धान दिवस: रोपाइँको रमाइलो

संसारमा सबभन्दा धेरै धान एशिया महादेशमा फल्छ, नेपाल पनि धेरै धान फल्ने क्षेत्रभित्र पर्ने कृषिविद्हरुले बताएका छन्।

फोटो
तस्बिरको क्याप्शन, नेपालीहरुको मुख्य खाद्यबाली धान रोपाइँ गर्ने मुख्य महिना असार हो। असार १५ गतेलाई सरकारले धान दिवस घोषणा गरेपछि यो दिनको महत्व बढेको ठानिएको छ। (माधुरी महतो)
धानखेती
तस्बिरको क्याप्शन, 'मानो खाएर मुरी फलाउने' समय मानिने असार महिनामा नेपालका सबैजसो जिल्लामा धान रोपिन्छ।(इश्वर जोशी)
तराई
तस्बिरको क्याप्शन, तराई क्षेत्रको समथर मैदान धान उत्पादन हुने मुख्य क्षेत्र हो ।(माधुरी महतो)
पूजा
तस्बिरको क्याप्शन, धान रोपाइँ शुरु गर्नु अघि यो वर्षको फसल राम्रो होस् भनेर अन्नकी देवीको पूजा गरिन्छ।(माधुरी महतो)
उर्वरा शक्ति
तस्बिरको क्याप्शन, जलवायु परिवर्तन, माटो विषाक्त हुँदै गएका कारण र माटोको उर्वरा शक्ति घटेकाले संसारभर धानको उत्पादकत्व स्थिर वा घट्दो रहेको कृषिविदहरु बताउँछन्।
मनसुन
तस्बिरको क्याप्शन, कृषिविद् हरि दाहालका अनुसार बाह्रै महिना पानी लाग्ने क्षेत्र नेपालमा आधा पनि पुगेको छैन। त्यसैले धेरैजसो ठाउँको धान रोपाइँ मनसुनमा निर्भर छ। (मन्जु तिंकरी)
पुला
तस्बिरको क्याप्शन, धानको बिरुवा भएको ब्याडबाट रोपाइँका लागि एक दिन अगाडि धानको बिरुवाका पुला तयार पारिन्छ।(मन्जु तिंकरी)
हिलाम्मे
तस्बिरको क्याप्शन, केही ठाउँमा मशिनको प्रयोग गरिए पनि नेपालको अधिकांश पहाडी भेगमा धान रोप्न हलगोरु नारेर गराहरुमा पानी हालेर हिलाम्मे बनाइन्छ।(मन्जु तिंकरी)
आधुनिकिकरण
तस्बिरको क्याप्शन, नेपालका सबैजसो जिल्लामा धान खेत हुने भए पनि दश प्रतिशत जति ठाउँमा मात्र आधुनिक तरिकाले अर्थात मशिन प्रयोग गरेर धान रोपिने कृषिविज्ञहरु बताउँछन्।(मन्जु तिंकरी)
असारे भाका
तस्बिरको क्याप्शन, धान रोपाइँका बेला देशभर विभिन्न किसिमका असारे भाका घन्किने गर्छ।
पहाडी गराहरु
तस्बिरको क्याप्शन, मनसुन शुरु भएपछि आकाशे पानीकै भरमा पहाडका गराहरुमा धान रोपेपछिका मनोरम दृष्यले धेरैलाई लोभ्याउँछ। (सेवा भट्टराई)