درگیری طالبان با مولوی مهدی؛ نماینده ویژه ایران: رهبران اقوام فاصله بگیرند

حسن کاظمی قمی، نماینده ویژه ایران برای افغانستان، از رهبران اقوام مختلف افغانستان خواسته است تا «از درگیری بلخاب فاصله بگیرند.»

آقای قمی امروز در یک رشته توییت نوشته است که در بلخاب «جنگ‌آفرینی قومی و مذهبی» و «آشوب هدفمند»، صورت گرفته است. او آمریکا را متهم به «فتنه» کرد و نوشت: «هرکس به آن دامن بزند در سناریوی آن کشور بازی کرده است.»

اظهارات آقای قمی در خصوص تنش در ولسوالی بلخاب در ولایت سرپل در شمال درحالی صورت گرفته است که در یکی دو روز گذشته این اختلافات شدیدتر شده و به درگیرهایی خونینی منجر شده است.

این درگیری‌ها میان نیروهای طالبان و افراد مهدی مجاهد، فرمانده ناراضی طالبان در منطقه معروف به «مولوی مهدی»، وارد سومین روز شده است. براساس گزارش‌های غیررسمی عصر دیروز نیروهای طالبان وارد «ترخوج»، مرکز ولسوالی بلخاب، شد‌ند. هنوز منابع مستقل ورود طالبان به مرکز بلخاب را تایید نکرده‌‎اند.

اما در بیانیه روز شنبه (۴ سرطان/تیر) وزارت دفاع طالبان آمده است که عملیات مشترک «بامداد امروز با تصرف ساحات (مناطقی) که در آن باغیان موجود بود» پایان یافت، و «عملیات پاکسازی همچنان در مناطق دوردست این ولسوالی بدون موانعی ادامه دارد.»

طالبان افراد مولوی مهدی را «بغاوتگران» و «یاغیان» خوانده است.

افراد نزدیک به مولوی مهدی گفتند که آن‌ها به نیروهای طالبان تلفاتی وارد کرده‌اند. به گفته آن‌ها، شمار زیادی از نیروهای طالبان در این حملات کشته و زخمی شدند و «حملات هوایی با هلی‌کوپتر طالبان به اقامتگاه مولوی مهدی انجام شد که آسیبی به او نرسید».

وزارت دفاع طالبان اما گفته است که به نیروهای آن‌ها تلفاتی وارد نشده است.

بنا به گزارش‌ها، روز جمعه یکی از افراد طالبان که به اسارت افراد مولوی مهدی درآمده بود کمربند انفجاری خود را منفجر کرد که براثر آن ۴ نفر از جمله یکی از نزدیکان مهدی کشته شدند و ۹ تن دیگر زخمی شدند.

نگرانی‌ها از وضعیت غیرنظامیان در بلخاب

به گفته منابع محلی، افراد مهدی مجاهد، فرمانده ناراضی و شماری از خانواده‌ها از قوم هزاره نیز از مرکز این ولسوالی که اکنون گفته می‌شود زیر «تسلط طالبان» است، خارج شده و به کوه‌ها و دره‌های اطراف پناه برده‌اند.

بلخاب، از ولسوالی‌های پرجمعیت ولایت سرپل در شمال افغانستان است که بنا به آمار، حدود ۱۰۰ هزار نفر جمعیت عمدتا از اقوام هزاره، تاجیک، ازبک/ازبیک و سادات در آن ساکن هستند.

پارتریشیا گروسمن، از مدیران سازمان دیده‌بان حقوق بشر، در توییتی گفته است که گزارش‌های نگران‌کننده از بلخاب رسیده که «نیروهای طالبان به انتقام مقاومت مسلحانه در این ولسوالی، چند بازداشتی را خودسرانه اعدام کرده‌اند.»

او از طالبان خواسته که نیروهای خود را زیرنظر خود نگه داشته و آنچه که او «مجازات‌های دسته‌جمعی و جنایات جنگی» خوانده است را متوقف کند.

در همین مورد، شهرزاد اکبر، رئیس پیشین کمیسیون حقوق بشر افغانستان نیز در توییتی از دفتر نمایندگی سازمان ملل در افغانستان (یوناما) خواسته که «باید خواستار دسترسی به بلخاب، پنجشیر و سایر مناطق درگیری شود.»

محمد ناطقی، عضو پیشین هیات مذاکره کننده صلح افغانستان در دوحه، هم امروز در فیسبوک خود طالبان را متهم کرده که در بلخاب «مرتکب جرم و جنایت» شده‌اند. به گفته او، «مجموع گزارش‌ها نشان می‌دهد که طالبان با بی‌رحمی تمام عمل می‌کند و سبب تباهی، دربدری و آوار‌گی هزاران نفر در کوه‌ها و دره‌ها شده است.»

آقای ناطقی گفته است: «از مجامع و نهادهای بین المللی خواهان تحقیق و بررسی جنایات جنگی در ولسوالی بلخاب هستیم.»

دیروز، شورای جهانی هزاره، نهاد هزاره‌های مقیم اروپا و استرالیا، در بیانیه‌ای نگرانی عمیق خود را در مورد وضعیت غیرنظامیان و احتمال آغاز «نسل‌کشی» در این منطقه، ابراز کرد.

همزمان، شورای علمای شیعه افغانستان هم، که مرکزش در کابل است، در بیانیه خود گفته که این شورا «هیاتی را برگزید، که در تفاهم با امارت اسلامی و مولوی مهدی، که از قوماندان‌های (فرماندهان) شناخته‌شده امارت اسلامی است، تلاش جدی نموده، از بروز جنگ در بلخاب جلوگیری نمایند»، اما عده‌ای «نقش منفی بر سر راه این هیات خلق کردند و به مشتعل شدن جنگ کمک کردند.»

در بیانیه آمده است که خشونت در بلخاب ولایت سرپل نگرانی‌هایی ایجاد کرده است، و باید از راه‌حلی درون گروهی میان حکومت طالبان و مولوی مهدی، حل شود.