان انگلیس در مالکیت و حفظ توپ، بر جریان بازی مسلط بود و روی یک حمله سریع، ویلسون، گریلیش را مقابل دروازه خالی قرار داد و این بازیکن تکنیکی منچسترسیتی گل پنجم را زد.

طارمی روی یک ضدحمله موقعیت زدن ضربه آخر را پیدا کرد و سپس آزمون هم یک شوت به تیر دروازه انگلیس زد اما آنچه فاصله را به ۴ گل رساند، خطای پنالتی روی طارمی و ضربه این بازیکن در دقیقه ۱۰۳؛ ضربه‌ای که آخرین لمس توپ در بازی بود. پایان بازی با نتیجه ۶ بر ۲.

آمار ناامیدکننده

این سنگین‌ترین شکست ایران در ادوار مختلف جام جهانی بود. ترکیب ابتدایی ایران واقعا تعجب‌برانگیز بود و در جریان بازی، خبری از فشردگی در دفاع و ضدحملات سریع، یعنی آنچه کی‌روش در آن تخصص دارد، نبود.

ایران در این بازی فقط ۲۲ درصد مالکیت توپ داشت و ۳ شوت در چارچوب داشت. انگلیس با ۸۸ درصد مالکیت توپ و ۷ ضربه در چارچوب کاملا برتر از حریف خود بود و در همین بازی اول نشان داد که یک مدعی جدی برای رسیدن به مراحل نهایی جام جهانی است.

هرچند ایران شکست سنگینی را تجربه کرد اما در صورت برتری مقابل آمریکا و ولز، هنوز می‌تواند به دور بعدی صعود کند.

نگاهی به رکوردهای بازی ایران و انگلیس: