عراقچی: ایران در هیچ سایتی غنی‌سازی نمی‌کند و همه تاسیساتش زیر نظر آژانس است

عباس عراقچی

منبع تصویر، AP

عباس عراقچی می‌گوید که ایران هیچگونه غنی‌سازی اعلام نشده‌ای ندارد و همه تاسیساتش زیر نظر آژانس بین المللی انرژی اتمی است.

وزیر امور خارجه ایران روز یکشنبه به خبرگزاری آسوشیتدپرس گفت: «همه تأسیسات ما تحت نظارت و پادمان‌های آژانس بین‌المللی انرژی اتمی قرار دارند. در حال حاضر هیچ غنی‌سازی‌ای انجام نمی‌شود. زیرا تأسیسات ما، تأسیسات غنی‌سازی، هدف حمله قرار گرفته‌اند.»

مدیرکل آژانس بین‌‌المللی انرژی اتمی، کمتر از سه هفته پیش گفته بود که «فعالیت‌هایی در نزدیکی محل نگهداری ذخایر اورانیوم ایران شناسایی شده است.»

با این حال رافائل گروسی تاکید کرده بود که ایران «در حال حاضر فعالانه غنی‌سازی اورانیوم انجام نمی‌دهد.»

او همان زمان هشدار داد که اگر دیپلماسی «شکست بخورد» نگران «استفاده مجدد از زور» علیه ایران است.

بعد از جنگ ۱۲ روزه در ماه ژوئن/ خرداد، دونالد ترامپ گفت که توان هسته‌ای ایران در حملات آمریکا کاملا نابود شده است هرچند هشدار داد که اگر ایران برنامه هسته‌‌ای خود را از سر بگیرد مجددا حمله خواهد کرد.

وزیر خارجه ایران یک بار دیگر سیاست استفاده از زور علیه ایران را شکست‌خورده توصیف کرد هرچند گفت که مسیر دیپلماسی همچنان باز است.

عباس عراقچی در سخنانی در کنفرانسی بین‌المللی تحت عنوان «حقوق بین‌الملل تحت تهاجم: تجاوز و دفاع » که در مرکز مطالعات وزارت امور خارجه در جریان است، گفت: «مسیر دیپلماسی همچنان باز است، اما نه به عنوان ابزاری برای دشمنان که بخواهند آنچه را در جنگ نتوانسته‌اند به‌دست‌آورند، از راه مذاکره محقق کنند.»

آقای عراقچی گفت کشورهایی که می‌خواهند با ایران تعامل کنند دو گزینه دارند: «تجربه مذاکرات ۲۰۱۵ که به توافق منجر شد و تجربه جنگ اخیر که مردم ایران با همان شدتی که مورد حمله قرار گرفتیم، پاسخ دادند. حالا کسانی که می‌خواهند با ایران تعامل کنند، باید انتخاب کنند کدام تجربه را اساس رویکرد خود قرار می‌دهند. ما برای هر دو آماده‌ایم.»

آقای عراقچی این اظهارات را در حالی مطرح کرده است که محمد اسلامی، رئیس سازمان انرژی اتمی ایران، امروز گفت که شرایط امنیتی ایران از زمان جنگ ۱۲ روزه تغییر نکرده است: «هر روز تهديد می‌شویم که اگر به چیزی دست‌ بزنید، دوباره حمله‌ می‌کنیم.»

در همین حال در آستانه نشست فصلی شورای حکام آژانس در وین، معاون وزیر خارجه ایران در مورد صدور هرگونه قطعنامه علیه این کشور هشدار داده است.

کاظم غریب‌آبادی در حاشیه کنفرانس «حقوق بین‌الملل تحت تهاجم: تجاوز و دفاع» به خبرنگاران گفت سه کشور اروپایی، بریتانیا، فرانسه و آلمان با «فعال کردن اسنپ بک» خود را از «حوزه دیپلماسی و گفت‌وگو با ایران در ارتباط با موضوع هسته‌ای ایران حذف کردند.»

معاون وزیر خارجه گفت امیدوار است که این سه کشور در نشست این هفته شورای حکام آژانس «عقلانیت به‌خرج بدهند و قطعنامه‌ای مطرح نکنند ولی اگر قطعنامه تصویب شود شرایط ما، شرایط متفاوت‌تری خواهد بود و ما در رویکرد خود بازنگری اساسی می‌کنیم. ایران باید بررسی مجددی در سیاست‌هایش در تعامل با آژانس و مسائل مرتبط با معاهده عدم اشاعه انجام بدهد.»

