ردیابی مسیر اصلی قاچاق کوکائین به اروپا؛ چرا صادرات رو به افزایش است؟

- نویسنده, آیونی ولز
- شغل, گزارشگر بیبیسی
«اعضای مافیای آلبانیایی با من تماس میگرفتند و میگفتند: میخواهیم ۵۰۰ کیلوگرم مواد مخدر بفرستیم. و اگر قبول نکنی تو را میکشند.»
سزار (که اسم اصلی او نیست) یکی از اعضای لاتین کینگز، یک باند تبهکار تجارت مواد مخدر در اکوادور است. او را یک مامور فاسد پلیس مبارزه با مواد مخدر برای کار برای مافیای آلبانیایی، که یکی از فعالترین شبکههای قاچاق کوکائین در اروپاست، استخدام کرد.
مافیای آلبانیایی به خاطر اینکه یکی از راههای اصلی قاچاق از طریق اکوادور است، در سالهای اخیر حضور خود را در این کشور گسترش داده است و اکنون بخش عمده جریان کوکائین از آمریکای جنوبی به اروپا را کنترل میکند.
دانیل نوبوآ، رئیس جمهور اکوادور میگوید با وجود اینکه اکوادور این ماده مخدر را تولید نمیکند، اکنون ۷۰ درصد کوکائین جهان از طریق بنادر این کشور قاچاق میشود.
کوکائین از دو کشورکلمبیا و پرو که هم مرز با اکوادور و تولید کننده بزرگ کوکائین در جهان هستند به این کشور قاچاق میشود.

پلیس میگوید سال گذشته کشف مواد مخدر غیرقانونی رکورد زد و بیشتر آن کوکائین بود و این نشان میدهد که قاچاق آن در حال افزایش است.
وقایع مرتبط با قاچاق کوکائین مرگبار است: ژانویه ۲۰۲۵ ۷۸۱ فقره قتل روی داد که آن را به مرگبارترین ماه در سالهای اخیر تبدیل کرد. بسیاری از این موارد با تجارت غیرقانونی مواد مخدر مرتبط بودند.
ما با افرادی در زنجیره عرضه صحبت کردیم تا بفهمیم چرا این بحران وخیمتر میشود - و چگونه افزایش مصرف کوکائین در اروپا به آن دامن میزند.
سزار، ۳۶ ساله، اولین بار در ۱۴ سالگی کار با کارتلها را آغاز کرد و کمبود فرصتهای شغلی را به عنوان یکی از عوامل یاد کرد.
او توضیح میدهد: «آلبانیاییها به کسی نیاز داشتند که راه حل مشکلات را بداند و من نگهبانان بندر، رانندگان برای حمل و نقل و ماموران مراقب دوربینهای مدار بسته را میشناختم.»
او به آنها رشوه میدهد تا به قاچاق مواد مخدر به بنادر اکوادور کمک کنند یا چشم خود و گاه دوربینها را به روی این نقل و انتقالات ببندند.

پس از اینکه کوکائین از کلمبیا یا پرو به اکوادور میرسد، در انبارها نگهداری میشود تا زمانی که کارفرمایان آلبانیایی او از حرکت یک کانتینر به مقصد یکی از بنادر اروپا آگاه شوند.
باندها از سه روش اصلی برای قاچاق کوکائین به شکل محموله کانیتنرها استفاده میکنند: مخفی کردن مواد مخدر در محموله قبل از رسیدن به بندر، ورود غیر قانونی به کانتینرها در بندر، یا چسباندن مواد مخدر به بدنه کشتیها در زیر سطح آب دریا.
گاهی سزار برای یک ماموریت تا ۳۰۰۰ دلار درآمد داشت، اما انگیزه او فقط پول نیست: «اگر کاری را که آلبانیاییها میخواهند انجام ندهی، تو را میکشند.»
سزار میگوید که از نقش خود در قاچاق مواد مخدر، بهویژه آنچه او «تلفات جانبی» میخواند، احساس پشیمانی میکند.
اما او معتقد است که تقصیر کشورهای مصرف کننده است. او میگوید: «اگر مصرف به رشد خود ادامه دهد، قاچاق نیز افزایش مییابد. این روند توقف ناپذیر خواهد بود.»
نه فقط اعضای باند، بلکه کارگران عادی هم در این زنجیره تهیه و قاچاق گرفتار میشوند.
خوان، که اسم او هم واقعی نیست، یک راننده کامیون است. یک روز او یک محموله ماهی تن گرفت تا به بندر ببرد. او میگوید که چیزی نظرش را جلب کرد.
او به یاد میآورد: «اولین زنگ هشدار زمانی بود که ما به انبار رفتیم و در آن فقط محمولههایی برای ارسال بود و هیچ چیز دیگر. یک انبار اجارهای بود، بدون نام شرکت.»
«دو ماه بعد، در اخبار دیدم که در آمستردام کانتینرهایی پر از مواد مخدر ضبط شدهاند. ما ابدا اطلاعی نداشتیم.»

