انتخابات برای افغانستان چقدر هزینه دارد و کی آن را می‌پردازد؟

انتخابات افغانستان یکی از پرهزینه‌ترین انتخابات‌ها در منطقه است. براساس اطلاعات نشر شده در یک دهه گذشته بیش از یک میلیارد دلار برای برگزاری سه دوره انتخابات ریاست جمهوری و دو دوره انتخابات پارلمانی افغانستان هزینه شده ‌است. بیشتر این بودجه توسط کشورهای خارجی پرداخت شده و حتی در انتخابات کنونی نیز دولت فقط ۱۱ میلیون دلار از ۱۱۵ میلیون دلار بودجه انتخابات را تامین خواهد کرد.

تامین بودجه انتخابات زیر نظر سازمان ملل انجام می‌شود و کمیسیون انتخابات افغانستان در آن هیچ دخالتی ندارد.

کبرا رضایی، معاون سخنگوی کمیسیون انتخابات می‌گوید که تاکنون ۴۷ میلیون دلار برای انتخابات پارلمانی هزینه شده و ۵۷ میلیون دلار دیگر را نیز برنامه توسعه‌ای سازمان ملل ( UNDP) هزینه خواهد کرد.

پرمصرف‌ترین بخش انتخابات افغانستان خرید و انتقال مواد انتخاباتی، تهیه تجهیزات و حقوق کارمندان است. حقوق تمام کارمندان موقت کمیسیون انتخابات توسط برنامه توسعه‌ای سازمان ملل پرداخت می‌شود.

هزینه طرح دیرهنگام بیومتریک

کمیسیون انتخابات گفته که برای سیستم بیومتریک در روز انتخابات هیچ کارمند جدیدی استخدام نمی‌شود. کمیسیون استفاده از این تکنالوژی را در روزهای اخیر و زیر فشار گروه‌های سیاسی پذیرفت.

۲۵۰ کارمند برای آموزش کار این سیستم به کارمندان ولایتی از کابل به ولایات سفر کردند. این ۲۵۰ کارمند در تکنالوژی متخصص هستند و کارمند بانک اطلاعاتی کمیسیون انتخابات در کابل بودند. کارمندانی هم که قرار است برای استفاده از بیومتریک آموزش ببینند، ماموران دولت هستند از جمله معلمان که در روز انتخابات در مراکز رای‌دهی کار خواهند کرد.

منبع معتبری از ارگ ریاست‌جمهوری افغانستان به گفت که هزینه خرید دستگاه‌های بیومتریک ٢٠ میلیون دلار و هزینه عملیاتى آن ٢.٥ میلیون دلار است.

سخنگوی وزارت مالیه/دارایی افغانستان هم گفت که ۲۰ میلیون یورو هزینه دستگاه‌های بیومتریک شده. هزینه خرید این دستگاه کلاً مربوط به دولت بوده و جامعه جهانی در آن دخالتی نداشته.

کمیسیون بزرگترین و عریض‌‍ترین نهاد دولت

میلیون‌ها شهروند افغانستان در روز ۲۸ میزان/مهر به پای صندوق‌های رای می‌روند. صندوق‌هایی که مدیریت آن به دست ۱۲۵ هزار کارمند است. این روند باعث شده که کمیسیون انتخابات افغانستان به یکی از بزرگترین و عریض‌ترین نهادهای این کشور در روز برگزاری انتخابات مبدل شود.

پس از جنجال‌ها در برگزاری انتخابات ریاست جمهوری در سال ۲۰۱۴ بیش از ۵ هزار کارمند کمیسیون انتخابات از کار برکنار شدند. از میان کارمندان سابق این کمیسیون فقط افرادی در سطوح ریاست در مرکز و ولایات باقی ماندند. این امر سبب شد که کمیسیون اقدام به جذب کارمندان جدید کند.

کارمندان دایمی کمیسیون انتخابات

کمیسیون مستقل انتخابات از یک رئیس و ۶ عضو تشکیل شده که توسط رئیس جمهوری افغانستان برای ۶ سال تعیین می‌شوند. در راس کمیسیون فعلی گلاجان عبدالبدیع صیاد قرار دارد. معاذالله دولتی، ملیحه حسن، وسیمه بادغیسی، رفیع‌الله بیدار، حفیظ الله هاشمی و عبدالقادر قریشی از اعضای این کمیسیون هستند.

