بنزین پنج هزار تومانی؛ واکنش‌ها به «تصمیم‌ سخت» دولت ایران

اعلام نرخ سوم برای بنزین در ایران که با قیمت لیتری پنج هزار تومان عرضه خواهد شد واکنش‌های گسترده‌ای برانگیخته است. با مصوبه هیئت وزیران، از نیمه دوم آذر، عرضه بنزین ۵ هزار تومان با کارت اضطراری در جایگاه‌های سوخت‌گیری آغاز خواهد شد.

افزایش قیمت بنزین در ایران، برای شماری از کاربران یادآور اعتراضات ضددولتی است که در آبان سال ۱۳۹۸ آغاز شد که بسیاری در آن کشته، زخمی و زندانی شدند.

کاربران زیادی با کلیدواژه یا هشتگ بنزین، تصاویر اعتراضات آبان و کشته‌شدگان آن را منتشر کرده‌اند و می‌گویند نشانه‌ها، زمزمه‌های غیررسمی و عدم شفافیت، به روزهای پیش از اعلام بنزین ۳۰۰۰ تومانی شباهت دارد.

برخی کلیپی از مناظره انتخاباتی ۱۴۰۳ منتشر کرده‌اند که در آن مسعود پزشکیان که در آن زمان نامزد ریاست‌ جمهوری بود، به مردم اطمینان داد که بنزین گران نمی‌شود. آنها رئیس‌جمهور ایران را به «دروغگویی» متهم کرده‌اند.

عده‌ای می‌گویند که دولت به‌ سختی قیمت بنزین را ثابت نگه‌ داشته است تا آبان ۹۸ تکرار نشود و پیش‌بینی می‌کنند که در صورت افزایش مجدد قیمت بنزین ممکن است دور تازه‌‌ای از اعتراضات شکل بگیرد.

گروهی از کاربران هم درباره وضعیت معیشتی که همین حالا هم بسیاری را زیر فشار له کرده نوشته‌اند و ابراز نگرانی کرده‌اند که دخل و خرج همین حالا هم با هم نمی‌خواند و گرانی بنزین زندگی را دشوارتر خواهد کرد.

بعضی می‌گویند سه‌نرخی شدن بنزین و حذف سهمیه بنزین خودروهای جدید تبعیض‌آمیز است و در کنار سیم‌کارت سفید و اینترنت طبقاتی شکاف‌های اجتماعی را تشدید می‌کند.

گروه دیگری از کاربران هم ابراز نگرانی کرده‌اند که افزایش قیمت بنزین روی قیمت کالای اساسی و نرخ رفت‌وآمد تاثیر می‌گذارد.

آنها می‌گویند که آلودگی هوا و قطع مستمر آب و برق و گاز امانشان را بریده و تورم بی‌امان و گرانی مواد غذایی و تهیه کالای اساسی زندگی را از همیشه دشوارتر کرده است. آنها می‌گویند دیگر از پس بنزین پنج هزار تومانی بر نمی‌آیند.

واکنش‌ها به سه‌نرخی شدن بنزین به فضای مجازی محدود نمی‌شود و برخی از چهره‌های سیاسی و رسانه‌های داخلی و به‌خصوص نماندگان مجلس به آن اعتراض کرده‌اند.

علی بهادری جهرمی، سخنگوی دولت ابراهیم رئیسی، در ایکس حذف سهمیه بنزین خودروهای نو را «تبعیض ناروا و خلاف قانون اساسی» خواند و گفت اگر امکان تعیین قیمت بنزین به صورت فصلی هست، باید حقوق کارگران و کارمندان را هم فصلی و با تورم بازنگری کرد.

در جلسه امروز مجلس چند نماینده به موضوع قیمت بنزین اشاره و به دولت انتقاد کردند که برخلاف وعده‌اش با این کار باعث می‌شود معیشت مردم بدتر شود.

نماینده گنبد کاووس در انتقاد از این مصوبه گفت که راه حل، گرانی بنزین نیست، اصلاح صنعت خودرو است چون خودروهای داخلی کیفیت ندارند و بسیار پرمصرف هستند.

نرخ جدید بنزین تیتر بسیاری از روزنامه‌های ایران هم بود.

آرمان ملی، جام جم، جهان صنعت، دنیای اقتصاد و جمهوری اسلامی از جمله روزنامه‌هایی هستند که در صفحه اول خود درباره نرخ سوم بنزین نوشتند.

دنیای اقتصاد درباره شیوه اطلاع‌رسانی، نحوه تخصیص سهمیه‌ها و میزان سهمیه تاکسی‌ها نوشت و اینکه معلوم نیست که آیا این سیاست می‌تواند یک گام عملی برای حرکت در مسیر اصلاح ناترازی انرژی باشد.

روزنامه آرمان ملی نوشت: «سرانجام کلید در قفل چرخید و دولت تصمیم سخت را گرفت. از سال ۹۸ و با تغییر قیمت بنزین، به دلیل اتفاقات تلخ آن سال، دو دولت بعد نتوانستند به موازات افزایش تورم، قیمت بنزین را بهینه کنند.»

دولت نرخ سوم بنزین را از نیمه دوم آذر ماه اعمال می‌کند. بر این اساس این بنزین لیتری ۵ هزار تومان است.

این نرخ معادل ۱۰ درصد قیمت خرید بنزین از پالایشگاه‌هاست و مبنای آن روز دوم آذر ماه، یعنی زمان ابلاغ مصوبه دولت در نظر گرفته شده است.

نرخ‌های اول و دوم، بنزین یارانه‌ای و آزاد، فعلا دست‌نخورده باقی می‌ماند.

به این ترتیب، مجموع سهمیه اول و دوم ۱۶۰ لیتر در ماه است و کسانی که بخواهند بیشتر مصرف کنند، از نیمه دوم آذر ماه باید برای هر لیتر ۵ هزار تومان بپردازند.

سهمیه بنزین یارانه‌ای در حال حاضر ۶۰ لیتر در ماه، به قیمت ۱۵۰۰ تومان و بنزین آزاد ۱۰۰ لیتر در ماه، به قیمت سه هزار تومان است.