اسلامی: دقت حمله اسرائیل نشان می‌دهد که با اتکا به اطلاعات تحت اختیار آژانس بوده است

محمد اسلامی

منبع تصویر، AP

در همین حال در نشانه‌ای دیگر از تنش فزاینده میان ایران و آژانس، رئیس سازمان انرژی اتمی ایران می‌گوید که دقت یکی از حملات اسرائیل در جریان جنگ ۱۲ روزه نشان می‌دهد با «سوءاستفاده» از اطلاعات «تحت اختیار آژانس» میسر بوده است.

محمد اسلامی با اشاره به حمله اسرائیل به «کارخانه تولید سوخت صفحه‌ای رآکتور تحقیقاتی تهران» گفت که در این حمله «فقط اتاق آزمایشگاهی هدف قرار گرفته است که با مشارکت آژانس تجهیز شده بود.»

آقای اسلامی که در کنفرانس «حقوق بین الملل تحت تهاجم، تجاوز و دفاع» صحبت می‌کرد گفت که این حمله در کنار تخریب تاسیسات ایران، اعتبار آژانس اتمی سازمان ملل متحد را خدشه‌دار کرده است.

رئیس سازمان انرژی اتمی ایران با اشاره به اینکه تاسیسات هسته‌ای هدف قرار گرفته شده در جنگ ۱۲ روزه «تحت نظارت پادمان و آژانس» بوده است گفت که چنین حمله‌ای «در تاریخ سابقه نداشته است.»

حمله اسرائیل و سپس آمریکا به ایران بعد از پنج دور مذاکره تهران و واشنگتن در سال جاری و پیش از دور ششم این مذاکرات انجام شد.

در پی این حملات که تاسیسات هسته‌ای ایران در آن هدف قرار گرفت، مجلس شورای اسلامی قانون تعلیق همکاری با آژانس را تصویب کرد. اگرچه ایران بعد در ماه سپتامبر با میانجیگری مصر در مورد شیوه‌ای جدید برای همکاری با آژانس به توافق رسید اما پس فعال شدن مکانیسم ماشه به اصرار بریتانیا، فرانسه و آلمان و بازگشت تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل متحد، تهران اعلام کرد که دیگر این توافق را به رسمیت نمی‌شناسد.

امروز آقای اسلامی تاکید کرد که از نظر تهران «عمر ده ساله قطعنامه ۲۲۳۱ در اکتبر ۲۰۲۵ تمام شده است و تهران به تمام تعهدات خود عمل کرده است.»

رئیس سازمان انرژی اتمی ایران افزود که اکنون تهران فقط به نظارت‌های پادمانی آژانس متعهد است.

رافائل گروسی

منبع تصویر، Joe Klamar / AFP) (Photo by JOE KLAMAR/AFP via Getty Images

این در حالی است که کمتر از دو هفته پیش مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی هشدار داده بود که ایران برای پرهیز از تشدید تنش با غرب باید همکاری خود را با بازرسان سازمان ملل «به‌طور جدی» ارتقا دهد. رافائل گروسی خطاب به ایران گفت: «نمی‌شود بگویید همچنان عضو پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای هستید اما به تعهدات خود عمل نکنید.»

رافائل گروسی در مصاحبه با روزنامه فایننشال تایمز، چاپ لندن، گفت که هرچند آژانس از زمان جنگ دوازده روزه اسرائیل و ایران حدود دوازده بازرسی در ایران انجام داده است، اما به مهم‌ترین تأسیسات هسته‌ای ایران یعنی فردو، نطنز و اصفهان، که در حملات آمریکا بمباران شدند، اجازه دسترسی نداشته است.

اما امروز رئیس سازمان انرژی اتمی ایران از آژانس انتقاد کرد که موضع مشخصی در مورد حملات به تاسیسات هسته‌ای ایران اتخاذ نکرده است و گفت مذاکره در مورد نظارت معنایی ندارد.

محمد اسلامی گفت: «آژانس باید در خصوص تاسیساتی که به آنها حمله شده رویه داشته باشد. آژانس باید پاسخ بدهد که آیا حمله به تاسیسات تحت نظارت این نهاد جایز است، اگر جایز است پس دیگر قانونی وجود ندارد؛ اگر جایز نیست و محکوم است، باید رویه‌ای برای آن داشته باشد.»

«تا وقتی که آژانس رویه مشخصی ندارد، روی چه چیزی می‌خواهد بیاید مذاکره بکند؟ وقتی به قول خودشان زده‌اند؛ نابود کرده‌اند و منهدم کرده‌اند، چه چیزی مانده که بخواهد بیاید بر آن نظارت بکند؟»