بقایی «تمایل» آمریکا برای مذاکره با ایران را «فریب و تناقض آشکار» خواند

اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، در واکنش به سخنان دیروز استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ترامپ در امور خاورمیانه، که خواستار مذاکره با تهران شده بود، این سخنان را «فریب و تناقض آشکار» خواند.آقای بقایی در پستی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «ادعای آمریکا درباره تمایل به دیپلماسی چیزی جز فریب و تناقض آشکار نیست.»

سخنگوی وزارت خارجه ایران گفت: «نمی‌توان ‌هم‌زمان با مذاکرات دیپلماتیک کشوری را بمباران کرد و سخن از دیپلماسی به میان آورد.»

او همچنین بدون اشاره به سخنان دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در مجمع عمومی سازمان ملل نوشت: «افتخار کردن به حمله غیرقانونی به تأسیسات صلح‌آمیز هسته‌ای ایران، هرقدر هم که آن را توجیه کنید - در عین اینکه گستاخانه و نفرت‌انگیز است - مسئولیت بین‌المللی دولت آمریکا را به‌خاطر ارتکاب این عمل مجرمانه و تجاوزکارانه سنگین‌تر می‌کند.»

دیروز استیو ویتکاف، نماینده ویژه دونالد ترامپ در امور خاورمیانه هم در حالی که فقط چند روز به بازگشت تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران باقی است، از «تمایل» کشورش برای مذاکره با ایران خبر داد و گفت «در حال مذاکره با آنها هستیم.»

به گزارش رویترز آقای ویتکاف در پاسخ به این پرسش که آیا مسیر دیپلماتیک برای تعامل با ایران دنبال می‌شود یا نه، گفت: «ما در حال گفتگو با آنها هستیم» و «ایران در وضعیت دشواری» قرار دارد.

اظهارات آقای ویتکاف ساعاتی پس از آن بود که آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، در یک پیام تلویزیونی گفت که مذاکره با آمریکا «نه تنها سودی ندارد» بلکه «ضرر محض» است. او در عین حال گفت ایران «غنی‌سازی اورانیوم را متوقف نمی‌‎کند.»

آقای خامنه‌ای با اشاره به اظهارات پیشین مقام‌های آمریکایی برای تعطیل شدن صنعت هسته‌ای و غنی‌سازی در داخل گفت که «مردم ایران به دهن کسی می‌زنند که چنین چیزی بگوید.»

تا پیش از جنگ دوازده روزه با اسرائیل، ایران و آمریکا پنج دور در مسقط و رم مذاکره کرده بودند اما بعد از جنگ، تهران مذاکرات خود با واشنگتن را متوقف کرد.

در هفته‌های گذشته مقام‌های ایران گفته بودند که دولت آمریکا علیرغم پیشنهادها گامی برای مذاکره برنداشته است.

دیدار مکرون با پزشکیان در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل متحد

مسعود پزشکیان، رئیس جمهور ایران، ساعتی پس از سخنرانی در سازمان ملل و دیدار با رئیس جمهور فرانسه، در پستی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که «راه‌حل قطعی در دسترس است.» امانوئل مکرون هم پیش‌تر در ایکس با طرح چند شرط گفته بود «هنوز فرصت برای تعلیق تحریم‌ها باقی است.»

دیدار مسعود پزشکیان و امانوئل مکرون در حاشیه مجمع عمومی در مقر سازمان ملل در نیورک برگزار شد.

آقای پزشکیان در توضیح این جلسه نوشت «درباره دیدگاه طرفین تبادل نظر و راه حل متضمن رفع نگرانی اروپا و تامین منافع ایران به روشنی بیان شد. در صورت پایبندی به حق و انصاف و تامین منافع طرفین راه حل قطعی در دسترس است.»

رئیس جمهور ایران گفت «دو طرف بر سر حل موضوع زندانیان دوجانبه به توافق رسیده‌اند.»

