مصاحبه با سخنگوی ناتو؛ 'حمایت روسیه از طالبان اشتباه است'

ویلیام سلوین، سخنگوی نیروهای بین‌المللی درافغانستان به بی‌بی‌سی گفته که مشروعیت دادن به طالبان چه از طریق تماس با این گروه و چه از طریق دعوت آن به مسکو و دعوت نکردن از دولت کابل، کمکی به حل بحران افغانستان نمی‌کند. روسیه متهم شده که از طالبان حمایت مالی و تسلیحاتی می‌کند، اتهامی که گروه طالبان و سفارت روسیه در کابل آن‌ را رد کرده است.

سال ۲۰۱۷ برای نیروهای افغان و بین‌المللی پرچالش و خونین پیش‌بینی شده است. میزان مشارکت سربازان بین‌المللی در مهار طالبان و جنگجویان داعش، برای دولت افغانستان اهمیت حیاتی دارد. برای نیروهای بین‌المللی اولویت نابودی داعش اعلام شده است و از نظر دشواری به گفته سلوین امسال با ۲۰۱۶ که "سال خیلی سختی بود" فرقی ندارد.

آقای سلوین در گفت‌وگویی ویژه با بی‌بی‌سی گفت: "هدف اولیه ما در ۲۰۱۷ پاکسازی داعش از افغانستان است. زمانی که داعش در حال شکست در دیگر بخش‌های جهان است، خیلی مهم است این گروه بداند که افغانستان مکان امنی برای آن نخواهد شد."

سخنگوی نیروهای بین‌المللی گفت که با هدف قرار دادن داعش می‌خواهند پیام مهمی به دنیا بفرستند و آن این‌که داعش را نابود کنید تا افغانستان مکان امنی برای تروریست‌ها نباشد. او گفت که از بین بردن داعش نیروهای بین‌المللی را قادر می‌سازد بر ضد طالبان هم اقدام کنند.

"می‌خواهم خاطر نشان کنم زمانی که ما با شرکای افغان‌مان جنگ بر علیه داعش را شدت می‌بخشیم، در مناطقی که طالبان با نیروهای افغان می‌جنگند، با طالبان هم می‌جنگیم. موافقم که طالبان چالش‌های بزرگ‌تری را خلق می‌کنند، آنچه را که ما شاهد آن هستیم این است که طالبان بیش از آن‌که به سوی یک جنبش سیاسی تمایل پیدا کنند، به یک گروه قاچاقچی مواد مخدر تبدیل شده است."

مواد مخدر از منابع اصلی مالی گروه‌های شورشی از جمله طالبان است و به گفته سرهنگ سلوین طالبان بیش از پنجاه درصد پول خود را از تجارت هرویین به دست می‌آورند.

سخنگوی نیروهای بین‌المللی جزئیات بیشتری در باره چگونگی سرکوب داعش ارائه کرد. او گفت که یک رشته عملیات فشرده به نام "عملیات حمزه" راه‌اندازی شده است که شماری از نیروهای ارتش و پلیس ملی افغانستان با نیروهای آمریکایی در آن مشارکت دارند. نیروهای آمریکایی از حملات هوایی گرفته تا رساندن امداد به نیروهای افغان را انجام می‌دهند.

او گفت: "نیروهای امنیتی افغان و نیروهای آمریکایی در یک ماه گذشته در "عملیات حمزه" به پیشرفت‌های زیادی دست یافته‌اند. هدف این است که داعش را از پایگاه‌های‌ آن در مناطق جنوبی ننگرهار و کنر بیرون کنیم."

بر اساس برخی اطلاعات ولسوالی‌های (فرمانداری) اچین، کوت، پچیراگام، ده‌بالا و نازیان در کنترل جنگجویان داعش است و رد پای جنگجویان این گروه در برخی ولایات شمالی و جنوبی از جمله زابل هم دیده شده است.

