عالیه بات؛ ستاره جوان بالیوود سراغ هالیوود می‌رود

جاذبه عالیه بات در مقام یک فوق ستاره سخنی اغراق‌آمیز نیست.

در سن سی سالگی، او ستاره بزرگی در بالیوود شده است. برای عده‌آی از مردم (از جمله نگارنده همین سطور)، او یکی از جذاب‌ترین افراد این وادی است.

اگر خودتان اهل فیلم‌های هندی نباشید، ممکن است او را ندیده باشید – مگر تا همین تازگی‌ها.

سال گذشته، بات اولین کار مهم او را در بالیوود انجام داد. و ناگهان به مخاطبان جهانی معرفی شد.

او حالا حامی یک سریال درام تازه درباره جرایم مربوط به حیات وحش است.

او به بی‌بی‌سی می‌گوید: «مردم توان ایجاد تغییر را دارند چه در این صنعت باشد چه در جای دیگر.»

عالیه بات در یک خانواده‌ بالیوودی به دنیا آمده که پدرش مهیش بات فیلمساز است و مادرش سونی رازدان هنرپیشه.

رازدان در بیرمنگام انگلستان به دنیا آمده است و عالیه هر چند در هند به دنیا آمده است خودش را بریتانیایی می‌داند.

در مصاحبه‌ای با وایرد در سال گذشته، او به پربسامدترین پرسش‌های گوگل‌شده درباره خودش جواب داد و یکی از آن‌ها این بود که «آیا او بریتانیایی است؟» و بات در پاسخ با قاطعیت گفت بله.

بات اولین نقش مهمش را در سن ۱۸ سالگی داشت و از آن زمان در ده‌ها فیلم هندی بازی کرده است.

او در مومبای با همسر هنرپیشه‌اش رنبیر کپور/رانبیر کاپور و دختر یک ساله‌شان زندگی می‌کند.

این زوج یکی از زوج‌های پرقدرت بالیوود هستند. بالیوود صنعتی است که همیشه تحت سلطه سلسله‌های خانوادگی بوده است.

عالیا بات‌/عالیه بهت در فیلم کمدی عاشقانه «راکی اور رانی کی پریم کهانی» (داستان عشق راکی و رانی) در سال ۲۰۲۳ بازی کرده است که در سینماها موفقیت خیره‌کننده‌ای داشت.

هفته‌ها بعد، او در کنار گدوت، هنرپیشه «زن اعجاب‌آمیز» و جیمی دورنان هنرپیشه «پنجاه طیف خاکستری» در فیلم «هارتِ استون» نتفلیکس بازی کرد که بازخوردهای متفاوتی داشت.

او اولین ستاره بالیوود نیست که راهش به هالیوود باز شده است – افراد دیگری مثل پریانکا چوپرا نیز همین راه را رفته‌اند.

ولی وضع همه چنین نیست. شاهرخ خان،‌ مشهور به «سلطان بالیوود» هیچ وقت سراغ هالیوود نرفت هرچند هوادارانی در اطراف جهان دارد. او هفته پیش در مراسمی در دوبی گفت که ناگزیر شده «یاد بگیرد که برای مخاطبی که او را دوست دارد کار ارایه کند تا اینکه همه جا کار کند».

وقتی همدیگر را در مرکز لندن دیدیم، بات یک ساری سابیاساچی مخملی مشکی به تن داشت. (باز هم بگویم که اگر این را می‌دانید متوجه می‌شوید چه می‌گویم. سابیاساچی یکی از پرطرفدارترین طراحان مد هند است).

بات برای شرکت در پیش نمایش سریال درام جنایی تازه‌ای به نام «شکارچی غیرقانونی» به لندن آمده است که مدیر تولید آن است. این سریال که بر اساس حوادث واقعی ساخته شده است داستان بزرگ‌ترین حلقه شکار عاج فیلم در هند است.

در سال ۱۹۸۹ ممنوعیت فروش عاج جهانی شد. اما شکار فیل هنوز هم در سراسر جهان مشکلی جدی است که سرمنشاء آن تقاضا برای عاج در نقاطی از دنیاست که عاج در آنها هنوز نماد جایگاه ثروت و تنعم به شمار می‌رود.

بنا به گزارشی در سال ۲۰۲۰ از سوی دفتر مواد مخدر و جرایم سازمان ملل، روزانه بیش از چهل فیل به خاطر شاخ‌شان کشته می‌شوند.

ریچی مهتا از بات که عاشق حیوانات است درخواست کرده بود که در این سریال مشارکت کند.

