عزیز حکیمی

	"سخنان خانم رایس، می تواند موقف رئیس جمهور افغانستان و حتی موضع امریکا در قبال حضور گروههای تندرو در خاک پاکستان را ضعیف کند"

خانم رایس در مصاحبه ای با شبکه تلویزیون "سی ان ان" آمریکا بر همکاری میان دو کشور تاکید کرد و افزود که بهتر است هر دو کشور به حل مشکلات در داخل خاک خود بپردازند.

آقای کرزی هفته گذشته گفت که رهبران طالبان را در خاک پاکستان هدف قرار خواهد داد و تاکید کرد افغانستان حق دفاع از خود را دارد. این سخنان کرزی اگرچه با واکنش تند مقامات پاکستانی روبرو شد اما بسیاری از افغانها، و برخی از سیاستمداران از آن دفاع کردند.

هوشنگ حسن یاری، استاد کالج نظامی سلطنتی کانادا معتقد است که تهدید آقای کرزی مبنی بر هدف قرار دادن طالبان در خاک پاکستان، "برحق، و منطقی" است. او اضافه می کند که براساس قوانین بین المللی افغانستان "حق دفاع از خود" را دارد.

آقای حسن یاری اشاره می کند که حتی آغاز جنگ افغانستان و عراق از سوی آمریکا براصل "حق دفاع از خود" استوار بوده است و حملات ترکیه بر پایگاه های جدایی طلبان کرد در شمال عراق نیز مبتنی بر همین اصل است.

اگرچه در کل، از نظر حقوقی، سخنان آقای کرزی قابل توجیه هست، اما تعقیب و هدف قرار دادن رهبران طالبان در خاک پاکستان، حداقل درحال حاضر، با توجه به توان و امکانات نظامی افغانستان چندان عملی به نظر نمی رسد.

از اینرو، برخی از صاحب نظران افغان باور دارند که رئیس جمهور افغانستان، با اتکاء به حضور نیروهای خارجی در کشورش و با باور به این که سخنان او مورد حمایت آمریکا قرار خواهد گرفت، تهدید کرد که طالبان را در خاک پاکستان هدف قرار خواهد داد. باوری که اکنون با "نامعقول" خوانده شدن این تهدید از سوی کاندولیزا رایس، مورد تردید قرار گرفت.

البته آقای حسن یاری می گوید ممکن است اشاره خان رایس به "نامعقول" بودن اظهارات آقای کرزی اشاره به عدم توان ارتش افغانستان برای به تحقق درآمدن چنین اظهاراتی است.

با همه اینها، سخنان تهدید آمیز رئیس جمهور افغانستان، تفاسیر مختلفی را در پی داشت.

برخی آن را سرخوردگی افغانها از تلاشها برای مبارزه با افراط گرایی در آن سوی مرزها دانستند، بعضی ها آن را تلاش حامد کرزی برای انحراف افکار عمومی از حمله طالبان بر زندان قندهار دانستند که طی آن دست کم سیصد و پنجاه عضو طالبان از زندان فرار کردند و حتی ناتو هم این حمله را یک پیروزی عمده برای طالبان خواند.

برخی دیگر از صاحبنظران هم اعتقاد دارند که سخنان آقای کرزی از روی احساسات بوده و عملا هیچ اقدام جدی بر ضد پاکستان صورت داده نخواهد شد و این را نیز می توان اضافه کرد که برخیها تهدید حامد کرزی را تلاشی برای کسب حمایت مردمی در آستانه انتخابات ریاست جمهوری سال 2009 دانستند.

با همه اینها، سخنان کرزی، مورد استقبال و حمایت برخی از سیاستمداران و شمار زیادی از مردم افغانستان قرار گرفت که از افزایش خشونتها در کشورشان نگرانند.

از سویی وزیر خارجه آمریکا در حالی سخنان آقای کرزی را نامعقول توصیف کرد که در همان روز، نشریه آبزرور، در گزارشی نوشت که امریکا پس از یک سلسله حملات مرزی، اسناد و شواهدی را بدست آورده است که نیروهای سرحدی اردوی پاکستان در حملات علیه نیروهای ائتلاف، با جنگجویان و طالبان همکاری میکنند.

به گفته این نشریه اسناد و شواهد بدست آمده نشان می دهد که قول اردوی سرحدی پاکستان مستقیماً در حمله علیه نیروهای اردوی ملی افغانستان و نیروهای ائتلاف بین المللی دخیل هستند و این اسناد چگونگی هماهنگی و همکاری اردوی پاکستان با طالبان را توضیح میدهد.

آقای حسن یاری، معتقد است که سخنان خانم رایس، می تواند موقف رئیس جمهور افغانستان و حتی موضع امریکا در قبال حضور گروههای تندرو در خاک پاکستان را ضعیف کند.

بازگشت به صفحه افغانستان