هیئت سعودی برای میانجی‌گری میان پاکستان و افغانستان به اسلام‌آباد و کابل سفر می‌کند

منابعی در حکومت طالبان به بی‌بی‌سی گفته‌اند که در جریان مذاکرات میان کابل و اسلام‌آباد در ریاض، پایتخت عربستان سعودی، دو طرف تعهد کردند که «آتش‌بس شکننده» موجود میان دو طرف را حفظ کنند و یک هیئت سعودی برای ادامه گفت‌وگوها به افغانستان و پاکستان سفر کند.

جزئیات گفت‌وگوهای ریاض عمدتاً از دسترس رسانه‌ها دور نگه داشته شده، اما برخی منابع، که اطلاعاتی را با بی‌بی‌سی در میان گذاشته‌اند، می‌گویند یک هیئت سعودی راهی منطقه خواهد شد.

اوایل هفته گذشته، دو طرف مذاکرات طولانی‌ای را با میانجی‌گری عربستان سعودی در ریاض انجام دادند. به گفته منابع آگاه، گفت‌وگوهای ریاض عمدتا رودررو بود. حال آنکه، در گفت‌وگوهای پیشین در دوحه و استانبول، مذاکره‌کنندگان بیشتر پیام‌ها را به صورت غیرمستقیم به یکدیگر می‌فرستادند.

منابعی که نخواستند نامشان فاش شود به حفیظ‌ الله معروف، خبرنگار بی‌بی‌سی در کابل گفته‌اند که در این گفت‌وگوها، دو طرف «در مقابل میانجی‌های سعودی تعهد کردند که آتش‌بس را نقض نخواهند کرد و به گفت‌وگو ادامه خواهند داد.»

با وجود اینکه دو طرف در این گفت‌وگوها به توافق مشخصی نرسیده‌اند، اما به گفته یک منبع، قرار است پس از این مذاکرات، یک هیئت سعودی ابتدا به اسلام‌آباد و سپس به کابل سفر کند تا «روند این مذاکرات را حفظ کرده و زمینه را برای دور بعدی گفت‌وگوها آماده کند.»

هنوز مشخص نیست که هیئت سعودی چه زمانی سفر خود را آغاز خواهد کرد. پس از قطر و ترکیه، عربستان سعودی سومین کشوری است که به طور مستقیم برای میانجی‌گری میان افغانستان و پاکستان وارد می‌شود. ایران نیز هفته گذشته پیشنهاد میانجی‌گری داده بود.

تنها چند روز پس از این گفت‌وگوها در ریاض، جمعه شب، درگیری‌های مرگبار چند ساعته‌ای میان نیروهای حکومت طالبان و نظامیان پاکستانی در گذرگاه اسپین بولدک-چمن رخ داد.

در پی تبادل آتش سنگین میان دو طرف، در ولسوالی اسپین‌بولدک، پنج نفر-شامل چهار غیرنظامی از جمله یک زن و یک کودک- و یک عضو طالبان کشته شدند.

به گفتهٔ مقام‌های حکومت طالبان، پنج غیرنظامی دیگر نیز در این درگیری‌ها زخمی شده‌اند.

از تلفات احتمالی طرف پاکستانی گزارشی در دست نیست.

درگیری‌های اخیر، علی‌رغم مذاکرات طولانی در دوحه، استانبول و ریاض، نشان می‌دهد که آتش‌بس میان کابل و اسلام‌آباد تا چه حد شکننده است.

رسانه‌های پاکستانی: مذاکرات ریاض بدون نتیجه پایان یافت

در سفر ریاض، از جانب افغانستان، هیئت حکومت طالبان شامل رحمت‌الله نجیب، معین وزیر داخله، سهیل شاهین، سفیر در دوحه، انس حقانی، عضو کمیسیون سیاسی حکومت طالبان، و عبدالقهار بلخی، یکی از مقامات وزارت خارجه حضور داشتند.

در همین حال بی‌بی‌سی دریافته است که هیئت اسلام‌آباد در گفت‌وگوهای ریاض عمدتاً از همان افرادی تشکیل شده بود که در مذاکرات استانبول شرکت کرده بودند.

رسانه‌های پاکستانی قبلا گزارش داده‌ بودند که تازه‌ترین دور گفت‌و‌گوهای مستقیم میان پاکستان و افغانستان برای کاهش تنش‌ها، به میانجی‌گری و میزبانی عربستان سعودی بی‌نتیجه پایان یافت.

روزنامه دان پاکستان به نقل از دو منبع آگاه از این گفت‌وگوها، گزارش داده بود که «دو طرف بر مواضع دیرینه خود پافشاری کرده و تمایل کمی به مصالحه نشان دادند.»

روشن نیست که چرا عربستان سعودی به طور ناگهانی به عنوان میانجی وارد این گفت‌وگوها شده است. این تحول در حالی رخ می‌دهد که ریاض در ماه سپتمبر یک توافقنامه دفاعی مهم با پاکستان امضا کرد که نشان‌دهندهٔ تعمیق مشارکت استراتژیک میان دو کشور است.

پیش از مذاکرات ریاض سه دور گفت‌وگوها میان نمایندگان حکومت طالبان و حکومت پاکستان در دوحه و استانبول بدون هیچ نتیجهٔ ملموس پایان یافت.

هم‌اکنون نزدیک به دو ماه است که رفت‌وآمد میان افغانستان و پاکستان متوقف شده و مسیرهای تجارتی دو کشور نیز عملاً بسته است. تنها به پناهجویان افغان اجازه داده می‌شود که ازپاکستان به کشورشان بازگردند.

بسته ماندن گذرگاه‌های مرزی برای هر دو کشور خسارت‌های گسترده‌ای مالی به همراه داشته است.