 |  |  Pentref Tre'r Ddôl |  |  Yr Hen Gapel, Tre'r ddôl, lle rhoddodd Humphrey Rowland Jones gychwyn i Ddiwygiad Crefyddol 1859 |  |  |  |  'Bedd Taliesin', sef cistfaen gynhanesyddol o'r Oes Efydd, un o olion hynafol enwocaf Ceredigion |  |  Yr hyn sy'n weddill o'r gofeb i Frwydr Hyddgen 1401, ar bwys cronfa Nant y Moch, a ddadorchuddiwyd gan Gwynfor Evans |  |  |  |  Cwm Ceulan |  |  Cors Fochno a bae Ceredigion ar y gorwel. Y gors yw prif nodwedd y rhan hon o'r ardal, a chaiff ei hystyried yn un o gorsydd mawnog pwysicaf y Deyrnas Gyfunol |  |  |  |  Y ffwrnais haearn a roddodd ei enw i bentref Ffwrnais |  |  Pentref Bont-goch yn swatio yng nghesail y bryniau |  |  |  |
| 
|