Astudiodd yng Ngholeg Prifysgol Gogledd Cymru ym Mangor. Ym 1915 fe aeth yn athrawes Gymraeg yn Ystalyfera, lle roedd Gqennalt yn un o'i disgyblion.

Ym 1917 symudodd i Aberdâr a bu'n athrawes yn Ysgol Ramadeg y merched yn y dref am un mlynedd ar ddeg, hyd nes iddi briodi Morris T. Williams yn 1928.

Fe ymsefydlodd y ddau yn Ninbych yn 1935 gan brynu ddau Gwasg Gee. Fe arhosodd Kate Roberts yno am weddill ei bywyd a marw yno yn 1985.

Bu farw ei gwr Morris yn 1946 a hi fu'n gyfrifol am Wasg Gee am ddeng mlynedd wedyn a chyfrannodd at Y Faner. Roedd hi hefyd yn ysgrifennu i'r Ddraig Goch, papur y Blaid Genedlaethol - roedd hi'n aelod mor frwd ohoni. Ond am ei straeon byrion a'i nofelau y mae Kate Roberts yn fwyaf adnabyddus ac yn eu plith mae Traed mewn Cyffion (1936), Y Byw sy'n Cysgu (1956), Te yn y Grug (1959), Tywyll Heno (1962) a Tegwch y Bore (1967).

Yn ôl Kate Roberts ei hun, math ar therapi oedd ysgrifennu yn dilyn marwolaeth un o'i brodyr yn y Rhyfel Byd Cyntaf ac yna'i gwr yn ddiweddarach yn 1946. Y teulu ydy cefndir llawer iawn o'i gwaith sef profiadau dynion a merched cyffredin yn y Gymru wledig.

Tuedda hefyd i edrych yn ôl i gyfnod ei phlentyndod hi ei hun yn Rhosgadfan ar droad y ganrif gan ysgrifennu am ffordd o fyw sydd bellach yn angof.

Mae Te yn y Grug yn gyfres o straeon byrion syn sôn am brofiad Begw wrth iddi hi dyfu fyny a chyfeirir at ei chyfeillion sef Winni Ffini Hadog a Mair a cheir llawer o hiwmor ynddynt.

Mae Traed Mewn Cyffion yn waith llawer mwy difrifol a du. Gosodwyd y nofel rhwng y blynyddoedd 1880 a 1914 mewn ardal chwareli digon tebyg i'r un y magwyd Kate Roberts ei hun ynddi. Y prif gymeriad ydy Jane Gruffydd ac mae'r nofel yn delio efo realiti bywyd a'r caledi wrth iddi hi geisio magu chwech o blant yn ystod y cyfnod.

Fe dderbyniodd Kate Roberts wobrau ac anrhydeddau lu am ei gwaith gan gynnwys doethuriaeth er anrhydedd gan y Brifysgol yng Nghymru a chydnabyddiaeth gan Gyngor Celfyddydau Cymru.