پلیس «عدم کنترل خشم» ماموران را دلیل کشته شدن محمد میرموسوی اعلام کرد؛ رئیس پلیس لاهیجان «برکنار شد»

توضیح ویدئو، مرگ «بر اثر شکنجه» در بازداشت پلیس لاهیجان، پزشکیان دستور پیگیری داد

در پی جان باختن محمد میرموسوی در بازداشت پلیس لاهیجان در شمال ایران و اعزام هیاتی ویژه از تهران به رشت برای بررسی این موضوع، صبح امروز مرکز اطلاع‌رسانی فرماندهی انتظامی ایران در دومین اطلاعیه «گزارشی از روند وقوع حادثه بر مبنای گزارش تیم ویژه بازرسی» منتشر کرد که در آن «عدم کنترل خشم و احساسات» عوامل پاسگاه و «بی‌اعتنایی به وضعیت متهم» دلیل مرگ او اعلام شده است.

در تازه‌ترین تحول در ارتباط با این پرونده، نیروی انتظامی از برکناری رئیس پلیس لاهیجان خبر داده است.

در سومین اطلاعیه مرکز اطلاع‌رسانی فراجا که جمعه شب، ۹ شهریور، منتشر شد آمده است: «فرمانده انتظامی شهرستان لاهیجان به سبب عدمِ نظارت کافی بر عملکرد و رفتار کارکنان عزل شد.»

در این اطلاعیه همچنین آمده است که «به سبب پیچیدگی موضوع» نتیجه‌گیری نهایی درباره «علت تامه» فوت این شهروند «منوط به گزارش‌ قطعی پزشکی قانونی است.»

خبر درگذشت آقای میرموسوی در بازداشت پلیس لاهیجان با واکنش‌هایی نیز همراه شده است، از جمله مولوی عبدالحمید، امام جمعه اهل سنت زاهدان امروز در خطبه‌های نماز جمعه این شهر گفت که پیگیری ریاست جمهوری، نیروی انتظامی و قوه قضاییه در این‌باره تاثیر مثبت دارد اما گلایه ما این است که به جمعه خونین زاهدان پس از دو سال رسیدگی نشده است و خواستار برخورد با «ماموران متخلف شد.»

حسن اسدی زیدآبادی، فعال سیاسی هم در واکنش به اطلاعیه پلیس در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که کارکنان انتظامی «اطمینان خاطر» دارند که «در هر صورت و حتی تخلف» از آنها «پشتیبانی» خواهد شد.

آقای زیدآبادی نوشته است: «براساس مشاهده و درکی که طی سال اخیر در مراجعات به فراجا داشته‌ام، بنظر می‌رسد نوع مدیریت سردار رادان و ایده‌ای که از سوی او به سازمانش منتقل می‌شود عمدتا برمحور اقتدار، رویکرد تهاجمی و حس اطمینان خاطر به پرسنل از اینکه بالا در هر صورت و حتی تخلف پشتیبان آنهاست.»

به گزارش خبرگزاری قوه‌ قضائیه ایران در اطلاعیه پلیس آمده است در روز «پنجشنبه یک مردادماه در روستایِ ناصرکیاده از توابع شهرستان لاهیجان خبر نزاع و درگیری توسط اهالی محل در سه مرحله و به‌ طور مکرر به پاسگاه محلی گزارش می‌شود» و پلیس ادعا می‌کند که «منشا درگیری مرحوم میرموسوی بوده و خودروی متوفی همان‌طور که در تصاویر به‌ صورت مستند مشخص است کاملا تخریب شده و در آتش می‌سوزد.»

بنر اعلامیه ترحیم محمد میرموسوی در روستای بارکوسرا از توابع لاهیجان

منبع تصویر، ugc

براساس این اطلاعیه پس از حضور پلیس، آقای میرموسوی و «تمامی عاملین» بازداشت می‌شوند و «متوفی در پاسگاه انتظامی شروع به فحاشی و استنکاف از دستورات عوامل انتظامی و درگیری با ماموران نموده که این روند تا حضور در بازداشتگاه ادامه پیدا می‌کند.»

پلیس ایران می‌گوید به علت «اصطکاک» پیش آمده میان آقای میرموسوی و «عوامل انتظامی» و «عدم کنترل خشم و احساسات از طرف برخی کارکنان و بی‌اعتنایی به وضعیت متهم این اتفاق رخ می‌دهد.»

فرماندهی انتظامی ایران گفته است: «علت فوت با توجه به اتفاقات قبل از حضور پلیس و شرایط جسمی و روحی متوفی، توسط پزشکی قانونی در حال بررسی است.»

پلیس ایران گفته است: «رفتار رخ‌داده توسط برخی از عوامل انتظامی بر خلاف مشی حرفه‌ای پلیس بوده و به‌هیچ وجه قابل قبول نیست، بدین جهت افراد فوق در اختیار مرجع قضایی قرار گرفتند» و «روز گذشته نیز رئیس بازرسی کل فراجا در موقعیت حاضر و براساس جمع بندی گزارشات بازرسان، با دستور سردار رادان ، فرمانده پاسگاه عزل و سایر عوامل دخیل معلق از خدمت شدند.»

در ادامه هم وعده داده شده که «در صورت تایید سهل‌انگاری و عدم توجه دیگر مدیران انتظامی؛ تنبیهات انضباطی متناسب اجرا خواهد شد.»

توضیح ویدئو، سعید دهقان، وکیل دادگستری

پلیس ایران در بخشی از اطلاعیه‌ای که درباره کشته شدن یک بازداشتی است از «چندین مورد سابقه شرارت و درگیری» و یک مورد «محکومیت» ۹ ماهه برای آقای میرموسوی صحبت کرده است.