آقای مکرون نیز درباره این دیدار در پستی در ایکس سه خواسته را برای توافق با ایران به تفکیک برشمرد: «دسترسی کامل بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به ایران»، «شفافیت در مورد ذخایر اورانیوم غنی‌شده» و «ازسرگیری فوری مذاکرات».

او همچنین آزادی سه زندانی فرانسوی را از جمله شرایط فرانسه برای توافق با ایران خواند.

آقای مکرون در پست خود در شبکه ایکس (توییتر سابق) نوشت: «همچنان امکان دستیابی به توافق وجود دارد، اما تنها چند ساعت باقی مانده است.»

رئیس جمهور فرانسه این درخواست‌ها را مطالباتی مشروع خواند که پاسخ به آنها بر عهده ایران است.او گفت تعیین تکلیف برنامه هسته‌ای ایران برای برای امنیت منطقه و ثبات جهان مهم است.

رئیس جمهور فرانسه بار دیگر تکرار کرد که موضعی روشن در قبال برنامه هسته‌‌ای ایران دارد و آن این که ایران نباید به سلاح هسته‌ای دست یابد.

اظهارات آقای مکرون در حالی بیان می‌شود که مسعود پزشکیان در سخنان روز چهارشنبه - ۲۴ سپتامبر/دوم مهر- خود به‌تندی به طرف‌های اروپایی مذاکرات هسته‌ای ایران انتقاد کرد و گفت که آنها «با دستور آمریکا» مکانیسم ماشه را فعال کردند.

در صورت عدم توافق ایران و سه کشور اروپایی فرانسه و آلمان و بریتانیا، تحریم‌های سازمان ملل از ساعت‌های اولیه روز یکشنبه به وقت تهران پس از ۱۰ سال مجددا اعمال خواهد شد.

ایران و سه کشور اروپایی در توافق برجام، یکدیگر را متهم می‌کنند که به وظایف خود در این توافق هسته‌ای که در سال ۲۰۱۵ منعقد شد عمل نکردند.

وزیر خارجه ایران و وزرای خارجه سه کشور اروپایی دیروز در نیویورک دیداری داشتند که به نظر نمی‌رسد پیشرفتی در آن حاصل شده باشد.

پزشکیان در سازمان ملل: ایران هرگز به دنبال ساخت سلاح هسته‌ای نبوده است و نخواهد بود

مسعود پزشکیان، رئیس جمهور ایران، یک روز پس از سخنرانی مفصل دونالد ترامپ در مجمع عمومی سازمان ملل متحد، پشت همان تریبون رفت و گفت که تهران هرگز به دنبال ساخت سلاح هسته‌ای نبوده و نخواهد بود.

آقای پزشکیان روز چهارشنبه - ۲۴ سپتامبر / دوم مهر - سخنرانی خود را با گفته‌هایی از سنت‌های اسلامی و مسیحی و تورات آغاز کرد و همگان را به «صلح و دوستی» فراخواند اما همزمان گفت که جهان در دو سال گذشته اینچنین (براساس آموزه‌های این سنت‌ها) نبود و شاهد نسل‌کشی در غزه و حمله به لبنان، سوریه، یمن بود. آقای پزشکیان بدون اشاره به نام آمریکا گفت که همه اینها با حمایت قدرتمندترین کشور جهان رخ داده است.

رئیس جمهور ایران حمله اسرائیل در اواخر ماه ژوئن گذشته به کشورش را محکوم کرد و گفت حمله اسرائیل و آمریکا به ایران زمانی رخ داد که تهران در مسیر مذاکرات دیپلماتیک بود.

رئیس‌جمهور ایران این اقدام اسرائیل و آمریکا را «خیانت به دیپلماسی» توصیف کرد: «این تجاوز گستاخانه، علاوه بر به شهادت رساندن تعدادی از فرماندهان، شهروندان، کودکان، زنان، دانشمندان و نخبگان علمی کشورم، ضربه‌ای سنگین به اعتماد بین‌المللی و چشم‌انداز صلح در منطقه وارد کرد.»

