کوزوو: دلیل تنش میان صرب‌ها و دولت آلبانیایی تبار چیست؟

پرچم کوزوو و صربستان

منبع تصویر، Getty Images

تنش‌ها بین صرب تبارها و دولت آلبانیایی تبار در کوزوو، در جنوب شرق اروپا، بالا گرفته است. 

چند روز پیش معترضان پس از اینکه مجبور شدند پلاک‌های صادر شده توسط کوزوو را روی خودروهای خود نصب کنند، جاده‌ها را مسدود کردند و طبق گزارش‌ها دست به تیراندازی زدند. 

این نگرانی وجود دارد که خشونت بین صرب تبارها و آلبانیایی تبارها ۲۳ سال پس از جنگ کوزوو دوباره شعله‌ور شود.

کوزوو کجاست و چه کسانی در آنجا زندگی می‌کنند؟

کوزوو یک کشور کوچک و محصور در خشکی در بالکان است که با آلبانی، مقدونیه شمالی، مونته نگرو و صربستان همسایه است. 

بسیاری از صرب‌ها آن را زادگاه ملت خود می‌دانند. 

اما از ۱.۸ میلیون نفری که در کوزوو زندگی می‌کنند، ۹۲ درصد آلبانیایی و تنها ۶ درصد صرب هستند. بقیه بوسنیایی‌ها، گوران‌ها، ترک‌ها و رومایی‌ها هستند.

نقشه مناطقی از کوزوو را نشان می‌دهد که صرب‌ها در آن اکثریت هستند
توضیح تصویر، نقشه مناطقی از کوزوو را نشان می‌دهد که صرب‌ها در آن اکثریت هستند

کوزوو چگونه استقلال یافت؟

پس از فروپاشی یوگسلاوی، در دهه ۱۹۹۰، کوزوو - استانی از کشور سابق - به دنبال خودمختاری و استقلال خود بود. 

صربستان پاسخ آلبانیایی‌تبارهایی را که به دنبال استقلال بودند، با سرکوب وحشیانه پایان داد. 

این درگیری‌ها در سال ۱۹۹۹ با بمباران صربستان توسط ناتو بین مارس و ژوئن پایان یافت.

بیش از ۱۳هزار نفر در جنگ کوزوو در سال ۱۹۹۹ کشته شدند

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، بیش از ۱۳هزار نفر در جنگ کوزوو در سال ۱۹۹۹ کشته شدند

نیروهای صرب از کوزوو عقب نشینی کردند - اما برای بسیاری از آلبانیایی‌ها و صرب‌های کوزوو، درگیری هرگز حل و فصل نشد. 

نیروهای کوزوو به رهبری ناتو (KFor) هنوز در کوزوو مستقر هستند و تعداد فعلی آنها ۳۷۷۰ نفر است. 

در سال ۲۰۰۸ کوزوو به طور یکجانبه اعلام استقلال کرد. 

در مجموع ۹۹ کشور از ۱۹۳ کشور سازمان ملل متحد اکنون استقلال کوزوو را به رسمیت می‌شناسند، از جمله ایالات متحده، بریتانیا و ۲۲ کشور از ۲۷ کشور اتحادیه اروپا. 

اما روسیه و چین، که استقلال این کشور را به رسمیت نمی‌شناسند، مانع عضویت کوزوو در سازمان ملل شده‌اند. 

و الکساندر ووچیچ، رئیس‌جمهور صربستان قسم خورده است که صربستان هرگز کوزوو را به عنوان یک کشور مستقل به رسمیت نخواهد شناخت. 

نه کوزوو و نه صربستان در اتحادیه اروپا نیستند - اما: 

● صربستان از سال ۲۰۱۲ یکی از کشورهای نامزد عضویت در اتحادیه اروپا بوده است

● کوزوو اعلام کرد که مایل است تا پایان سال ۲۰۲۲ درخواست عضویت دهد 

چرا اختلافات الان بالا گرفته است؟

روابط بین دولت، که اکثریت آن آلبانیایی هستند، و اقلیت صرب سال‌ها متشنج بوده است. 

روزهای اخیر، تنش‌ها به نافرمانی مدنی تبدیل شد.

با اتخاذ تدابیر امنیتی در اطراف شهر در حالی که آژیرهای حمله هوایی در نزدیکی مرز کوزوو و صربستان در ۳۱ ژوئیه ۲۰۲۲ شنیده شد، وسایل نقلیه جاده را مسدود کردند

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، با اتخاذ تدابیر امنیتی در اطراف شهر در حالی که آژیرهای حمله هوایی در نزدیکی مرز کوزوو و صربستان در ۳۱ ژوئیه ۲۰۲۲ شنیده شد، وسایل نقلیه جاده را مسدود کردند

دولت کوزوو می‌خواست افرادی را که در مناطق اکثریت قوم صرب‌نشین هستند وادار کند شماره‌ پلاک‌ خودروهای صادره از صربستان خود را با پلاک‌های صادرشده توسط کوزوو تعویض کنند. 

حدود ۵۰ هزار نفر در این مناطق به دلیل امتناع از به رسمیت شناختن استقلال کوزوو از شماره پلاک کوزوویی استفاده نخواهند کرد. 

صرب تبارها در منطقه شمالی کوزوو، که هم مرز با صربستان است، جاده‌ها را سد کردند و بنا بر گزارش‌ها برخی از مردان در اعتراض تیراندازی کردند. 

دولت کوزوو اجرای قوانین جدید را برای یک ماه به تعویق انداخت. 

مسلمانان آلبانیایی در حال نماز خواندن

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، بیش از ۹۰ درصد از جمعیت کوزوو را مسلمانان آلبانیایی تشکیل می‌دهند

آیا روسیه در ماجرا دخیل است؟

دولت کوزوو می‌گوید صربستان به تنش‌های قومی دامن می‌زند و روسیه از آن حمایت می‌کند. 

صربستان و روسیه متحدان سنتی هستند.

 پس از حمله روسیه به اوکراین، صربستان از پیوستن به طرح تحریم سایر کشورهای اروپایی خودداری کرد. 

در عوض، در ماه مه، آقای ووچیچ یک قرارداد گازی به گفته خودش مناسب را با ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه، امضا کرد. 

ماریا زاخارووا، سخنگوی وزارت خارجه روسیه، مقامات کوزوو را به دلیل اعمال «قوانین تبعیض‌آمیز بی‌اساس» در تنش‌های کوزوو مقصر دانست. 

یک نماینده مجلس از حزب آقای ووچیچ - با استفاده از همان زبانی که ولادیمیر پوتین برای توجیه حمله خود به اوکراین به کار برد - گفت صربستان به زودی مجبور خواهد شد که «نازی‌زدایی بالکان» را آغاز کند. او بعداً بابت سخنان خود عذرخواهی کرد. 

ویوسا عثمانی، رئیس‌جمهور کوزوو، گفت آقای پوتین می‌تواند از کوزوو برای گسترش درگیری فعلی در اوکراین و بی‌ثبات کردن بیشتر اروپا استفاده کند.