روز گذشته رئیس‌جمهور، وزیر کشور و فرمانده پلیس ایران دستور تشکیل کمیته و هیئت ویژه برای پیگیری و گزارش این موضوع داده‌ بودند و خبرگزاری دولت ایران گفته بود هیاتی به سرپرستی معاون امنیتی و انتظامی وزیر کشور وارد رشت شده و نشست شورای تامین استان با حضور این هیات تشکیل شده بود.

پیش از این هم قوه قضاییه ایران اعلام کرده بود که پنج مامور پلیس در پی مرگ یک متهم در «تحت نظرگاه فرماندهی انتظامی لاهیجان» بازداشت شده‌اند.

الیاس حضرتی، رئیس شورای اطلاع‌رسانی دولت ایران گفته بود با دستور مسعود پزشکیان به وزیر کشور، برای بررسی «تمامی جوانب» کشته شدن یک مرد جوان در بازداشت پلیس لاهیجان، یک کمیته تشکیل شده و قرار است نتیجه آن به هیئت وزیران گزارش شود.

پس از آن و در پی این دستور اسکندر مومنی، وزیر کشور هیئت تحقیق ویژه‌ای را برای بررسی تعیین و مرکز اطلاع‌رسانی پلیس ایران از دستور ویژه احمدرضا رادان، فرمانده کل انتظامی این کشور برای بررسی وقوع «حادثه فوت یک متهم در شهرستان لاهیجان» خبر داده بود.

احساس مصونیت ماموران از مجازات

سعید دهقان، وکیل دادگستری به ‌بی‌بی‌سی فارسی گفت که اصل ۳۸ قانون اساسی جمهوری اسلامی اقرار بر اثر شکنجه را جرم می‌داند و در قانون مجازات اسلامی هم ماموران خاطی باید محاکمه، منفصل از خدمت و حبس شوند.

آقای دهقان معتقد است عدم تعقیب قضایی موثر ماموران به این انجامیده که «این رفتارها را مرتکب می‌شوند چون می‌دانند که مجازات نخواهند شد.»

آقای دهقان گفت: «پیگیری رئیس جمهور ایران از طریق وزارت کشور در نهایت یک روند اداری است در حالی که قوه قضاییه ایران باید به استناد ماده ۲۹۰ قانون مجازات اسلامی این موضوع در قالب قتل عمد رسیدگی کند و نه در قالب روال اداری موجود.»

توضیح ویدئو، پگاه بنی‌هاشمی،‌ پژوهشگر ارشد حقوق در دانشگاه شیکاگو

روز ۷ شهریور قوه قضاییه بدون نام بردن از فرد جان باخته اعلام کرد ۵ نفر از کارکنان نیروی انتظامی در ارتباط با مرگ فردی در بازداشتگاه پلیس لاهیجان بازداشت شده‌اند.

روز ۸ شهریور ویدیوهایی از مراسم خاکسپاری آقای میرموسوی و همچنین لحظه شستن جسد وی منتشر شد که زخم‌ها و آثاری را بر بدن او نشان می‌داد که به نظر می‌رسد مربوط به آثار شکنجه و ضرب و جرح شدید باشد. فردی که در این ویدیو حرف می‌زند با اشاره به دو نقطه روی کمر محمد میرموسوی می‌گوید «اینجاها سوراخ شده است».

در یکی از عکس‌های منتشر شده آثار کالبدشکافی روی سینه محمد میرموسوی دیده می‌شود ولی تا کنون گزارشی از پزشکی قانونی منتشر نشده است.

یک منبع نزدیک به خانواده می‌گوید آنها «تحت فشار شدید هستند تا درباره جزئیات کشته شدن محمد میرموسوی اطلاع‌رسانی نکنند.»

این منبع نزدیک به خانواده می‌گوید براساس شواهد روی جسد، مطمئن هستند که دست‌های محمد میرموسوی «ساعت‌ها بسته بوده است.»

براساس گفته‌های منابع محلی که با شرایط پاسگاه پلیس لاهیجان آشنایی دارند، ماموران بعد از بازداشت، محمد میرموسوی را به قسمت پشت پاسگاه پلیس لاهیجان که فاقد دوربین بوده است برده‌اند و به شدت کتک زده‌اند. بنابر گزارش هه‌نگاو، محمد میرموسوی «۳ شهریور بر سر نزاع» بازداشت شده بود.

این منابع محلی می‌گویند محمد میرموسوی در طول شب اعلام کرده که نیاز به پزشک دارد که به درخواست او توجهی نشده است.

پگاه بنی‌هاشمی، پژوهشگر ارشد حقوق در دانشگاه شیکاگو به بی‌بی‌سی گفت که در مواد ۶۰ و ۱۹۷ قانون آیین دادرسی کیفری ایران به روشنی اشاره شده است که متهم در بازداشتگاه حق سکوت دارد و هیچ کس نمی‌تواند به اجبار فرد بازداشت شده را وادار به صحبت یا اعتراف بکند.

به اعتقاد خانم بنی‌هاشمی «در ۴۵ سال گذشته بسیاری از افراد در مرحله بازداشت جان خود را از دست داده‌اند و تا به امروز بسیاری از پرونده‌ها اصلا به هیچ نتیجه‌ای نرسیده است. حتی اگر در موردی هم زندان و یا مجازاتی برای فرد خاطی در نظر گرفته شده است اما در نهایت سرانجامی نداشته است.»