BBC Persian

شمال افغانستان، در روزهای پس از سقوط رژیم طالبان در این کشور، به میدان نبرد نظامی جناحهای رقیب بدل شد و هنوز هم گزارش درگيريهای جناحی در اين مناطق مخابره می شود.

به همین لحاظ، سازمانهای امداد رسان جهانی، تمایل نه چندان وافری در امر انجام عملیات بازسازی در این منطقه داشته اند.

اما از آن پس که دولت انتقالی افغانستان تصمیم گرفت دست به یک رشته اصلاحات اداری و امنیتی در این منطقه بزند، امنیت بهبود یافت و کارهای بازسازی نیز به همین ترتیب شرایط نسبتا مساعدتری پیدا کرد.

مهندس حبیب الله حبیب، والی بلخ می گوید که همزمان، یک موسسه غیر دولتی کوره ای، کار بازسازی جاده پلخمری- حیرتان و حیرتان تا بلخ را با بودجه 70 میلیون دلار شروع کرده است.

والی بلخ همچنین گفت که وزارت کشور دولت انتقالی در نظر دارد تا در جریان روند بازسازی دراین منطقه، برای کارمندان دولتی در ولسوالیها، ساختمانهای را از نو بسازد؛ چناچه این کار در ولسوالی شولگره ولایت بلخ قبلا آغاز شده است.

او می گوید که دولت انتقالی افغانستان به منظور عملیات بازسازی در ولایت بلخ، بودجه 1 میلیون دلاری را اختصاص داده است که نصف این بودجه، صرف بازسازی معارف ولایت و بخشی دیگر آن هم صرف دیگر برنامهای بازسازی خواهد شد.

والی ولایت بلخ همچنان می گوید که بعد از کنفرانس برلین، عملیات بازسازی در افغانستان تسریع شده است.

او افزود :"بعد از کنفرانس برلین، فکر می کنم که دولت یکجا با مجامع جهانی تصمیم گرفته است که کمکهای انجام شده به افغانستان، زیر نظارت دولت به مصرف برسد.

"دولت در این امر، نقش مهمی دارد و مشکلاتی که از این پیش با ان جی اوها (سازمانهای امداد غیر دولتی) وجود داشت، بعد از این با برنامه ریزی دولت رفع خواهد شد."

با این حال تعداد زیادی مردم در ولایات شمال افغانستان می گویند که دولت در مقايسه با شمال کشور، کارهای بیشتر بازسازی را در جنوب انجام داده و بیشتر متوجه آن مناطق بوده است.

این منتقدان همچنين باور دارند اين درحالیست که در جنوب، بقایای گروه طالبان و شبکه القاعده فعالیت بيشتری دارند و دست به خرابکاری می زنند.

بازسازی سرک قندهار– کابل، همیشه مثالی بر سر زبانهای مردم در شمال افغانستان بوده است که از آن نام می برند.

اینکه چرا عملیات بازسازی در شمال، مورد انتقاد مردم قرار دارد، را با سروان اولی پایل، سخنگوی گروه بازسازی ولایتی بریتانیا (پی آر تی) مستقر در مزار شریف در میان گذاشتم.

آقای پایل باور دارد که تاکنون شرایط مساعد فراهم نیامده است تا گروه بازسازی در عملیاتهای بزرگ ساخت و ساز شرکت کند، زیرا این گروه بيشتر از آن، مشغول تامین امنیت و جلوگیری از هرج و مرج ناشی از درگیرهای مسلحانه در شمال بوده است.

آقای پايل می گوید که تشنج بین گروهها، عامل اصلی توقف یا کندی روند بازسازی در شمال بوده است.

او گفت: "ما آگاه هستیم که تشنجاتی در برخی نقاط شمال افغانستان هر از گاهی در سطح محلی بروز می کند و برخی حرکات جنایتکارانه ای نیز در شماری از مناطق رخ می دهد که امنیت مردم محل را تهدید می کند. این مسایل یک تهدید جدی است که مانع حضور موسسات امداد و بازسازی در محل و در نتیجه مانع فعالیتهای بارسازی می شود. ولی گروه بازسازی کوشش می کند که فعالتر عمل کند و مانع تشنجات گروهی و همچنان جلوگیری از فعالیتهای مجرمانه شود."