این نهاد بیش از ۳۵۰ کارمند دایمی دارد، که از آن میان ۱۸۵ نفر در دفتر مرکزی کمیسیون انتخابات در کابل مشغول به کاراند و ۲۸۰ نفر در دفاتر ولایتی این کمیسیون، ۳۳۹ کارمند دیگر به شکل قراردادی برای یک سال استخدام شده‌اند. تنها ۶ درصد کارمندان کمیسیون انتخابات افغانستان را زنان تشکیل می‌دهند.

کارمندان روز انتخابات چه کسانی هستند؟

علاوه بر کارمندان دائمی، کمیسیون انتخابات بیشترین تعداد کارمندانش را برای روز انتخابات استخدام می‌کند. حدود ۱۵۰ هزار کارمند در پنج‌هزار و صد مرکز رای‌دهی در روز انتخابات کار خواهند کرد.

عزیز ابراهیمی، معاون سخنگوی کمیسیون انتخابات می‌گوید که برای پیش‌گیری از تقلب از اداره‌های دولتی به عنوان محل‌های رای‌دهی استفاده خواهد شد. به گفته او بیشتر کارمندان در روز انتخابات معلمان، امامان مساجد و کارمندان بهداشت هستند. زیرا آنها کارمند رسمی دولت هستند و در صورت تخلف برکنار خواهند شد. برای این کارمندان یک روز حقوق، در حدود سه الی چهار هزار افغانی (معادل ۴۶ دلار) پرداخت می‌شود. با این حساب دولت برای ۱۵۰ هزار کارمند باید حدود هفت میلیون دلار برای روز انتخابات بپردازد.

کارمندان موقتی برای انتخابات پارلمانی ۱۳۹۷

علاوه بر کارمندانی که برای روز انتخابات استخدام می‌شوند، این کمیسیون برای پیش‌برد روند برگزاری انتخابات به کارمندان موقت در بخش‌های مختلف نیاز دارد. مهم‌‌ترین وظیفه این افراد نام‌نویسی از رای‌دهندگان، وارد کردن اطلاعات آنها در مرکز اطلاعات کمیسیون انتخابات، نظارت از برگزاری انتخابات و شمارش آرا است.

اکنون نیز بیش از ۸۰۰ نفر برای وارد کردن اطلاعات رای‌دهنده‌ها در دو نوبت در این مرکز مشغول کار هستند که بیشتر از ۱۵۰ کارمند آن دختران هستند. حقوق ماهانه این کارمندان بالاتر از ۳۵۰ دلار در ماه است.

اضافه بر کارمندان مذکور بیش از ۳۰ هزار کارمند نزدیک به ۳ ماه برای ثبت‌نام از رای‌دهندگان در ۳۴ ولایت افغانستان کار کردند.

کمیسیون انتخابات می‌گوید که بیش از ۹ میلیون نفر برای رای‎دهی نام‌نویسی کرده‌اند، اما ممکن است که آمار نهایی بعد از بررسی مجدد تغییر کرده و شماری، از فهرست رای‌دهندگان حذف شوند.

همچنین نزدیک به ۳ هزار کارمند دیگر در پست‌های کلیدی انتخابات برای مدت ۳ ماه استخدام خواهند شد. آن‌ها به عنوان مسئول و معاون مراکز رای‌دهی، کارمند انتخابات و آگاهی‌دهی در ولسوالی‌ها به کار گماشته می‌‌شوند. بر اساس اعلام کمیسیون این کارمندان در یک رقابت آزاد برگزیده می‌شوند.

تمام این ۳ هزار نفر باید مدرک دانشگاهی داشته باشند و علاوه برآن تجربه کاری در انتخابات‌های گذشته نیز مهم است. کمیسیون انتخابات برای تمام کارمندان یک دوره آموزشی کوتاه مدت برگزار می‌کند.