Ysgrifennu blog

Cynnwys y wers hon

• Un cyflwyniad i iaith ac arddull ysgrifennu blog
• Enghreifftiau o flogiau
• Un gweithgaredd i ymarfer ysgrifennu’n anffurfiol
• Un gweithgaredd i ysgrifennu blog gwyliau

Lesson content

• One introduction to the language and style of blog writing
• Examples of blogs
• One activity to practise writing informally
• One activity to write a holiday blog

Blog

Dyddiadur personol ar-lein yw blog.

Gall unrhyw un sefydlu blog. Mae'n ffordd hawdd o gysylltu a rhannu gwybodaeth gyda phobl eraill er mwyn codi ymwybyddiaeth o fater penodol.

Pwrpas blog yw bod y person sy'n ysgrifennu'r blog yn trafod testun sydd o ddiddordeb penodol iddyn nhw.

Felly, mae blog yn gallu trafod unrhyw bwnc, ond dyma enghreifftiau o destunau poblogaidd:

• digwyddiad
• taith
• barn am bwnc penodol
• adolygu ffilm, darn o gerddoriaeth neu nofel

Iaith ac arddull blog

Mae'r rhan fwyaf o flogwyr yn defnyddio arddull anffurfiol wrth ysgrifennu, hynny yw y math o Gymraeg y byddet ti'n ei defnyddio mewn llythyr at ffrind neu mewn neges e-bost.

• Mae angen i ti ysgrifennu’n gronolegol, hynny yw mewn trefn amser, ee bore, wedyn prynhawn, ac yna'r nos.
• Gan amlaf, mae angen ysgrifennu yn y person cyntaf (fi/ni).
• Defnyddia iaith bob dydd yn hytrach na iaith ffurfiol, ee dw i/rwy'n; chdi; bant.
• Cadwa’r wybodaeth yn syml gyda brawddegau byr.
• Dewisa deitl sy’n tynnu sylw ac sy’n crynhoi cynnwys y blog.

Sut i ddenu pobl at dy flog?

Mae dros 31 miliwn o bobl yn y byd yn blogio, sy’n golygu ei fod yn gyfrwng poblogaidd i rannu gwybodaeth. Felly, sut mae denu sylw at dy flog?

Mae iaith ac arddull yn bwysig, ond hefyd cofia:

• ysgrifenna flog sy’n dy ddiddori di, yna rwyt ti’n debygol o siarad gydag angerdd
• defnyddia luniau trawiadol i gyflwyno gwybodaeth
• ceisia osod y blog mewn ffordd sy’n ddeniadol ac yn hawdd i’w ddarllen
• cofia - gall unrhyw un ysgrifennu blog, felly paid â bod ofn rhoi cynnig arni!

Agoriad blog

Mae'r llinell gyntaf mewn unrhyw flog yn rhoi'r cyfle i ti ddenu dy ddarllenwyr yn syth.

Drwy hoelio sylw'r darllenwyr, gydag unrhyw lwc, bydden nhw'n dymuno darllen gweddill dy flog. Wedi'r cwbl, mae mwy gen ti i’w ddweud yng ngweddill y blog, a fydd yn y pendraw, gobeithio, yn procio meddwl y darllenydd.

Dyma rai enghreifftiau o sut i fachu diddordeb y darllenydd ar dechrau dy flog:

• dyfyniad diddorol
• ystadegyn syfrdanol
• ffaith nad ydy’r darllenydd yn gwybod amdani
• hiwmor
• cwestiwn sy'n procio meddwl y darllenydd

Enghraifft 1 / Example 1

Dyma enghraifft sy'n cynnwys iaith ac arddull arferol blog.

Merched ysbrydoledig

Mae diwedd y flwyddyn yn adeg dda am restr, dydy? Mae’r flwyddyn ddiwethaf wedi bod yn llawn merched arbennig. Dyma ddwy sydd wedi fy ysbrydoli i fwyaf.

Greta Thunberg

Ai Greta Thunberg yw merch enwoca’r byd? Synen i daten!! Mae’r ferch ifanc hon, gyda’i llais bychan ond neges bwysig yn gyfarwydd i bobl o bedwar ban byd, o hemisffer y de i hemisffer y gogledd. Mae ei hymgyrch i ddenu sylw at newid hinsawdd wedi ysbrydoli pobl ifanc i godi eu llais a mynnu bod gwleidyddion yn troi eu sylw at ddelio gyda’r argyfwng hinsawdd. Mae’n ddi-flewyn ar dafod, sy’n ypsetio rhai gwleidyddion ond yn fy mhlesio i - merch ifanc sy’n dweud ei dweud, beth sy’ ddim i’w hoffi?

Billie Eilish

Am lais, am dalent! Nid ar chwarae bach mae cynhyrchwyr 'franchise' James Bond yn gwahodd rhywun i ysgrifennu a recordio cân agoriadol un o’u ffilmiau, ond mae’r fraint honno’n dweud yn glir cymaint o dalent yw’r gantores ifanc yma. Gyda’i llais soprano hudolus, mae ei harddull canu’n freuddwydiol ac yn wahanol iawn i’r traciau pop ac R&B digon cyffredin sy’n amlwg ar hyd siartiau cerddoriaeth y byd. A hithau ‘mond yn ddeunaw oed, mae’r dyfodol yn ddisglair tu hwnt i gantores ‘Cân y Flwyddyn’, Grammy’s 2020, Billie Eilish.

Enghraifft 2 / Example 2

Dyma enghraifft o flog gwyliau. Mae'n cynnwys iaith ac arddull arferol blog, ond mae hefyd yn defnyddio lluniau a lliwiau deniadol i ddenu'r darllenwyr.

Gweithgaredd 1

Mae angen defnyddio iaith anffurfiol wrth ysgrifennu blog.

Newidia’r brawddegau ffurfiol isod i Gymraeg anffurfiol, gan edrych yn benodol ar y ffurfiau berfol. Mae'r enghraifft gyntaf wedi ei gwneud yn barod.

Clicia neu bwysa yma i weld y brawddegau mewn iaith ffurfiol

Gweithgaredd 2 / Activity 2

Dychmyga dy fod eisiau ysgrifennu blog am wyliau arbennig.

Cyn mynd ati i ysgrifennu dy flog gwyliau, arbrofa gyda dy agoriad trwy ddefnyddio’r enghreifftiau rwyt ti wedi dysgu amdanyn nhw uchod. Cofia gallet ti ddewis o bump gwahanol fath o agoriad cyn i ti ysgrifennu gweddill dy flog, sef:

• dyfyniad diddorol
• ystadegyn syfrdanol
• ffaith nad ydy’r darllenydd yn gwybod amdani
• hiwmor
• cwestiwn sy'n procio meddwl y darllenydd

Pa bynnag agoriad rwyt ti'n ei ddewis o'r rhestr uchod, cofia fod yn gryno ac i’r pwynt!

Nodiadau i rieni

Ar ôl gorffen y wers, bydd disgyblion yn gallu:

• deall beth yw blog
• deall pa fath o iaith ac arddull i'w defnyddio mewn blog
• ysgrifennu blog yn hyderus, gan ddefnyddio iaith anffurfiol

Notes for parents

After completing the lesson, students will be able to:

• understand what a blog is
• understand the type of language and style required in a blog
• confidently write a blog using informal language