بات می‌گوید: «او چند قسمت از سریال را نشانم داد و من خواهان قسمت‌های بیشتری شدم. من واقعاً عاشق سینما یا در کل محتواهایی هستم که قدرت اثرگذاری دارند و واقعاً احساسات و عواطف آدمی و جسم او را به حرکت در می‌آورند.»

این بار اولی نیست که بات حمایت خود را از حرکت پایداری زیست‌محیطی و حفظ طبیعت اعلام کرده است.

او برند لباس پایدار خودش را راه انداخت و سال گذشته ستایش بسیاری را به خاطر پوشیدن دوباره ساری عروسی‌اش جلب کرد. او پیش از این هم از رفاه حیوانات حمایت کرده است.

او می‌گوید: «ما باید به نوعی به عنوان یک جامعه وجدان خودمان را ایجاد کنیم و سراغ چیزهایی برویم که درباره‌شان با شور و شوق سخن می‌گویم و مشتاقانه از آن‌ها حمایت می‌کنیم.»

او می‌افزاید: «من همیشه گفته‌ام که جواب‌ها را ندارم ولی سؤال‌های زیادی دارم. نمی‌گویم هر کاری که می‌کنم درست است ولی چیزی در درون من هست که خواهان دانستن بیشتر است.»

در صحنه آغازین شکارچی غیرقانونی، فیلی به خاطر عاجش با گلوله کشته می‌شود.

بات اذغان می‌کند که دیدنش «آدم را پریشان می‌کند ولی باید هم پریشان‌کننده باشد چون به این شکل است که می‌فهمیم چقدر ماجرا مهم است».

مهتا کارگردانی که برنده جایزه امی شده است می‌افزاید که این یک مشکل بین‌المللی است که بر بریتانیا هم اثر می‌گذارد.

او می‌گوید:‌ «اگر از فرودگاه هیثرو گذر می‌کنید وقتی در قسمت گمرک منتظرید، نشانه‌هایی را از چیزهایی که گرفته‌اند، کالاهای قاچاقی که ضبط کرده‌اند، می‌بینید. و ابعاد ماجرا بسیار بزرگ است و مدام تکرار می‌شود.»

بالیوود صنعت فیلمسازی به شدت مشهور هندی است که سالانه صدها فیلم تولید می‌کند و در میان هندی‌های جهان طرفداران فراوانی دارد. اثر فیلم‌ها و ستارگانش بر تخیل هواداران آن شگفت‌آور است.

ولی بالیوود خیلی اوقات دنیایی مردانه توصیف می‌شود.

دیرزمانی است که درباره این موضوع حرف زده شده است و مطالعه‌ای در سال گذشته نشان داده است که برابری جنسیتی در آن چقدر کم است – هم روی پرده و هم پشت آن.

به مرور زمان، از بسیاری از فیلم‌های بالیوودی به خاطر ارتجاعی بودن و ترویج زن‌ستیزی و تعصب جنسیتی انتقاد شده است.

بات که در طول حرفه‌اش نقش زنان آزاردیده بسیاری را ایفا کرده است – از نقش یک کارگر جنسی تا یک قربانی آدم‌ربایی – مایل است تأکید کند که وقتی صحبت از نمایندگی در بالیوود می‌شود اوضاع رو به تغییر است.

او به سریال «شکارچی غیرقانونی» اشاره می‌کند که یک قهرمان زن دارد: افسری در جنگلداری به نام مالا جوگی که در مرکز داستان واقع است.

مالا – که نقش او را نیمیشا ساجایان بازی می‌کند – در زندگی واقعی وجود ندارد ولی مهتا موقع نوشتن سریال او را اضافه کرده است.

بات می‌گوید: «اینجا ما نیمیشا را داریم که در قلب نمایش نقش مالا جوگی را بازی می‌کند و نقشی واقعاً شگفت‌انگیز و قهرمانانه دارد و همه کارهایی را انجام می‌دهد که می‌بینید مردان می‌کنند و شاهد هستید که یک زن همان کارها را می‌کند.»

خود بات هم خیلی اوقات به عنوان پیشگام زنان جوان تازه‌کار بالیوود و فراتر از آن توصیف شده است.

او می‌گوید:‌ «من می‌خواهم سرمشق بقیه باشم و خودم هم از دیگران الگو بگیرم مثل همین موردی که مشغول آن هستیم.»

شکارچی غیرقانونی (Poacher) در ویدیوهای آمازون پرایم در دسترس است.

-

* در این تهیه این گزارش زرغونه کرگر، سعدیه خان و امریت چیما نیز همکاری کرده‌اند.