دوماراجو گوکش ۱۸ ساله جوانترین قهرمان شطرنج جهان شد

منبع تصویر، Getty Images
- نویسنده, دوانگشو داتا
- شغل, بیبیسی
گوکش دوماراجو، نوجوان هندی، روز پنجشنبه در سن ۱۸ سالگی جوان ترین قهرمان جهان شد، و دنیای شطرنج را مبهوت کرد.
این اعجوبه متولد چنای، توانست دنگ لیرن چینی، مدافع عنوان قهرمانی را در یک مسابقه نمایشی در سنگاپور که در آن به عنوان رقیب شرکت کرده بود، شکست دهد. جایزه مسابقات شطرنج قهرمانی جهان فیده ۲.۵ میلیون دلار (۱.۹۶ میلیون پوند) است.
تا امروز، این نقطه اوج زندگی حرفهای او و بزرگترین لحظه در یک رشته طولانی از دستاوردهای عظیم بوده است.
گوکش در سن ۱۲ سال و ۷ ماهگی استاد بزرگ شد و حتی در آن زمان هم در مورد این واقعیت که آرزوی قهرمانی جهان را در سر میپروراند صحبت میکرد.
در واقع، او گفته که از زمانی که در سال ۲۰۱۳ وقتی که هفت سال بیش نداشت و مسابقه عنوان قهرمانی جهان بین ویسواناتان آناند و مگنوس کارلسن را دید قهرمانی جهان همیشه هدفش بود.
آنطور که او در نشست رسانهای پس از پیروزی هیجان آورش مقابل دنگ به آن اذعان کرد، فکر نمیکرد این اتفاق به این زودیها رخ دهد.
گوکش پس از پیروزی به بیبیسی گفت : «در طول مسابقه چندین فرصت برای به دست آوردن پیروزی و بازیهای متعددی را داشتم که میتوانست جدا مرا جلو بیندازد اما وقتی که به آنها نزدیک میشدم، عصبی میشدم و نمیتونستم تمامشان کنم.»
او به بیبیسی گفت: «... و آنگاه ناگهان ... این یک تغییر ناگهانی بود و من نتوانستم تمام اطلاعات جدید را به سرعت پردازش کنم!»
گوکش هجدهمین قهرمان جهان از زمانی است که ویلهلم اشتاینیتز در سال ۱۸۸۶ این عنوان را در اولین مسابقه قهرمانی به دست آورد.
گوکش که در ماه مه ۲۰۰۶ به دنیا آمده ، جوانترین بازیکنی است که به چنین قلهای صعود کرده است.
او به راحتی رکورد گری کاسپاروف (متولد آوریل ۱۹۶۳) را که در نوامبر ۱۹۸۵ یعنی سن ۲۲ سالگی در مسکو با غلبه بر آناتولی کارپوف در مسابقه عنوان قهرمانی کسب کرده بود، بهبود بخشید.
در این دیدار ۱۴ بازی تا بازی ۱۳ هر کدام با دو برد مساوی بودند و حتی به نظر میرسید که بازی چهاردهم به تساوی کشیده میشود.
در آن صورت، بازیهای تایبریکها در فواصل زمانی به تدریج کوتاهتری انجام میشد.
اما دنگ در حرکت ۵۵ اشتباه کرد و گوکش از این خطا برای قهرمان شدنش بهره برد.

