BBC HomeExplore the BBC
Mae’r dudalen yma wedi cael ei harchifo ac nid yw’n cael ei diweddaru bellach. Mwy am dudalennau sydd wedi eu harchifo.

LLUN
17eg Tachwedd 2014
Hygyrchedd
Geiriau Yn Unig
Hanes

BBC Homepage
BBC Cymru
BBC Lleol

CymruGoOrGoDdCanolDeOrDeDd
»

De Ddwyrain

Newyddion Lleol

Chwaraeon

Y Tywydd

Teithio

Digwyddiadau

Papurau Bro

Trefi a dinasoedd

Oriel yr Enwogion

Hanes

Lluniau

Gwegamerâu

Eich Llais

BBC Vocab
OFF / I FFWRDD
»Turn ON
Troi YMLAEN
»What is VOCAB? Beth yw GEIRFA?
Ymateb

Cymorth

Wedi mwynhau'r ddalen hon?
Anfonwch hyn at gyfaill!
Chwedlau
Chwedl Y Ferch o Gefn Ydfa
Dyma luniau gan ddisgyblion blwyddyn 6 Ysgol Gynradd Gymraeg Cynwyd Sant, Maesteg yn adrodd chwedl Y Ferch o Gefn Ydfa.

Cliciwch ar y lluniau isod i'w gweld yn fwy ac i ddarllen y chwedl yn llawn.


Ann Thomas
1. Roedd Ann Thomas yn dod o deulu cefnog ac yn byw gyda'i theulu ar fferm yng Nghefn Ydfa. 		Wil Hopcyn wedi dod i drwsio'r to gwellt
2. Tai to gwellt oedd yn yr ardal ac roedd angen trwsio'r to felly danfonon nhw am döwr yr ardal, Wil Hopcyn. 		Wil Hopcyn ac Ann Thomas yn syrthio mewn cariad
3. Bachgen tlawd, ac yn dipyn o fardd, oedd Wil a phan welodd e ac Ann ei gilydd, fe syrthion nhw mewn cariad.
Ann Thomas gyda'r cyfreithiwr Anthony Maddocks
4. Roedd teulu Ann eisoes wedi trefnu fod Ann yn priodi Anthony Maddocks, cyfreithiwr cefnog o'r ardal. 		Ann Thomas wedi cael ei chloi yn ei hystafell wely
5. Pan sylweddolodd mam Ann fod Ann a Wil mewn cariad, penderfynodd hi gloi Ann yn ei stafell wely heb unrhyw fodd i gysylltu â Wil.		Ann Thomas yn trio anfon neges at Wil o'i hystafell
6. Ond y tu allan i ffenest ei stafell wely, tyfai sycamorwydden a thrwy dorri ei chroen, llwyddodd Ann i ddefnyddio ei gwaed i ysgrifennu neges gariadus ar ddeilen a'i ddanfon at Wil drwy law morwyn y tŷ, Ann Llywelyn.
Ann Thomas yn llefain yn y seler
7. Daeth mam Ann i wybod am hyn a chloi Ann yn y seler. Aeth Wil i fyw ym Mryste yn methu a dioddef bod hebddi. 		Priodas Ann a Wil
8. Cafodd mam Ann ei ffordd a phriodwyd Ann ac Anthony.		Ann yn torri ei chalon
9. Yn fuan ar ôl hyn, torrodd Ann ei chalon am ei bod yn methu a byw heb Wil.
Ann yn marw ym mreichiau Wil
10. Pan ddaeth Wil yn ôl o Fryste roedd Ann ar fin marw a threngodd hi yn ei freichiau. 		Cyfansoddi Bugeilio'r Gwenith Gwyn
11. Yn dilyn ei marwolaeth, cyfansoddodd Wil 'Bugeilio'r Gwenith Gwyn' - cân serch sy'n cofnodi hanes trist y ddau. 		Beddau
12. Bedd aur crand y tu mewn i'r Eglwys sy'n coffau bywyd Ann, ond bedd tlotyn o dan goeden yn y fynwent sy'n coffau bywyd Wil.

Ewch i weld
Y chwedl yn llawn
Mwy o Gwm Llynfi
Hanes lleol
Cwm Llynfi
Hanes
Digwyddiadau


About the BBC | Help | Terms of Use | Privacy & Cookies Policy