ترامپ می‌گوید، در ۱۰ روز آینده جهان خواهد دانست که آیا ایران به توافق می‌رسد یا «اتفاقات بدی رخ خواهد داد»

دونالد ترامپ، رئیس جمهوری امریکا

منبع تصویر، Getty Images

زمان مطالعه: ۵ دقیقه

رئیس‌جمهور امریکا، می‌گوید «احتمالا در ۱۰ روز آینده» جهان خواهد دانست «که آیا ایالات متحده به توافقی با ایران خواهد رسید یا به اقدام نظامی متوسل خواهد شد.»

دونالد ترامپ که در نخستین نشست «هیئت صلح» خود در واشنگتن، دربارهٔ مذاکرات با ایران در مورد برنامهٔ هسته‌ای این کشور صحبت می کرد، گفت: «ما باید به یک توافق معنادار برسیم، در غیر آن اتفاقات بدی رخ خواهد داد.»

در روزهای اخیر، امریکا حضور نظامی خود در خاورمیانه را تقویت کرده است، در حالیکه گزارش‌هایی از پیشرفت در مذاکرات نمایندگان امریکا و ایران در سویس منتشر شده است.

حکومت ایران به دبیرکل ملل متحد ابلاغ کرده است که اگر از پایگاه‌های امریکا در منطقه برای هرگونه حملهٔ نظامی علیه ایران استفاده شود، تهران آنها را اهداف مشروع تلقی خواهد کرد.

نمایندهٔ دائم ایران در ملل متحد در نامه‌ای به انتونیو گوترش با اشاره به اظهارات اخیر دونالد ترامپ، سخنان او را مصداق نقض منشور ملل متحد دانسته و خواستار اقدام فوری در این زمینه شده است.

در نامهٔ امیر سعید ایروانی به دبیر کل ملل متحد، آمده است: «رئیس‌جمهور ایالات متحده امریکا مشخصا طی پیامی در شبکه‌های اجتماعی در تاریخ ۱۸ فبروری ۲۰۲۶، صراحتا و علنا جمهوری اسلامی ایران را تهدید به توسل به زور کرد و اظهار داشت: "چنانچه [جمهوری اسلامی] ایران تصمیم بگیرد به توافق نرسد، ممکن است ایالات متحده مجبور شود برای ریشه‌کن‌سازی حمله احتمالی [توسط ایران]، از پایگاه دیه‌گو گارسیا و میدان هوایی واقع در فرفورد استفاده کند".»

آقای ایروانی با استناد به این اظهارات و دیگر تهدیدهای رئیس جمهور امریکا، از دبیرکل ملل متحد و دبیر شورای امنیت خواسته «پیش از آن که دیر شود» اقدام کنند: «جمهوری اسلامی ایران از جنابعالی و تمامی اعضای شورای امنیت درخواست می‌نماید تا در چارچوب مسئولیت اولیه شورا وفق منشور ملل متحد در قبال حفظ صلح و امنیت بین‌المللی، کلیه اختیارات و مساعی جمیله خویش را به‌طور کامل به‌کار گیرند تا ایالات متحده آمریکا بی‌درنگ به تهدیدات غیرقانونی خود مبنی بر توسل به زور پایان دهد، به تعهدات خویش ذیل منشور ملل متحد علی‌الخصوص ماده ۲ (۴) پایبند باشد».

سفیر ایران در ملل متحد همچنین به جدی بود ایران در مذاکرات با واشنگتن اشاره کرده و در نامه خود نوشته که به‌زعم او چنانچه طرف امریکایی هم جدیت از خود نشان دهد «دستیابی به راه‌حلی پایدار و متوازن کاملاً امکان‌پذیر خواهد بود.»

اما در او همزمان تأکید کرده است که ایران خواهان جنگ نیست.

نمایندگان حزب دموکرات امریکا و برخی جمهوری‌خواهان با هرنوع اقدام نظامی احتمالی در ایران بدون مجوز کنگره مخالفت کرده‌اند.

ترامپ در سخنانش خاطرنشان کرده است که استیو ویتکاف،‌ فرستادهٔ امریکا و جارد کوشنر، که داماد ترامپ نیز است، «نشست‌های بسیار خوبی» با مقام‌های ایرانی داشته‌اند: «طی سال‌ها این ثابت شد که دستیابی به یک توافق معنادار با ایران کار آسانی نیست. در غیر آن، اتفاقات بدی رخ می‌دهد.»

یک روز پیش، کارولین لِویت، سخنگوی کاخ سفید، هشدار داد که ایران با دستیالی به توافق با امریکا، کار «بسیار عاقلانه» خواهد کرد، و افزود که ترامپ همچنان امیدوار است دربارهٔ برنامه هسته‌ای تهران به یک راه‌حلِ دیپلماتیک دست یابد.

