|  |
  | |
Idris Williams yn trafod effaith twristiaeth a diweithdra ar yr ardal.
Effaith twristiaeth ar yr ardal Credaf fod twristiaeth yn bwysig iawn i ardal Blaenau, ond mae'r sefyllfa ar hyn o bryd yn siomedig.
Mae'r Blaenau rhwng dwy brif dref twristiaeth y fro - Porthmadog a Betws y Coed. Nid yw twristiaid yn teithio trwy Blaenau ond hyd y cyrion er mwyn cyrraedd trefi fel Porthmadog neu Betws.
Er 1972 mae chwarel Llechwedd wedi ail agor ei drysau i dwristiaeth ac mae'n awr yn brif atyniad y Blaenau. Credaf fod angen rhywbeth newydd i ddenu pobl ifanc i'r ardal, nid yw Llechwedd yn denu'r ifanc. Mae'r ymwelwyr yn picio i Llechwedd, yna efallai i gaffi, yna'n troi yn ôl am Borthmadog ar y trên stêm. Nid ydynt yn ymweld â'r Blaenau ei hun felly, nid yw siopau a busnesau yn gwneud arian.
Dau brif beth arall sydd ddim yn helpu i ddenu twristiaid i'r ardal yw'r ffaith nad oes dim byd modern a newydd yma i gystadlu gydag atyniadau Porthmadog a Betws. Hefyd, yr enw drwg mae Blaenau wedi'i gael, ei bod hi'n bwrw yma o hyd!!
Dydir prinder gwestyau yn Blaenau ddim yn helpu'r sefylfa yma chwaith. Hyd y gwn i dau westy sydd gan y Blaenau o gymharu â Betws y Coed sydd ag o leiaf ddeg.
O fy mhrofiad personol o fyw yn y Blaenau rydw i'n medru dweud fod twristiaid yn ei chael hi'n anodd iawn i ganfod eu ffordd o amgylch Blaenau. Fedra i ddim cofio faint o weithiau maent wedi dod ataf i holi am y ffordd i'r parc neur pwll nofio etc. Mae hyn yn dangos fod diffyg arwyddion neu fapiau yn Blaenau.
Mae twristiaeth hefyd yn medru creu llawer o swyddi ond yn sefyllfa Blaenau dydi'r swyddi yma ddim ond ar gael yn yr haf, ac mae llawer o bobl yn ddi-waith trwy'r gaeaf, gwanwyn ar hydref. Rydwi'n credu y dylai'r cyngor wneud mwy i wella'r sefyllfa trwy drio denu diwydiant newydd i'r ardal.
Effaith diweithdra ar deuluoedd y Blaenau. Mae di-weithdra yn y Blaenau heddiw yn ofnadwy oi gymharu â rhai blynyddoedd yn ôl pan oedd y chwareli yn gweithio ac yna'r atomfa yn Trawsfynydd. Erbyn heddiw mae llawer iawn o bobl Blaenau yn heb waith ac mae'r niferoedd sy'n gweithion llawn amser yn isel iawn. Yr unig brif fath o waith yn Blaenau yw Blaenau Plastics sydd yn cyflogi dros ddau gant o weithwyr.
Mae di-weithdra yn achosi i ffrindiau a theuluoedd wahanu i ddarganfod gwaith yn rhywle gwahanol. Mae tyndra mewn cartrefi gyda chyplau dan straen oherwydd diffyg gwaith ac arian.
Enghraifft dda o ffrindiau a theuluoedd yn gwahanu oherwydd diffyg gwaith ac arian ywr hyn a ddigwyddodd gaewyd yr atomfa yn Nhrawsfynydd. Colloddd cannoedd eu gwaith, yn cynnwys fy nhad. Bu raid i deulu Mrs Jones o ben fy stryd symud i Gaint.
Mae pobl ifanc hefyd yn symud i ffwrdd oherwydd di-weithdra i ddinasoedd fel Manceinion a Llundain. Ar ôl bod yn y coleg maent yn disgwyl gwaith a chyflog uchel, ond nid yw ar gael yn Blaenau, felly maent yn cael eu gorfodi gan amgylchiadau i symud.
Yn y diwedd credaf y bydd y capeli, y siopau, y traddodiadau, ac yna'r holl dref yn marw yn union fel yr iaith Gymraeg.
Mwy
|  |
 |  |
|