او می‌گوید: "ما هم این گزارش را دیده‌ایم. اما آنها در قالب گروه‌های کوچک پنج تا ده نفری هستند. جاهایی که اعضای داعش مستقر هستند، در دو یا سه ولسوالی در جنوب ننگرهار است که ما تعداد آن‌ها را ششصد تا هشتصد نفر برآورد کرده‌ایم."

پیشرفت ائتلاف بین‌المللی ضد داعش در عراق و سوریه، عرصه را برای جنگجویان این گروه تنگ‌تر کرده و آن‌ها در حال از دست دادن پایگاه‌های اصلی خود در شهر موصل درعراق و رقه در سوریه هستند. اما تاکید نیروهای بین‌المللی بر از بین بردن اعضای این گروه در افغانستان به معنی چیست؟ این سوال را از سرهنگ سلوین پرسیدم.

"در حقیقت چیزی می‌دانیم که آمده ۲۰۱۷ را پایان عمر داعش در افغانستان اعلام می‌کنیم. ما می‌دانیم که داعش به‌شدت در عراق و سوریه شکست خورده است. شاید جنگجویانی باشند که تصور کنند افغانستان جای امنی برای آنها باشد، اما این کشور چنین جای برای آن‌ها نخواهد بود."

کشورهای تاجیکستان، ازبکستان، ترکمنستان، قرقیزستان و قزاقستان به عنوان منطقه نفوذ گروه داعش به شمار می‌رود. روسیه در برابر تهدیدهای احتمالی در مرزهای کشورهای همسایه جنوبی‌اش تدابیری روی دست گرفته است.

بر اساس گزارش‌ها، حدود چهار هزار و ۷۰۰ جنگجو از کشورهای آسیای مرکزی به داعش پیوسته‌اند. روسیه نگران آن است که پس از شکست این گروه در عراق و سوریه، افغانستان به کانون تجمع آنها تبدیل شود.

سخنگوی نیروهای بین المللی می‌گوید: "من علاقمندی روس‌ها در نابودی تروریست‌های داعش را درک می‌کنم. هیچ جایی در جهان نیست که داعش در آنجا حضور مثبت داشته باشد. به هرچیزی که دست زدند، نابودش کردند. نگرانی روس‌ها را درک می‌کنم. به همین دلیل است که ما در سال ۲۰۱۷ آنها را نابود می‌کنیم. فرقی نمی‌کند که از کجا آمده‌اند."

نگرانی از رابطه روسیه و طالبان

برخی از نمایندگان مجلس از جمله والی پیشین قندوز روسیه را به حمایت از طالبان متهم کرده‌اند. سفارت روسیه در افغانستان هم واکنش داده و این اتهامات را بی‌اساس خوانده است. طالبان هم با انتشار خبرنامه‌ای گفته است که همکاری روسیه با آنها واقعیت ندارد و شورشیان هیچ نوع کمک نظامی یا تدارکاتی از روسیه دریافت نمی‌کنند. اما از نظر نیروهای بین‌المللی حتی تماس روسیه با طالبان موجه نیست.

سلوین معتقد است: "دیدار با طالبان مشروعیتی را به این گروه می‌دهد که شایسته آن نیست. می‌خواهم تاکید کنم، مشروعیتی که به طالبان داده می‌شود، حتی از طریق گفت‌وگو با این گروه و دعوت از نمایندگان آنها در نشست در مسکو، در صورتی که از دولت افغانستان دعوت نشود، قطعاً کمکی به حل این بحران نمی‌کند."

وزارت خارجه روسیه پیشتر گفته بود که هدف از تماس دولت روسیه با طالبان "مشروعیت" بخشیدن به این گروه نیست، بلکه ققط به منظور تأمین امنیت شهروندان روسی و روند صلح افغانستان است.

اما سخنگوی نیروهای بین‌المللی در افغانستان می‌گوید حمایت روسیه از طالبان کمکی به صلح نمی‌کند. او معتقد است که روسیه باید از مذاکرات تحت رهبری افغان‌ها حمایت کند. با این‌همه، او می‌گوید دولت افغانستان به نحوی باید با طالبان کنار بیاید و برای پایان دادن به شورشگری به توافقی دست یابد. به نظر بل سالوین، توافق صلح دولت با حزب اسلامی حکمتیار نمونه خوبی است که طالبان اگر بخواهند می‌توانند آن را برگزینند.

