|
برداشت افغانها از 'غيرت افغانی' چيست؟ | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
در افغانستان جنگزده بسياری از واژه ها و اصطلاحات، در شرايط جنگی تفسير و بکار برده شده است و اکنون که اين کشور در مسير آرامش و بازسازی قرار گرفته، به نظر می رسد نياز است تعريف جديدی از اين اصطلاحات و کلمات ارائه داده شود؛ يکی از اين عبارات که کاربرد زيادی در افغانستان امروز دارد، 'غيرت افغانی' است. بسياری از افغانها هنوز هم تعريف معينی از غيرت افغانی دارند که بر می گردد به سالهای جنگ، حمله، دفاع و درگيری در اين کشور. عبدالمجيد باذل، شهروند مزار شريف می گويد: "غيرت افغانی را می توان در قالب شهامت، دليری، بيگانه ستيزی و جنگ طلبی عليه مهاجمان تعريف کرد." او به جنگهای گذشته مردم افغانستان برای کسب استقلال از بريتانيا (در سال ۱۹۱۹) و پيش تر از آن اشاره می کند و می افزايد که افغان غيور کسی که در ميدان جنگ بتواند "دشمن" را مغلوب کند. در همين رابطه، او شعری را بازخوانی می کند که در ميان بسياری از افغانها آشنا و مورد پسند است: "گر ندانی غيرت افغانی ام - ور به ميدان آمدی می دانی ام". معرفی "غيرت" برای افغانان در کشور جنگزده و خسته از جنگ افغانستان در اين قالب، يک مساله فراگير است که حتی به مکاتب و مرکز آموزشی اين کشور راه يافته است. تعريف از غيرت افغانی در اين قالب در ميان کودکان که آينده سازان افغانستان خوانده می شوند، هم راه يافته است. سحر، دختر ۱۰ ساله، از پدرش درباره غيرت افغانی شنيده است. او می گويد: "وقتيکه در کوچه و بازار بچه ها مرا آزار دهند، من با آنها جنگ کنم و موی بچه ها را کش کنم، به خانه که برمی گردم، پدرم به ديگران می گويد دخترم باغيرت است، چراکه توانسته دختران ديگر را خوب بزند." شفيع هم تعريفی از غيرت را که به او آموختانده اند، اينگونه بيان می کند: " اگر من نتوانم بچه هايی را که با من می جنگند، لت کنم يا آنها مرا بزنند، آن وقت پدرم می گويد که بچه اش بی غيرت است و حيف نانی که برايش می دهد." "غيرت=بيگانه ستيزی"
او می گويد: "از گذشته های دور وقتيکه خارجی ها بويژه کسانی که پيرو اديان ديگر بودند، سعی بر اشغال افغانستان داشتند، حس بيگانه ستيزی و کافر ستيزی در افغانستان رشد يافته و به غيرت ملی تبديل شده بود." او می گويد: "جهاد و مقاومت در افغانستان متاثر از چنين اوضاعی بود و غيرت هم در پيوند با اين مقوله ها در افغانستان، معنا يافته بود." آقای مهر آيين می افزايد "در چنين شرايط حس ايستادگی در مقابل سيطره جويی بيگانگان در افغانستان تبديل به غيرت شد." به گفته آقای مهرآئين، در افغانستان از آن زمان تاکنون "بيشتر از جنبه خشونت غيرت ملی افغانی استفاده شده است. درحاليکه نياز است برای رشد و اعتلا اين ملت، از جنبه مثبت غيرت ملی استفاده شود و از تاريخ گذشته درسهای ماندگار ياد گرفته شود." 'تفسير جديد از غيرت ملی'
آقای خليق می گويد: "ما بايد به مفاهيم مثبت غيرت ملی بپردازيم؛ فرهنگ عمومی را رشد دهيم، سطح دانش و بينش مردم را بالا ببريم و اينگونه احساسات و عواطف عظيم مهين پرستی و غيرت مردم افغانستان را در جهت سازندگی هدايت کنيم نه ويرانی، جنگ، خشونت و انسان ستيزی." اين فرهنگی افغان با اشاره به اينکه در جريان سالهای بی سامانی در افغانستان، بسياری از واژه ها و اصطلاحات از جمله "خلق"، "رفيق"، "مجاهد" و از اين قبيل، نا مناسب و غلط تعريف شده است، تصريح می کند: "در دنيايی که همه به سوی جهان شدن پيش می روند، افغانستان نمی تواند با اتکا به خصلت بيگانه ستيزی، بقا داشته باشد." او می افزايد: "در چنين جهانی، مردم افغانستان بايد غيرت ملی را در قالب همزيستی مسالمت آميز و زندگی در کنار فرهنگها، اديان و ملتهای ديگر تنظيم کنند."
فرهنگيان افغان معتقدند اين امر نياز است در سطوح مختلف از مکتب تا دانشگاه به مرحله اجرا گذاشته شود تا افغانان نسل بعدی با تعريف نوين از غيرت شان، وارد کار زار شوند. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||