دونالد ترامپ دیشب میزبان اولین نشست «هیئت صلح» خود در واشنگتن بود که نمایندگان بیش از ۲۴ کشور در آن شرکت کردند.

او در سخنرانی افتتاحیه این نشست اعلام کرد که امریکا ۱۰ میلیارد دالر و دیگر اعضای این هیئت هفت میلیارد دالر به بازسازی غزه تخصیص می‌دهند.

این هیئت که به عنوان بخشی از طرح صلح ۲۰ ماده‌ای ترامپ تشکیل شد، ابتدا تصور بر این بود که هدف آن کمک به پایان دادن به جنگ غزه و بازسازی این باریکه است.

اما در ماه گذشته چنین به نظر رسید که مأموریت آن فراتر از تمرکز روی یک منازعه است و بسیاری را واداشت تا بپرسند که آیا هدف تشکیل این هیئت کنار زدن ملل متحد است.

نظر آقای ترامپ در مورد کارکرد هیئت صلحش تغییر کرده و می‌خواهد مأموریت‌های بیشتری به عهده بگیرد. به این معنا که نه تنها به برقراری صلح پایدار بین اسرائیل و حماس کمک کند، بلکه حل‌و‌فصل درگیری‌ها در بقیه نقاط جهان را هم جزو وظایفش بیاورد.

در ماه جون سال گذشته، موشک‌ها و هواپیماهای امریکایی سه تأسیسات هسته‌ای ایران را هدف قرار دادند و گزارش‌ شده که کاخ سفید این هفته در حال بررسی گزینه‌های یک حمله تازه بوده است.

در هفته‌های اخیر، امریکا حضور نظامی‌اش را در منطقه تقویت کرده، از جمله، بزرگترین ناو هواپیمابر آن، یواس‌اس آبراهام لینکلن، را به خاورمیانه فرستاده است.

با این‌حال، بی‌بی‌سی دریافته است که حکومت بریتانیا به امریکا اجازه نداده از پایگاه‌های نظامی بریتانیا برای هرگونه حمله احتمالی به ایران استفاده کند.

در گذشته در عملیات‌های نظامی در خاورمیانه، امریکا، از پایگاه هوایی نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا در فیرفوردِ گلاسترشر و همچنین از قلمرو برون‌مرزی بریتانیا، دیه‌گو گارسیا، در اقیانوس هند، استفاده کرده بود

تصاویر ماهواره‌ای نشان می‌دهد ایران نیز تأسیسات نظامی خود را تقویت کرده است و علی خامنه‌ای، رهبر این کشور، پیام‌های هشداردهنده به نیروهای امریکایی در شبکه‌های اجتماعی منتشر کرده است.

او اخیرا گفت، رئیس‌جمهور امریکا «مرتب می‌گوید که ارتش ما قوی‌ترین ارتش دنیاست. قوی‌ترین ارتش دنیا ممکن است گاهی چنان سیلی بخورد که نتواند از جا بلند شود. مدام می‌گویند ما ناو فرستادیم طرف ایران. خیلی خب، ناو البته خطرناک است، اما خطرناک‌تر از ناو، سلاحی است که می‌تواند این ناو را به قعر دریا بفرستد.»

چندین عضو کنگرهٔ امریکا با هرگونه اقدام نظامی علیه ایران مخالفت نشان داده‌اند.

رو خانا نمایندهٔ حزب دموکرات از ایالت کالیفرنیا، و توماس مَسی، نمایندهٔ حزب جمهوری‌خواه از ایالت کنتاکی، گفته‌اند که هفتهٔ آینده تلاش خواهند کرد تا بر اساس «قانون اختیارات جنگیِ ۱۹۷۳» دراین باره در کنگره رأی‌گیری شود.

این قانون به کنگره اختیار می‌دهد تا قدرت رئیس‌جمهور در وارد کردن امریکا به یک درگیری مسلحانه را کنترل کند.

آقای خانا در شبکه‌های اجتماعی نوشت: «جنگ با ایران فاجعه‌بار خواهد بود. ایران جامعه‌ای پیچیده با ۹۰ میلیون نفر جمعیت و دارای توانایی‌های قابل‌توجه دفاعی و نظامی است.»

با این‌حال، احتمال تصویب چنین طرحی در هر دو مجلس کنگره، نمایندگان و سنا، آنقدر بالا نیست.

در ماه جنوری، جمهوری‌خواهان درمجلس سنا قطعنامهٔ مشابهی را مسدود کردند، که بر اساس قانون اختیارات جنگی، حکومت ترامپ را ملزم می‌کرد که پیش از هرگونه عملیات نظامی بیشتر در ونزویلا پس از بازداشت نیکلاس مادورو، رئیس جمهوری این کشور، مجوز کنگره را به‌دست آورد.