بازی بزرگ‌تر؟

پیشتر ژنرال نیکلسون گفته بود که روسیه هم به جمع ایران و پاکستان پیوسته و مانند آن‌ها به اعمال "نفوذ زیانبار" در افغانستان می‌پردازد. ژنرال نیکلسون گفته بود که داعش بهانه‌ای شده برای توجیه سیاست‌های روسیه.

ایران و چین در کنار پاکستان نگرانی مشترکی در باره حضور داعش در افغانستان دارند. اما بسیاری بر این باورند که این نگرانی مشترک امکان مداخله در مسئله افغانستان را بیشتر و چشم‌انداز حل بحران این کشور را تیره‌تر کرده است. سخنگوی نیروهای بین‌المللی می‌گوید که منافع مشترک باید زمینه همکاری‌های مشترک را فراهم کند.

آقای سلوین باور دارد که در منطقه آسیای مرکزی و خاور میانه "تضاد منافع زیادی وجود دارد. در کنار آن منافع مشترک هم وجود دارد. هر کشوری در این منطقه، روسیه، ایران، چین و پاکستان سودی در مبارزه با تروریزم دارد. تروریست خوب وجود ندارد. تروریست باید شکست بخورد. از نظر منافع مشترک، برای گفت‌وگو زمینه‌های مشترکی زیادی وجود دارد."

اما سوال اساسی این است که آیا تضاد منافع به تقابل کشورهای ذی‌نفع در مسئله افغانستان و تکرار تجربه سوریه در این کشور منجر نخواهد شد؟ پاسخ سرهنگ سلوین منفی است.

سخنگوی نیروهای حمایت قاطعانه در افغانستان می‌گوید که جنگ افغانستان و جنگ سوریه "کاملا متفاوت است." به نظر او، اگر روسیه به این باور باشد که طالبان با داعش می جنگد، "تصور نادرستی است". از نظر سلوین، "تنها زمانی ما شاهد جنگ طالبان با داعش بوده‌ایم که بر سر کنترل منابع بوده است."

او می‌افزاید: "طالبان با داعش به خاطر داعش نمی‌جنگد، به این دلیل می‌جنگد که داعش به مناطق آن‌ها می‌آید. بنابراین، این نظر که طالبان با داعش می‌جنگد کاملا دروغ است."

در افغانستان دو هزار و ۱۵۰ سرباز آمریکایی در مبارزه با تروریسم به نیروهای افغان کمک می کنند. بیش از ۱۲ هزار سرباز از ۳۹ کشور مشغول آموزش نیروهای امنیتی افغانستان هستند. با وجود این، فرمانده کل نیروهای بین المللی پیشنهاد کرده که این نیروها باید افزایش یابند.

به گفته ژنرال نیکلسون، ۱۳ هزار و ۳۰۰ سربازی که در حال حاضر در افغانستان هستند، برای انجام عملیات ضد تروریستی کافی است، اما برای آموزش و مشاوره درست به نیروهای امنیتی افغانستان به چند هزار سرباز دیگر نیاز است.

دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا ژنرال مک‌مستر، مشاور امنیت ملی‌اش را برای بررسی وضعیت امنیتی به افغانستان می‌فرستد. با این‌همه به گفته سرهنگ سلوین اینکه چه زمانی واشنگتن تصمیم به اعزام نیرو می‌گیرد، روشن نیست.

سخنگوی نیروهای بین‌المللی می‌گوید که حدود ۳۰ هزار عضو گروه طالبان در برابر نیروهای افغان و بین‌المللی می‌جنگند.

به گفته او، "نیروهای اضافی که قرار است به افغانستان بیایند، به ما فرصت خواهند داد تا ماموریت مشوره، آموزش و حمایت بیشتری را از نیروهای ارتش و پلیس ملی به عمل آوریم و این نیروی اضافی قطعا سطح خطرات نیروهای ما را پایین خواهند آورد."