اسما حبيب در کابل

	ساختمان وزارت خارجه افغانستان

امروزه کمتر عرصه ای را در افغانستان می توان سراغ گرفت که پيوندی تنگاتنگ با سياست های خارجی اين کشور نداشته باشد.

شاخصه های اساسی چون امنيت، بازسازی، اقتصاد، فرهنگ و ديگر نمودهای زندگی اجتماعی و سياسی افغانها با سياست خارجی آن تعريف و شناخته می شود.

منافع ملی از مفاهيم فربه در درون دولت ها ميان ملت ها است که تاثير مستقيم آن بر سياست های خارجی انکار ناپذير است.

بسياری از نظريه پردازان مسايل سياسی، منافع ملی را ستاره رهنمای سياست خارجی يک کشور می دانند.

دولت افغانستان در يک سال گذشته توانست به تقويت روابط خود با برخی از کشورهای توانمند و اتحاديه های بزرگ بپردازد.

امضای اعلاميه های مشترک با آمريکا، بريتانيا و اتحاديه اروپا از جمله مهم ترين دستاوردهای دولت افغانستان در این مدت، در عرصه سياست خارجی به شمار می رود.

امضای اين اعلاميه ها برای افغانستان چه اهميتی می تواند داشته باشد و اصولا کدام نيازها و ضروريات ملی و بين المللی، دولتمردان اين کشور را به امضای اين گونه توافق نامه ها وا داشته است؟

آيا امضای اين اعلاميه ها بر روابط اين کشور با ساير کشورهای جهان و منطقه به ويژه همسايه های آن تاثيری خواهد گذاشت؟ و آيا اين موضوع نوعی عدم توازن در روابط با کشورها را نشان نمی دهد؟

صديق پتمن، کارشناس مسايل افغانستان بر اين باور است که افغانستان در تامين روابط متوازن با کشورهای جهان موفق بوده است.

او می گويد: "امضای موافقت نامه های استراتژيک با کشورهای جهان در حقيقت به سود همسايه های افغانستان است"

به نظر آقای پتمن، در اين زمينه افغانستان با امضای تفاهم نامه های کوچک با کشورهای همسابه نيز تلاش کرده است مناسبات خود با اين کشورها را بهبود بخشد و "موفق هم بوده است".

افغانستان ظرف سه دهه گذشته با همسايگان خود روابطی همراه با نشيب و فراز داشته است.

بحران سه دهه اخير، افغانستان را وارد روابط پيچيده تر و گاه پر تنش با کشورهای همسايه کرد.

در حال حاضر برخی دولتمردان افغان نسبت به همسايه جنوبی خود (پاکستان) با ترديد نگاه می کنند و همسايه غربی افغانستان (ايران) نسبت به آنچه در افغانستان می گذرد، نگران است.

بازسازی و اقتصاد

در افغانستان پس از سقوط رژيم طالبان به برنامه های اقتصادی و بازسازی اهميت ويژه ای داده می شود.

اين دو عرصه بدون در نظر داشت سياستهای خارجی اين کشور نمی تواند به درستی تعريف شود.

افغانستان ظرف سالهای گذشته حدود هشت ميليارد دلار کمک از کشورهای جهان دريافت کرد و بيش از ۱۲ ميليارد دلار نيز از سوی کشورها تعهد شده است که به بازسازی افغانستان در چند سال آينده پرداخت خواهد شد.

پيوستن اين کشور به اتحاديه همکاری های اقتصادی آسيا (سارک) و درخواست عضويت در سازمان تجارت جهانی و از سر گيری وام های بانک جهانی به افغانستان پس از يک وقفه بيش از ده سال، نشانگر تلاش های اين کشور به منظور بيرون آمدن از انزوايی است که در سه دهه گذشته به شکل نامحسوس و در دوران حاکميت شش ساله طالبان به صورت محسوس با آن مواجه بود.

هر چند مقامات افغانستان با مباهات به دستاوردهای يک سال گذشته خود در عرصه بين المللی نگاه می کنند اما شماری از کارشناسان بر اين عقيده اند که افغانستان در عرصه سياست خارجی خود می توانست دستاوردهايی بيش از آنچه کسب کرده است داشته باشد.

بازگشت به صفحه افغانستان