منبع تصویر، AFP
گوکش در دو المپیاد گذشته موفق به کسب مدال طلای انفرادی بهترین عمکرد شد. او هند را به مدال برنز تیمی در چنای در سال ۲۰۲۲ و مدال طلای بوداپست در سال ۲۰۲۴ رهبری نمود.
او همچنین برنده کاندیداها شد – یعنی مسابقاتی که به او حق داد تا دنگ لیرن را به چالش بکشد.
گوکش در همان اوایل دوران نوجوانی به عنوان یک چالشگر احتمالی توسط مربیاش و قهرمان سابق جهان، ویسواناتان آناند، یا به قول گوکش، «ویشی سر» در نظر گرفته شد. او فکر میکرد که گوکش هنوز تجربه کافی ندارد.
در واقع، گوکش در مرحله نیمه راه متحمل یک باخت ظاهرا فاجعهبار شد، اما پس از آن خودش را جمع کرد تا در دور بعدی پیروز شود و در نهایت هم او این رویداد را از آن خود کرد.
در مسابقه کسب عنوان، گوکش بازی اول را باخت و با پیروزی در بازی سه به تساوی رسید، سپس در بازی یازدهم پیش افتاد و دنگ با پیروزی در بازی ۱۲ به تساوی رسید.
روشن بود که در بازی ۱۴ عنوان قهرمانی و پول جایزه در خطر است، اما این نوجوان بر اعصابش مسلط شد.
گوکش به وضوح صاحب یک استعداد خارقالعاده است، اما داستان او ماجرای رمانتیک یک تکاور تنها نیست که جهان را شگفتزده میکند.
جی ام چنای در قله یک اکوسیستم قوی شطرنج قرار دارد که یکی از بهترین و شاید حتی بهترین در جهان است.
گوکش همچنین به شدت از حمایت والدینش، مؤسسه شطرنج هند و مدرسهاش برخوردار بوده است.
هند بیش از ۸۵ استاد بزرگ دارد که بسیاری از آنها هنوز به سن قانونی برای رانندگی نرسیدهاند.
و البته تیمهای هندی اخیرا موفق شدهاند هم طلای آزاد (با حضور گوکش در راس فهرست) و هم طلای زنان را در آخرین المپیاد بوداپست را به دست آوردند.
این استادان بزرگ در نوک هرمی با بیش از ۳۰۰۰۰ بازیکن رتبهبندی شده نشستهاند و تعداد کثیری هندی در مسابقات رسمی مهم شرکت میکنند.
گوکش از حدود ۱۰ سالگی یک بازیکن حرفهای بوده است. راهنمایی او را یسواناتان آناند، که خودش پنج بار قهرمان جهان بوده، در دست داشته است.

منبع تصویر، Getty Images
او را وستبریج کپیتال حمایت میکند که تحت آکادمی شطرنج وستبریج آناند، یک مرکز مربیگری برتر قرار دارد که توسط آناند اداره می شود.
والدین گوکش هر دو پزشک هستند، پدرش راجینیکانث جراح و مادرش پادما میکروبیولوژیست است. هر دو شغل خود را معلق گذاشتند تا مشوق پسرشان به پیش باشند.
گوگش به بیبیسی گفت: «در ابتدا من فقط به عنوان یک سرگرمی، مانند هر بازی دیگری، اعضای خانواده ام را در خانه تماشا میکردم که شطرنج بازی میکنند. اما سپس به این بازی علاقهمند شدم و اتفاقا در یک اردوی تابستانی شطرنج در مدرسه خودم ثبت نام کردم ...»
گوکش به بی بی سی گفت: «یکی از مربیان متوجه شد که من استعداد خوبی برای این کار دارم.»

منبع تصویر، Getty Images
شطرنج زمانی تبدیل به یک بازی پرهزینه میشود که کودکی مجبور شود چندین ماه از سال را به خارج از کشور سفر کند، بنابراین والدین او نه تنها درآمد خود را برای حمایت از پسرشان صرف میکنند، بلکه از دوستانشان نیز میخواهند تا به پیشرفت حرفهای گوکش کمک کنند.
مهمتر از همه، او از حمایت مدرسه خود به نام ولامال ویدیالایا در موگاپاییر هم برخوردار بوده چون مدرسه به او مرخصی داده است.
علاوه بر شطرنج، گوکش به چیزهای متعدد دیگری هم علاقه دارد و مدیتیشن، شنا و تنیس بازی میکند.
اهداف اعلام شده او خیلی ساده است - او میخواهد بهترین شطرنج باز جهان باشد - جانشین قهرمان شماره یک فعلی، یعنی مگنوس کارلسن.
او همچنین میخواهد «یک حضور حرفهای بسیار طولانی در اوج» داشته باشد. او میبیند که کسب عنوان فعلی تنها یک قدم در آن سفر زندگیساز است، البته یک قدم بسیار مهم.