در حالیکه سخنگوی گروه بازسازی ولایتی از تشنجات گروهی به عنوان یکی از عوامل اصلی کندی روند بازسازی نام می برد، بسیاری در مزار شریف نیز با این تصور موافق اند.

اما حبیب الله حبیب، والی بلخ، با توجه به وجود افراد مسلح غیر مسئول در گوشه و کنار ولایت، می گوید که روند خلع سلاح و ملکی سازی، ایجاد پليس و اردوی (ارتش) ملی و حذف شبه نظاميان در افغانستان، پاسخ مثبتی به این نگرانی مردم خواهد بود.

آقای حبیب در پاسخ به دیگر نگرانی شهروندان می گوید که دولت هیچ تفاوتی میان ولایات افغانستان قائل نیست و در تمام مناطق بر اساس اولویتهای بازسازی مشغول خدمت است.

همزمان، بازسازی جاده جبل الاسراج، سالنگ و دوشی، که سالنگ جنوبی را به شمال افغانستان وصل می کند، جریان دارد.

شرکت کامگار نیز در ولایت میمنه سرکهای شهری و میدان هوایی و از طرفی هم، در کندوز بازسازی برخی جاده های را بر عهده گرفته است.

آژانس کمکهای بین المللی ژاپن (جایکا)، هم در قراردادی حاضر شده است تا جاده درون شهر مزار شریف به طول 25 کیلومتر را بازسازی کند.

مردم در مزار شریف از وضعیت خراب جاده های درون شهری بسیار شکایت می کنند.

از طرفی هم، بازسازی جاده دوشی - شیرخان بندر در کندوز، که کارش از دو ماه به این طرف بوسیله یک موسسه راه سازی چینی، شروع شده بود پس از آنکه افراد مسلح ناشناس بر کارگران چینی حمله کردند و 11 تن آنانرا کشتند، متوقف شد.

به علاوه، این کشتار باعث شد که پروژه های زیادی دیگر هم کارهای خود را متوقف یا کندتر سازند.

کندوز، ولایت شمال شرقی که در آن نیروهای بین المللی کمک به امنیت، ایساف نیز مستقر اند، پیش از این، از امن ترین مناطق افغانستان محسوب می شد.

به گفته ژنرال داود، فرمانده لشکر شماره شش کندوز، هدف اصلی عاملان حمله به کارگران چینی، نا امن جلوه دادن امنیت این منطقه و متوقف ساختن روند بازسازی جاده های کندوز ، بغلان بوده است.

اما آقای داود اضافه کرد که او با سفیر چین در افغانستان صحبت کرده است و سعی می کند که روند بازسازی جاده کندوز- بغلان متوقف نشود.

بازسازی افغانستان، از شمال تا جنوب، از شرق تا غرب، یکی از خواستهای مهم مردم و از وظایف اساسی دولت افغانستان است.

اما در کنار آن، سازمانهای غیر دولتی و کمک دهنده ، هم مصروف این هستند که چگونه این روند تسریع شود.

ولی آنچه در این میان باعث نگران آنان شده است، بارها مساله امنیت عنوان می شود.

مجید یوسف، مسئول موسسه بازسازی غیر دولتی شفق در مزار شریف، می گوید که نا امنیهای اخیر در شمال، آنان را به تشویش وا داشته است.

اما آیا در روند بازسازی مردم محل هم می تواند، نقشی ایفا کند؟

فرید احمد حکیمی، روزنامه نگار افغان در بلخ بر این مساله تاکید می کند که بیشتر از همه، مردم نقش اساسی در روند بازسازی درافغانستان دارد.

آقای حکیمی، روند بازسازی در ولایت غربی هرات با مزار در شمال را مقایسه می کند و پیشرفت بازسازی هرات را ناشی از توجه و دلسوزی مردم و اقدامات بخشهای خصوصی بر می شمارد.

به هر حال، اینکه روند بازسازی در شمال افغانستان تاکنون چرا کندتر بوده است، عامل کندی این روند عملیات تروريستی، نا امنی ناشی از درگیریهای مسحانه فرماندهان محلی و جناحهای رقیب، یا عدم توجه دولت مرکزی و جامع جهانی در این منطقه بوده است یا نه، از موضوعاتی است که بسياری از مردم مناطق شمال خواهان روشن شدن آنها هستند.

آنان امیدوارند که با استقرار نیروهای بین المللی کمک به امنیت وضعیت بازسازی در این منطقه تغیير کند.

خدمات