آقای پزشکیان در خلال سخنرانی خود تصاویری از کشته‌شدگان جنگ ایران و اسرائیل را در قالب کتابچه‌ای با همین عنوان به حاضران نشان داد و مقابل دوربین گرفت.

او در بخش دیگری از سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان ملل به فعال شدن مکانیسم ماشه و بازگشت تحریم‌های هسته‌ای کشورش اشاره کرد و گفت: ««هفته گذشته، سه کشور اروپایی، پس از آن‌که نتوانستند با بدعهدی ۱۰ ساله و به دنبال آن با حمایت از تجاوز نظامی مردم سربلند ایران را به زانو دربیاورند، به دستور ایالات متحده با فشار، قلدری، تحمیل و سوءاستفاده آشکار کوشیدند قطعنامه‌های لغو شده شورای امنیت علیه ایران را بازگردانند.»

رئیس‌جمهور ایران گفت که این کشورها «حسن‌نیت را کنار گذاشتند، الزامات قانونی را دور زدند، اقدامات جبرانی قانونمند ایران در برابر خروج آمریکا از برجام و بدعهدی و ناتوانی مطلق اروپا را نقض‌ فاحش جلوه دادند.»

سخنرانی پزشکیان در سازمان ملل؛ فرصتی بزرگ که از دست رفت

مهرنوش پورضیایی، بی‌بی‌سی فارسی، مقر سازمان ملل متحد در نیویورک

سه ماه بعد از جنگ ۱۲ روزه، این مهمترین و بزرگترین تریبونی بود که مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، برای ارائه راه نجات کشورش از فشار اقتصادی و حتی حمله نظامی بیشتر، در اختیار داشت.

آقای پزشکیان با فهرست کردن تبعات جنگ ۱۲ روزه، کشتن فرماندهان و شهروندان ایرانی را به جنگ دو ساله اسرائيل در غزه پیوند داد، شاید به این امید که با افزایش نارضایتی جامعه بین‌الملل از اقدامات اسرائيل در غزه، نشان دهد که «قلدری و زورگویی» این کشور به غزه محدود نمی‌شود.

‎رئیس‌جمهور ایران در حالی در مجمع عمومی سازمان ملل حاضر شد که ایران بخش عمده‌ نفوذ خود در خاورمیانه را از دست داده و برنامه هسته‌ای پرهزینه‌اش به‌شدت آسیب دیده است و اکنون با احتمال تحریم‌های بین‌المللی همه‌جانبه نیز روبروست.

ماموریت او در نیویورک برای ترمیم وجهه بین‌المللی ایران و جلوگیری ازسقوط بیشتر اقتصادی کشورش، بدون آنکه از خطوط رهبری عبور کند، تقریباً غیرممکن است؛ ماموریتی که به این سخنرانی محدود نمی‌شود ولی در این سخنرانی ایده راهگشایی به گوش نرسید.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، که سه ماه پیش دستور حمله به تاسیسات هسته‌ای ایران را صادر کرد، خواهان مذاکره مستقیم با تهران است اما ایران که از خروج آمریکا از برجام و نقض توافق‌های قبلی آسیب‌دیده است، به مذاکره با واشنگتن اعتمادی ندارد.

درست زمانی که مسعود پزشکیان راهی نیویورک شد، آیت‌الله خامنه‌ای، رهبر ایران، در سخنانی تلویزیونی اعلام کرد «هیچ کشوری با تهدید مذاکره نمی‌کند.»

در حالی که ایران همچنان زیر فشار تورم و دهه‌ها تحریم قرار دارد، بدون نگاهی نو در سیاست خارجی شرایط برای این کشور در عرصه بین‌المللی تغییری نخواهد کرد.