برخی از رانندگان ناآگاهانه مواد مخدر حمل میکنند. دیگران مجبور میشوند و اگر امتناع کنند، کشته میشوند.
باندهای اروپایی به دلیل موقعیت مکانی اکوادور و همچنین صادرات محمولههای قانونی با آن کشور ارتباط پیدا میکنند و این ارتباط شرایط مناسب برای پنهان کردن و ارسال محمولههای غیرقانونی است.
خوزه آنتونیو هیدالگو، نماینده صادرکنندگان موز، توضیح میدهد: «موز صادراتی ۶۶ درصد کانتینرهای خروجی از اکوادور را تشکیل میدهد، ۲۹.۸۱ درصد به اتحادیه اروپا میرود که مصرف مواد مخدر در آنجا رو به رشد است.»
برخی باندها حتی شرکتهای جعلی واردات و صادرات میوه را در اروپا و اکوادور راه میاندازند و از آن به عنوان پوششی برای فعالیتهای غیرقانونی استفاده میکنند.
«خوزه» (که این هم نام واقعی او نیست)، دادستانی است که گروههای جنایت سازمان یافته را هدف قرار میدهد و به دلیل تهدیدهایی که دریافت کرده است، با بیبیسی به طور ناشناس صحبت میکند. او میگوید: «این قاچاقچیان اروپایی تظاهر میکنند تاجر هستند.»
یکی از این افراد، دریتان گجیکا است که متهم است یکی از قدرتمندترین رهبران مافیای آلبانیایی در اکوادور است.
دادستانی میگوید که او سهامی در شرکتهای صادرات میوه در اکوادور و شرکتهای واردات در اروپا داشت که از آنها برای قاچاق کوکائین استفاده میکرد. او همچنان متواری است، اما بسیاری از همدستانش پس از عملیات پلیس چندملیتی محاکمه و محکوم شدند.
مونیکا لوزاراگا وکالت یکی از همکاران او را برعهده داشت و اکنون به صراحت در مورد دانش خود از نحوه عملکرد این شبکهها صحبت میکند.
او میگوید: «در آن سالها صادرات موز به آلبانی رونق گرفت.»

