حکومت طالبان فعالیت دو حزب و ۷۵ نهاد اجتماعی را ممنوع کرد و مسئولان‌شان را تحت پیگرد قرار داد

وزارت عدلیه/دادگستری طالبان اعلام کرد که فعالیت دو حزب سیاسی و ۷۵ نهاد اجتماعی را ممنوع کرده و مسئولان آن را به دلیل «فعالیت غیرقانونی» به نهادهای امنیتی معرفی کرده است.

در خبرنامه این وزارتخانه آمده است که مجوز فعالیت ۱۹ نهاد خیریه به دلیل عدم تمدید مجوز فعالیت‌شان لغو و از ۱۷ سازمان دیگر «تعهد» گرفته شده است فعالیت‌های خود را مطابق با اصول حاکمیت طالبان انجام دهند.

در خبرنامه طالبان جزئیاتی درباره نام و چگونگی فعالیت این احزاب و نهادها منتشر نشده است. همچنین درباره «غیرقانونی» بودن فعالیت این احزاب و نهادها هم توضیحات بیشتری ارائه نشده است.

مقامات وزارت عدلیه طالبان گفته‌اند ظرف یک سال گذشته کار و فعالیت «صدها» نهاد اجتماعی را بررسی کرده‌ است.

حکومت طالبان پیشتر فعالیت تمام احزاب در افغانستان را «غیرقانونی» اعلام کرده بود.

بحث‌ درباره چگونگی فعالیت احزاب سیاسی در افغانستان یک بار دیگر دو هفته قبل در پی انتقال محل اقامت گلبدین حکمتیار، رهبر حزب اسلامی بالا گرفت که ظاهرا با تنش‌های لفظی میان طرفداران او و مقامات طالبان همراه بوده است.

برخی از نزدیکان آقای حکمتیار از جمله حبیب‌الرحمن حکمتیار، پسرش، این تصمیم حکومت طالبان را مغایر توافقنامه‌ای خواندند که قبلا در مورد امتیازات به حزب اسلامی درج شده بود.

وی در پیام‌ها و گفتگوهای خود رهبری حکومت طالبان را به اتخاذ تصمیم خودسرانه متهم کرد و در حالیکه اذعان داشت که تغییر محل اقامت گلبدین حکمیتار بدون خشونت انجام گرفت اما آنرا «توهین‌آمیز» خوانده بود.

ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی طالبان نیز در پی آن در پستی در ایکس آقای حکمتیار را «یک شخصیت جهادی» خواند و گفت که هیچ‌گونه برخورد «توهین‌آمیز» با آقای حکمتیار نشده است. آقای مجاهد افزود که اقامتگاه او «مورد منازعه» بود به این دلیل به جای مناسبی منتقل شد و «عزت و آبروی او سر جایش است».

عبدالحکیم شرعی، وزیر عدلیه حکومت طالبان هفته گذشته در واکنش به این اعتراضات در یک سخنرانی در کابل بار دیگر تاکید کرد که احزاب سیاسی در افغانستان تحت حاکمیت طالبان «به صورت قانونی اجازه فعالیت ندارند» و افزود که «حتی نام‌بردن از وجود حزب جرم پنداشته می‌شود».

با این حال عکس‌هایی از دیدارهای آقای حکمتیار در اقامتگاه جدیدش نیز منتشر شده که پرچم رسمی حزب اسلامی را در کنارش دارد و اعضای حزب او را رهبر حزب اسلامی می‌خوانند.

خود آقای حکمتیار هم بارها در مصاحبه‌هایش در مورد حزب خود صحبت می‌کند.

در عین حال وزارت عدلیه حکومت طالبان چند روز پیشتر بار دیگر اعلام کرد که «برخی‌ها زیر نام احزاب موضع‌گیری و تحرکاتی را انجام می‌دهند».

سخنگوی این وزارت هشدار داد که «با متخلفین برخورد قانونی صورت خواهد گرفت».

در دوره اول حکومت طالبان در دهه نود میلادی نیز سیاست سختگیرانه‌ای در برابر فعالیت احزاب سیاسی داشت و در عین زمان کار سازمان‌های غیر دولتی به ویژه سازمان‌های خارجی را به شدت محدود کرده بود.

طالبان در سال ۱۹۹۸در نخستین اداره تحت کنترل خود به تمامی سازمان‌های غیر دولتی دستور داده بود تا برای تمرکز و هاهنگی فعالیت‌هایشان همه دفاتر خود در نقاط مختلف شهر کابل را تخیله کنند و به یک ساختمان در کنار دانشگاه موسوم به «پولی‌تخنیک» کابل منتقل شوند، دستوری که در آن‌زمان با واکنش سازمان‌های امدادرسان مواجه شد و اکثریت آنها دفاتر خود را به پاکستان منتقل کردند.

با روی کار آمدن دوباره طالبان در اگوست‌/اوت سال ۲۰۲۱ در تمامی احزاب سیاسی به جز چند حزب، فعالیت‌های خود را در افغانستان متوقف کردند و اکثر رهبران‌شان از افغانستان فرار کردند.

تنها حزبی که تا سال گذشته خورشیدی در افغانستان تحت حکومت طالبان فعالیت سیاسی داشت حزب اسلامی گلبدین حکمتیار بود. آقای حکمیتار تا چند ماه پیش در اقامتگاه و مسجد جوار آن، حد اقل هفته‌ای یکبار با برخی از اعضای حزب خود دیدار می‌کرد و در سخنرانی‌های خود هر از گاهی شیوه حکومت‌داری و سیاست‌های طالبان را نیز به باد انتقاد می‌گرفت.

در بیست سال گذشته و پیش از دوباره قدرت گرفتن طالبان، بیش از ۱۲۰ حزب سیاسی و ۱۲۰۰ نهاد و سازمان غیر دولتی در وزارت عدلیه افغانستان ثبت شده و اجازه فعالیت دریافت کرده بودند.

شماری ازآن‌ها مانند جمیعت اسلامی، اتحاد اسلامی، نجات ملی، حزب وحدت اسلامی و برخی دیگر از احزابی بودند که در زمان تهاجم نیروهای اتحاد شوروی سابق در پاکستان و ایران تشکیل شده بودند.

دو سال پیش چندین سازمان فعال بین‌المللی در افغانستان در اعتراض به طالبان برای منع آموزش و کار زنان در موسسات غیردولتی و بین‌المللی، فعالیت‌های خود در افغانستان را به طور همزمان به حالت تعلیق درآوردند.