هارون يوسفی در سفر به تهران

نويسندگان، شاعران و بيدل پژوهانی از کشورهای هند، افغانستان، بلغارستان، پاکستان، آلمان، آمريکا، تاجيکستان، روسيه، ازبکستان، ويتنام آمده بودند تا در مورد زندگی و آثار بيدل، اين شاعر بلند پايه و عارف فريخته سخنرانی کنند.

هادی سعيدی کياسری شاعر معاصر و رييس کانون ادبيات ايران و سيد رضا محمدی شاعر جوان افغان از مبتکران و دست اندرکاران اين کنگره بودند که در تهران و اصفهان در آخر ماه نوامبر و شروع دسامبر برگزار شد.

کنگره در يکی از سالن های بزرگ هتل برگزار شد.

در آغاز، علی معلم دامغانی شاعر و پژوهشگر معروف ايرانی که دبير کنگره بود، بيدل را کشف تازه ای در شرق دانست و گفت: "بيدل نه تنها برای ما ايرانيان بلکه برای ديگر کشورهای اين جهان فتنه زده، کشف تازه ای است".

علی معلم افزود: "اطلاعات ما از بيدل، اطلاعات دقيق و عميقی که شايسته اين شخصيت بزرگ باشد، نيست."

اسفنديار رحيم مشايی، معاون رييس جمهور و رييس سازمان ميراث فرهنگی و جهانگردی ايران نيز بيدل را نماينده ای از يک جريان ناب حقيقت جو دانست و گفت: "ميرزا عبدالقادر بيدل را گرامی می داريم، نه از آن جهت که آمده، رفته و بهره ای برده است، بلکه از اين جهت که آمده، بهره داده و مانده. او نرفته است و اينکه از او بعد از سده هايی ياد می کنيم، گواه آن است که بيدل مانده است."

پندت محمد شفيع، شاعر، نويسنده و رييس ايالت جامو و کشمير هم در قسمتی از سخنرانی خود گفت: " زبان فارسی از سال ۱۵۸۶ تا ۱۹۰۶ ميلادی زبان رسمی کشمير بوده است."

وی با اشاره به اين که بيدل بدنبال سرودن قصيده و آسودگی در دنيا نبوده است، به علاقه فراوان او به سروده های غنی کشميری اشاره کرد و استفاده از تشبيهات زياد را از ويژگی های شعر اين دو شاعر دانست.

محمد کاظم کاظمی شاعر و پژوهشگر افغان از ديگر سخنرانان اين همايش بين المللی بود.

او در قسمتی از مقاله خود زير عنوان "موارد کار بردی شعر بيدل" گفت : "يکی از ويژگی های شعر بيدل که او را شاعر منحصر به فرد زبان فارسی ساخته است اين است که شعر او برای سطوح مختلف درک ادبی قابل استفاده است."

آقای کاظمی به نمونه هايی از شعر بيدل اشاره کرد و گفت: "از غزل ساده مانند: پيوستگی به حق ز دو عالم بريدن است --- ديدار دوست هستی خود را نديدن است، تا تا غزليات بسيار دشوار و بسيار هنری، مانند: جهان در سرمه خوابيد از خيال چشم فتانت --- چه سنگين بود يارب سایۀ ديوار مژگانت".

بعد از سخنرانی کاظم کاظمی، جوره بيک نظری استاد دانشگاه ملی تاجيکستان مقاله خود را زير عنوان "بيدل در ماورالنهر" ايراد کرد.

به همين ترتيب، دکتر اخلاق محمد انصاری از دانشگاه دهلی، در مورد "سهم اقبال در شناخت بيدل"، محمد ابراهيم خدايار از دانشگاه تهران در مورد "تأثير بيدل در شعر ازبکی"، دکتر چهندر شکر از دانشگاه هند در مورد "غزل سرايی بيدل" استاد سمندر وفا محقق و نويسنده زبان پشتو در مورد "بيدل و فرقه های معرفتی هند" خانم زيان نکوين بيدل شناس ويتنام در باره "انديشه بوديزم و هندويزم در شعر بيدل" مقالات شان را ايراد کردند.

دکتر اسدالله حبيب، قصه نويس، شاعر و بيدل شناس معروف افغان در مورد واژه سازی در اشعار بيدل صحبت کرد که مورد توجه زياد حاضرين قرار گرفت.

قمر غفار رييس بخش دری دانشگاه جامع ملی هند زير عنوان "بيدل شاعر زمانه ها"، دکتر جان محمد قادروف در مورد "فلسفه بيدل" عبدالغفور آرزو در مورد "ابهام در شعر بيدل" عزيز مهجور در مورد "مسير تاريخی عرس بيدل"، محمد رفيع جنيد شاعر افغان زير عنوان "بيدل ما وحدتی است" مقالات شان را ايراد کردند.

شريف غزل آوازخوان افغان با اجرای دو کنسرت در اين همايش مورد توجه مهمانان قرار گرفت.

آهنگهای شريف غزل که غزليات ميرزا عبدالقادر بيدل را در لابلای آهنگها گنجانيده بود، برای مهمانان، به ويژه شرکت کنندگان غير افغان جالب و شنيدنی بود.

در دومين شب اين همايش، شرکت کنندگان کنگره، مهمان محمود احمدی نژاد رئيس جمهور ايران بودند.

شعر زيبايی را که رفيع جنيد شاعر افغان در حضور محمود احمدی نژاد خواند، مورد توجه زياد رئيس جمهور ايران قرار گرفت.

آقای محمود احمدی نژاد در قسمتی از صحبت خود به مهمانان گفت: "شعر، بيان عاطفی عدالت خواهی، خدا پرستی و مهرورزی به عنوان ارزش متعالی الهی و انسانی است."

آقای احمدی نژاد، تمدن اسلامی را پرورش دهنده انسانهای برجسته و کانون تجلی ارزشهای متعالی دانست و گفت: "شاعران پارسی گوی به عنوان نمايندگان تمدن های کهن و فرهنگ ساز، بايد با همدلی و فارغ از چهار چوب مرز بندی های سياسی و جغرافيايی برای بيداری فطرت های بشری و اصلاح امور جهان بر پایۀ تعاليم الهی تلاش کنند."

شرکت کنندگان کنگره از سازمان ميراث فرهنگی و جهانگردی ايران ديدن کردند.

هیأت شرکت کننده در اين کنگره سفر دو روزه ای هم به اصفهان داشتند و از دانشگاه آزاد اين شهر و اماکن ديدنی و تاريخی آن ديدن کردند.

بازگشت به صفحه افغانستان