اليستر ليتهد خبرنگار بی بی سی در سفر به هرات

	برق در هرات بيش از ميزان مصرف شهر است

در پست برق بيرون شهر هرات در غرب افغانستان، صدای بلند ارتعاش عبور جريان برق شنيده می شود؛ برقی که از ايران می آيد.

برق در هرات بيشتر از مصرف شهر است. اما اين برق اضافی در شهرک صنعتی آن سوی جاده ای که پايگاه نظامی ناتو در آن قرار دارد به مصرف می رسد.

بطری های کوچک پلاستيکی محتوی نوشابه گازدار زرد رنگ روی تسمه نقاله حرکت می کند، برچسب می خورد و بسته بندی می شود. طراحی ساختمان آشکارا ايرانی است و مارکهای روی ماشين آلات به خوبی نشان می هد که کدام کشور به بازرگانان افغان کمک کرده است.

	مرزبانان افغان همتاهای ايرانی خود را می پايند

بزودی راه آهن افغانستان را به اروپا وصل می کند. دست کم اين چيزی است که دولت ايران ادعا می کند.

"هم سرنوشتی"

محمد رضا بهرامی سفير ايران در افغانستان می گويد: "ما از کمک دهندگان اصلی به افغانستان هستيم."

او می افزاید: "ما اعتقاد داريم که کل جامعه جهانی دارای يک سرنوشت است. ما با افغانستان دارای سرنوشت مشترکيم."

ايران همواره با غرب افغانستان پيوندهای محکمی داشته است. ميليونها دلار صرف بهترين اقدامات زيربنايی در همه شهرهای اين منطقه شده است.

اما در دنيای تيره سياست جهانی، آيا سرنوشت مشترک بيشتر به معنای سلطه است تا خيرخواهی؟

مرزبانان در حاليکه وانتهای نو سبز رنگ شان در جاده پر دست اندازی مرزی به پيش می رود صورتهای شان را می پوشانند تا از گرد و خاک خفه کننده در امان بمانند.

مرز صدها کيلومتر امتداد دارد و اينجا در نزديکی پست مرزی هردو طرف از برجهای گلی و برجکهای تازه ساز چوبی به يکديگر با ترديد نگاه می کنند.

گزارشهای اطلاعاتی که از ماموران ما در ايران می رسد، حاکی از آن است که سلاح هايی به افغانستان وارد می شود رحمت الله صافی، فرمانده گارد مرزی هرات

خودروهای پلیس افغان را آمريکايی ها برای شان خريده اند و پايگاههای آمريکايی در طول مرز يکی بعد از ديگری ساخته می شود.

با وجود روابط شکننده ميان ايران و آمريکا، دليل بسيار بزرگتری برای مبارزه بر سر کسب نفوذ در افغانستان وجود دارد.

ترياک افغانستان از طريق فاصله ميان برجکهای نگهبانی قاچاق می شود تا به چهار ميليون معتاد ايرانی برسد و اکنون نگرانی درباره آنچه از طرف ديگر مرز به افغانستان وارد می شود رو به افزايش است.

رحمت الله صافی فرمانده نيروهای مرزبانی غرب افغانستان می گويد: "گزارشهای اطلاعاتی که از ماموران ما در ايران می رسد، حاکی از آن است که سلاح هايی به افغانستان وارد می شود."

او می گوید: "سلاحهايی مانند کلاشنيکف، آر پی جی، مسلسلهای سنگين، نارنجک دستی و مواد منفجره ای که امروزه دشمنان ما از آن استفاده می کنند از آسمان نازل نمی شود. مطمئنا از آن طرف مرز می آيد."

	سفير ايران می گويد کشورش يکی از کمک دهندگان عمده به افغانستان است

هر هفته شواهد بيشتری بدست می آيد که نشان می دهد بمبهای قوی پيشرفته که در عراق مرگ ارمغان می آورند حالا دارند به افغانستان هم وارد می شوند.

ژنرال آنتونيو ساتا فرمانده نيروهای بين المللی کمک کننده به برقراری امنيت در غرب افغانستان (آيساف) يک محموله از اين سلاحها را کشف کرده است.

او می گويد: "ما سلاحها را بررسی کرديم. متاسفانه اولين بار است که چنين مهماتی در افغانستان پيدا می شود. بنا براين نگرانيهايی در اين مورد وجود دارد. اما اميدواريم فقط همين يک مورد باشد."

ژنرال ساتا می افزايد: "شورش در عراق توسعه پيدا کرد و پيچيده تر شد. به اعتقاد من حالا داريم همين را در افغانستان هم می بينيم. اما خوشبختانه اينها هنوز خيلی مانده است که به وضعيت عراق برسند."

منابع اطلاعاتی می گويند آژانسهای ايرانی و نه لزوماً دولت ايران سرگرم مذاکره با طالبان هستند و سلاح به سوی افغانستان سرازير شده است.

در حال حاضر هيچ نقطه ای از افغانمستان از حمله ستيزه جويان در امان نيست.

'منشاء ايرانی'

	شهر زيبا و باستانی هرات با قلعه عظيم و مناره های خشت و گلی مشهورش تاريخی چند لايه را پشت سر گذاشته است

استفان ايونز سفير بريتانيا در افغانستان در سال گذشته که به تازگی آن کشور را ترک کرده، کم با يک مورد از اين نوع روبرو شده است.

او می گويد: "فکر می کنم 11 آوريل بود که يک کاروان طالبان در جنوب افغانستان رهگيری شد و در آن محل مهمات و مواد منفجره ايرانی کشف شد."

آقای ایونز می افزاید: "اينکه چه کسی اين مهمات را تامين کده بود و چرا و تحت چه شرايطی، هنوز معلوم نيست."

بريتانيا ايران را در مورد "پشتيبانی، پول رساندن و حمايت از تروريسم در عراق" مقصر می داند و گمان می کند که چنين چيزی در افغانستان هم اتفاق افتاده است.

اما سفير ايران اتهام تامين اسلحه را رد می کند. او می گويد: "بشدت تکذيب می کنم. بشدت تکذيب می کنم و آماده ايم تا اين موضوع را روشن کنيم."

شهر زيبا و باستانی هرات با قلعه عظيم و مناره های خشت و گلی مشهورش تاريخی چند لايه از تلاش قدرتهای بيگانه برای گسترش امپراطوری و رسيدن به بلندپروازی های شان را پشت سر گذاشته است.

اسکندر کبير و چنگيزخان به اينجا آمده اند. انگليسی ها در سال 1850 و در اوج نبرد بزرگ با روسها دراينجا با ايران جنگيده اند.

'بازی طولانی استراتژيک'

	آيا سرمايه گذاری ايران تازه ترين حرکت در يک بازی طولانی است؟

او می گوید: "آنها سرگرم يک بازی بسيار طولانی استراتژيک هستند و برای دفاع از منافع ملی خودشان در کشورهای همسايه شان دست به نوعی دخالت سنتی می زنند."

البته همه سرگرم همين بازی هستند، حتی انگليسی ها، اروپايی ها و آمريکايی ها همه برای حفظ کشورهای شان از تروريسم در اينجا هستند. اين جنگ بزرگ ديگری است که در افغانستان جريان دارد.

هنگامی که بازيهای ديپلماتيک توسط ديگران بازی می شود، اين مردم هستند که صدمه می بينند. زندگی آنهاست که در جنگ ديگران گرفتار آمده است.

بازگشت به صفحه افغانستان