Owen Davies "Mi roedd na longa yn arfer cario pobl o Borth Amlwch draw i Landudno ers talwm - y St Siriol, St Tudo a'r St Trillo. Dwi'n meddwl mai llonga stêm oeddan nhw ac mi oedd y porthladd yn brysur iawn yr adeg honno."Mi ddois i Amlwch i ddysgu yn Ysgol Syr Thomas Jones yn 1952 - roedd yr ysgol wedi agor yn 1949. American design oedd hi ac mi oedd wedi ei hadeiladu ar batrwm oedd yn golygu y galla' hi fod yn ysbyty. "Roedd pawb yn defnyddio'r trên yr adeg honno - roedd y trên cynta yn gadael am 7.45 y bore, wedyn mi fydda hogiau Amlwch yn dal honno i fynd i'r ysgol yn Llangefni. Roedd plant oed uwchradd yn mynd i Ysgol Llangefni tan 1940 ac wedyn mi agorwyd y Memorial Hall yn Amlwch yn haf 1940 fel ysgol uwchradd ac ar ôl hynny, roedd plant Amlwch, Llaneilian a Chemaes yn mynd i ysgol y Memorial Hall, er bod y chweched yn dal i fynd i Langefni tan ddechrau'r 1950au pan gafodd Ysgol Syr Thomas Jones ei hagor, wedyn mi fydda pawb yn mynd i fanno." Nellie Burns "Dwi wedi cael fy ngeni a'n magu at dop Pen Cei ym Mhorth Amlwch. Roeddan ni'n blant tan ein bod ni'n 16 yr adag honno ac mi fydda ni'n mynd allan i grwydro lle oeddan ni'n licio, cyn belled â'n bod ni nôl erbyn 9 o'r gloch y nos. "Cyn adeiladu tai Craig y Don, enw'r ardal honno oedd Gwaith Hills ac mae na ran o'r dre, Maes William Williams VC, wedi ei enwi ar ôl perthynas imi ddaru ennill medal y Victoria Cross. "Roedd Porth Amlwch yn brysur ofnadwy ers talwm ac mae'r hanes i gyd i'w weld yn y Boat Club yn y cei - mae'n werth mynd yno."
 |