به نظر میرسد که او از اقدام مقامات سرخورده شده زیرا آنها نتوانست دو دو تا چهارتا کنند و زودتر کشف کنند گروههای تبهکار از تجارت میوه به عنوان پوشش جبهه استفاده میکنند: «کل اقتصاد اینجا راکد است. با این حال یکی از کالاهایی که صادراتش افزایش یافته موز است. بنابراین، دو به علاوه دو برابر است با چهار.»
چرا صادرات در حال افزایش است؟
در بنادر اکوادور، پلیس و نیروهای مسلح تلاش می کنند اوضاع را کنترل کنند.
قایقها در آب گشتزنی میکنند، پلیس جعبههای موز را برای یافتن کوکائین اسکن میکند - حتی غواصان پلیس به دنبال مواد مخدر پنهان شده در زیر کشتیها هستند.
همه کاملا مسلح هستند، حتی کسانی که به سادگی از جعبه های موز قبل از بارگیری در کانتینرهای حمل و نقل محافظت میکنند. دلیل این است که اگر مواد مخدر در حین بازرسی پیدا شود، احتمالا یک کارگر فاسد بندر با مامور درگیر میشود که میتواند منجر به یک حادثه خشونت آمیز شود.
با وجود این تلاشها، پلیس میگوید میزان کوکائینی که با موفقیت به خارج از اکوادور قاچاق میشود به رکورد بالایی رسیده است. افزایش تقاضا و عوامل اقتصادی مقصر هستند.
به گفته وزارت کشور اکوادور، سال گذشته نزدیک به ۳۰۰ تن مواد مخدر کشف و ضبط شد که یک رکورد جدید سالانه بوده است.
سرگرد کریستین کوزار کوئوا، افسر پلیس ملی میگوید که «در سالهای اخیر کشف مواد مخدر عازم اروپا حدود ۳۰ درصد افزایش داشته است.»
افزایش ارسال محمولههای کوکائین، آن را برای کسانی که در زنجیره تامین گرفتار شدهاند، خطرناکتر کرده است.
خوان، همان کسی که راننده کامیون است، میگوید افزایش «آلودگی کانتینرها به کوکائین» او را آسیب پذیرتر میکند.
او میگوید «مسئولان یک کانتینر حاوی دو تن مواد مخدر را توقیف کردند: قبلا کیلو بود، الان درباره تن صحبت میکنیم.»
«اگر کانتینرها را آلوده نکنید، دو راه دارید: کار را رها کنید یا در نهایت کشته شوید.»
اقتصاد آسیبدیده از همهگیری کووید، اکوادوریهای بیشتری را در برابر جاذبه کار برای باندها آسیبپذیر کرد.
کشوری که پس از شیوع بیماری همهگیر از نظر مالی تحت فشار بود، با یک نیروی امنیتی که تجربه کمتری در برخورد با جرایم سازمان یافته دارد و قوانین ویزا که قبلا ضعیف بود، حضور باندهای اروپایی را پس از سال ۲۰۲۰ تسهیل کرد.
مونیکا لوزاراگا میگوید سال ۲۰۲۱ سالی بود که «نفوذ مافیای آلبانیایی» آغاز شد.
او میگوید که این دوره مصادف شد با «هجوم» شهروندان آلبانیایی و افزایش صادرات موز، از جمله به آلبانی.
«این یک تجارت پرسود است که به اکوادور آسیب میرساند و به نفع سازمانهای تبهکار است. چگونه میتوانیم اقتصادی را قابل قبول بدانیم که بر اساس رنج دیگران ساخته شده است؟»
پیامی برای اروپاییان
با توجه به نقش کارتلهای خارجی در افزایش خشونت، خشم نسبت به آنها جای تعجب ندارد.
اما برخی از قاچاقچیان و کسانی که با آنها مبارزه میکنند در مورد یک چیز متفقالقول هستند: این تجارت را مصرف کنندگان، به ویژه در اروپا، ایالات متحده و استرالیا، تقویت میکنند.
دادههای سازمان ملل نشان میدهد که مصرف جهانی کوکائین به رکوردی جدید رسیده است. بررسیهای سازمان نشان میدهد که بریتانیا دومین مصرف کننده کوکائین در جهان است.
سازمان ملی مبارزه با جرایم در بریتانیا تخمین میزند که در بریتانیا سالانه حدود ۱۱۷ تن کوکائین مصرف میشود و این کشور بزرگترین بازار را در اروپا دارد.
شواهد نشان میدهد که مصرف در بریتانیا در حال افزایش است.
آزمایش نمونههای فاضلاب توسط وزارت کشور بریتانیا نشان میدهد که مصرف کوکائین از سال ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۴ به میزان ۷ درصد افزایش یافته است. سازمان ملی مبارزه با جرایم حدود ۲۳۲ تن کوکائین در سال ۲۰۲۴ کشف کرده است که در مقایسه با رقم ۱۹۴ تن در سال ۲۰۲۳ افزایش زیادی داشته است.
چارلز یتس، از مدیران ارشد این سازمان میگوید این وضعیت بریتانیا را به «مقصد مطلوب» برای گروههای جنایت سازمانیافته تبدیل میکند که از تقاضای بالا برای کوکائین سود میبرند.
او تخمین میزند که ارزش بازار کوکائین در بریتانیا حدود ۱۱ میلیارد پوند (۱۴.۲ میلیارد دلار) باشد و گروههای تبهکار تنها در این کشور سالانه حدود ۴ میلیارد پوند درآمد دارند.
کسانی که با این باندها در اکوادور مبارزه میکنند، مثلا دادستان خوزه، میگویند که وظیفه کشورهایی است که اتباع آنها مصرف کننده هستند که کنترل بیشتری بر کسانی اعمال کنند که تامین کننده مواد هستند.
برای آقای هیدالگو، این صادرکنندگان موز هستند که به اعتبار و شهرتشان آسیب میرسد. برای خانم لوزاراگا، این «کودکان و نوجوانان هستند به خاطر کار برای باندهای تبهکار آسیب میبینند.»
در اروپا شهروندانی مایل به پرداخت مبالغ هنگفتی برای دستیابی به مواد مصرفی خود هستند، موادی که تجارت آنها در نهایت به قیمت جان شهروندان اکوادوری تمام میشود.
سازمان مبارزه با جرایم سازمان یافته تاکید دارد که علاوه بر اثرات «فاجعهبار» بر جوامع واقع در طول زنجیره تامین، استفاده از کوکائین به دلیل اثرات قلبی عروقی و روانی آن باعث تلفات بیشتری در میان مصرف کنندگان میشود. مرگ و میر ناشی از مصرف کوکائین در بریتانیا در سال ۲۰۲۳ نسبت به سال ۲۰۲۲ با ۳۰ درصد افزایش به ۱۱۱۸ نفر رسید.
این سازمان همچنین هشدار میدهد که مصرف کوکائین خشونت خانگی را تشدید میکند.
او میگوید واضح است که تلاش مجریان قانون برای مقابله با عرضه کوکائین کافی نیست: «اقدامات در جانب عرضه مواد به خودی خود هرگز راه حل نخواهد بود. آنچه واقعاً مهم است تغییر در تقاضا است.»
از اعضای باندهای مواد مخدر گرفته تا رئیس جمهور این کشور، این پیام ارسالی اکوادور به اروپا نیز هست.
دانیل نوبوآ، رئیس جمهور که برای دومین دوره ریاستجمهوری انتخاب شده است، مبارزه با باندهای جنایتکار را یکی از اولویتهای اصلی خود قرار داده و ارتش را برای مقابله با خشونتهای مرتبط به باندهای قاچاق به کار گرفته است.
او به بیبیسی گفت: «در زنجیرهای که به تفریح در بریتانیا ختم میشود، خشونت زیادی بروز میکند.»
«آنچه که برای سرگرمی یک نفر مورد استفاده قرار میگیرد، تا رسیدن به او احتمالا بیست فقره قتل را در مسیر خود برجای گذاشته است.»










