ذکیه خدادادی چگونه با یک برنز چند رکورد تاریخی را به نام خود ثبت کرد؟

ذکیه خدادادی

منبع تصویر، Getty Images

    • نویسنده, فیروز مشعوف
    • شغل, تحلیلگر ورزش افغانستان

شب پنجشنبه در ۲۹ اوت/آگوست در جریان نخستین روز رقابت‌های پارالمپیک ۲۰۲۴ پاریس و در بخش تکواندوی معلولان، ذکیه خدادادی بانوی ورزشکار شناخته‌شده افغانستان موفق به کسب مدال تاریخی و ارزشمند برنز در وزن ۴۷ کیلوگرم شد، البته نه در تیم افغانستان، بلکه زیر پرچم تیم ‌پناهندگان کمیته بین‌المللی المپیک.

ذکیه خدادای که بدون شک حاصل و تولید ورزش افغانستان است، نخستین زن ورزشکار از افغانستان است که موفق به کسب مدال در رقابت‌های المپیک معلولان می‌شود.

ذکیه خدادادی

منبع تصویر، Getty Images

ذکیه خدادادی از کجا شروع کرد

ذکیه که در حال حاضر ۲۶ ساله است، متولد هرات و تکواندو را نیز در منطقه جبرئیل و زیر نظر استاد محمد یعقوب دولت‌یار شروع کرد. استعداد و البته انگیزه بالای ذکیه برای حضور در میدان ورزش باعث شد تا با وجودی که در آن زمان تعداد ورزشکاران معلول خیلی کم بود، او در کنار سایر دختران و تیم منتخب تکواندوی زنان هرات به تمریناتش بپردازد.

ذکیه با وجودی که از لحاظ مسابقه شرایط برابری با رقبایش را نداشت، زیرا زمینه برگزاری مسابقات سرتاسری پارالمپیک به دلیل نبود ورزشکار معلول کم بود، چندین بار در مسابقات تکواندوی بانوان در سطح ملی شرکت کرد و نتایج بسیار چشم‌گیر و دور از انتظاری به دست آورد. ذکیه پس از شروع تکواندو در فاصله کمتر از دو سال عضویت تیم منتخب دختران هرات را گرفت و یک سال بعد به عضویت تیم ملی تکواندوی افغانستان درآمد.

درخشش و استعداد بالای او در این رشته ورزشی باعث شد تا او رفته‌رفته به یکی از مهره‌های مهم و تاثیرگذار تیم ملی تکواندوی افغانستان نیز تبدیل شود.

کسب مدال در رقابت‌های جنوب آسیا و کسب مدال نقره در تورنمنتی در قاره آفریقا و درخشش در چندین تورنمنت دیگر، باعث شد تا فدراسیون تکواندوی افغانستان او را به به عنوان یکی از گزینه‌های اصلی و مهم در رقابت‌های پارالمپیک توکیو مد نظر داشته باشد.

با توجه به اینکه مسابقات پارالمپیک توکیو به دلیل همه‌گیری کرونا با یک سال تاخیر برگزار شد، او در شب و روزهایی سقوط نظام جمهوریت و در حالی که آمادگی حضور درین مسابقات مهم را گرفته بود، افغانستان را با هواپیمای نظامی کشور فرانسه ترک کرد و به این کشور پناهنده شد.

ذکیه خدادادی

منبع تصویر، Getty Images

دولت فرانسه پس ازینکه خبردار شد ذکیه باید در رقابت‌های پارالمپیک شرکت کند، زمینه سریع حضور او در توکیو را فراهم کرد و توانست او را راهی این مسابقات کند. ذکیه در رقابت‌های توکیو با توجه به شرایط سختی که داشت، نتوانست درخشش خوبی داشته باشد و پس از قبولی شکست در برابر رقبایش از مسابقات حذف شد و با توجه به اینکه دیگر برای امثال او در افغانستان جایی نبود، به فرانسه برگشت و به زندگی‌ بعنوان یک مهاجر در این کشور ادامه داد.

ذکیه با وجودی که همانند صدها دختر افغانستان که پس از روی کار آمدن دوباره طالبان به کشورهای مختلف پناه برده بودند، در فرانسه نیز دست از تلاشش برای ادامه ورزش نکشید و توانست در مدت بسیار کمی به موفقیت‌های مهم و ارزشمندی با توجه به حمایت خوبی که دولت فرانسه از او و استعداد بالایش در زمینه تکواندو کرده بود، دست پیدا کند.

نخستین تصمیم مهم دوران ورزشی ذکیه، حضور در تیم پناهندگان کمیته پارالمپیک بود. با توجه به امکانات و البته امتیازات ویژه‌ای که در این تیم وجود داشت و دارد، و با توجه به اینکه گروه طالبان ورزش را برای زنان منع کرده بودند، تصمیم گرفت دیگر برای افغانستان در رویدادهای بین‌المللی به میدان نرود.

ذکیه در سال ۲۰۲۳ موفق شد در ترکیب تیم پناهندگان، در رقابت‌های قهرمانی آزاد اروپا به مقام قهرمانی و مدال طلا برسد.

او همچنین در رقابت‌های کسب سهمیه پارالمپیک پاریس که در سوفیه بلغارستان برگزار شد، نیز درخشش فوق‌العاده‌ای داشت و موفق به کسب سهمیه مستقیم با کسب مدال طلا و قهرمانی شد.

ذکیه خدادادی

منبع تصویر، Getty Images

تاریخ‌سازی ذکیه در ۲۰۲۴ و پارالمپیک پاریس

از سال ۲۰۱۶ که تیم پارالمپیک مهاجرین توسط کمیته بین‌المللی المپیک ایجاد شده است، هیچ ورزشکاری موفق به کسب مدال در دو المپیک گذشته نشده است.

ذکیه در کنار اینکه نخستین ورزشکار افغانستان است که موفق می‌شود در رقابت‌های پارالمپیک مدال کسب کند، نخستین ورزشکار تیم مهاجرین است که به گردن آویز در این پیکارها می‌رسد.

مدال ارزشمند برنز ذکیه خدادادی در رقابت‌های پارالمپیک واکنش‌های مثبت فراوانی در صفحات اجتماعی داشته است، زیرا او این مدال برنز را در شب و روزهایی کسب کرد که گروه طالبان در افغانستان تا کنون زمینه حضور تحصیل و ورزش دختران را فراهم نکردند و فشارهای اجتماعی بروی زنان و دختران افغانستان روز به روز بیشتر می‌شود.

با وجودی که ذکیه این افتخار را در چارچوب تیم پناهندگان به دست آورده و مدال او هیچ ربطی به ورزش افغانستان ندارد، اما ذکیه با حمایت بی‌سابقه و شدید مردم در صفحات اجتماعی روبه رو شده است و بسیاری حالا او را نماد استقامت و تلاش زنان افغانستان می‌دانند.